کتاب سفر به انتهای شب

کتاب سفر به انتهای شب (Journey to the end of the night)، نوشته لویی فردینان سلین و ترجمه فرهاد غبرایی، رمانی است که جنگ، ترس، فقر، آوارگی و فرسودگی انسان را بی‌پرده پیش چشم می‌گذارد. این اثر سفری است به جهانی که در آن قهرمانی، میهن‌پرستی و نظم اجتماعی مدام زیر سؤال می‌روند. انتشارات جامی این کتاب را منتشر کرده است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب سفر به انتهای شب اثر لویی فردینان سلین

کتاب سفر به انتهای شب از شناخته‌شده‌ترین آثار لویی فردینان سلین است؛ رمانی تیره و تلخ و پرتنش که جهان را از زاویه‌ی دید شخصیتی خسته، بدبین و زخم‌خورده نشان می‌دهد. نویسنده از همان ابتدا خواننده را به فضای جنگ می‌برد و تصویری گسترده‌ از زندگی مدرن، خشونت، بی‌عدالتی، فقر و فرسایش روحی آدم‌ها می‌سازد. آنچه در این اثر برجسته می‌شود نوع نگاه راوی به آدم‌ها، نهادها و شعارهایی است که قرار است به زندگی معنا بدهند اما اغلب به پوچی و ویرانی می‌رسند.

کتاب سفر به انتهای شب از ترس، مرگ، تنهایی و درماندگی می‌گوید. راوی در مسیر حرکتش با موقعیت‌هایی روبه‌رو می‌شود که چهره‌ی خشن جهان را آشکار می‌کنند؛ از میدان جنگ تا مناسبات اجتماعی و از روابط انسانی تا سازوکار قدرت. رمان به‌جای آنکه تصویری باشکوه از مقاومت یا قهرمانی بسازد، بیشتر بر فرسودگی تن و ذهن، بی‌پناهی انسان و فاصله‌ی میان حرف‌های بزرگ و واقعیت روزمره تمرکز می‌کند. این نگاه باعث شده است که کتاب مدام میان هجو، خشم، تلخی و نوعی طنز سیاه در نوسان باشد.

کتاب سفر به انتهای شب از نظر لحن و بیان اثری معمولی نیست و مترجم در پیش‌گفتار به دشواری خواندن و ترجمه‌ی آن اشاره کرده است؛ جمله‌ها ضربه‌دارند، نگاه راوی آرام نمی‌گیرد و زبانش آشفته و پرفشار است. لویی فردینان سلین تجربه‌ی سقوط در جهانی بی‌رحم را به مخاطب منتقل می‌کند؛ جهانی که در آن امید، امنیت و معنا مدام عقب می‌نشینند.

خلاصه داستان سفر به انتهای شب

هشدار: این پاراگراف بخش‌هایی از داستان را فاش می‌کند!

کتاب سفر به انتهای شب با گفت‌وگویی روزمره آغاز می‌شود، اما خیلی زود راوی را به مرکز جنگ می‌برد؛ جایی که شورهای ظاهری، جای خود را به ترس، بی‌نظمی و کشتار می‌دهند. باردامو، شخصیت اصلی، در مسیر تجربه‌هایش با چهره‌های گوناگون خشونت و تحقیر روبه‌رو می‌شود و هرچه پیش‌تر می‌رود، بیشتر درمی‌یابد که پشت شعارهای بزرگ، جهانی آشفته و بی‌رحم پنهان شده است. این رمان مسیر او را در موقعیت‌هایی دنبال می‌کند که پوچی، اضطراب و فرسودگی زندگی را آشکار می‌کنند.

چرا باید کتاب سفر به انتهای شب را بخوانیم؟

دلایل خواندن کتاب سفر به انتهای شب را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• این کتاب تصویری تند و بی‌پرده از جنگ و تأثیر آن بر ذهن و بدن انسان ارائه می‌دهد.
• خواننده با مطالعه‌ی این کتاب می‌تواند شکاف میان شعارهای جمعی و تجربه‌ی واقعی آدم‌ها را دقیق‌تر ببیند.
• این اثر ترس، فرسودگی، خشم و بی‌اعتمادی را نه به‌صورت انتزاعی، بلکه در موقعیت‌های ملموس نشان می‌دهد.
• این کتاب بر شخصیتی تکیه دارد که جهان را با نگاهی معترض و تلخ می‌بیند و همین زاویه‌دید تجربه‌ی خواندنش را متفاوت می‌کند.
• این رمان برای کسانی که به ادبیات جنگ، بحران‌های انسانی و داستان‌های تیره علاقه دارند، مناسب است.
• 
  

خواندن کتاب سفر به انتهای شب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن کتاب سفر به انتهای شب به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• کسانی که می‌خواهند جنگ را از زاویه‌ی ترس، آشفتگی و ویرانی بررسی کنند.
• خوانندگانی که به شخصیت‌های معترض، بدبین و زخم‌خورده علاقه دارند.
• کسانی که می‌خواهند درباره‌ی پوچی شعارهای اجتماعی و سیاسی بیشتر بخوانند.
• مخاطبانی که از فضاهای تیره، طنز سیاه و نگاه بی‌رحم به واقعیت لذت می‌برند.

درباره لویی فردینان سلین

لویی فردینان سلین (Louis-Ferdinand Céline) در سال ۱۸۹۴ در شهر کوربوآ، در حومه‌ی پاریس، به دنیا آمد. او پس از تحصیل در رشته‌ی پزشکی، سال‌ها به طبابت پرداخت و در کنار آن به نویسندگی روی آورد. سلین با انتشار نخستین رمانش، سفر به انتهای شب، در سال ۱۹۳۲، توجه منتقدان و محافل ادبی فرانسه را به خود جلب کرد و به یکی از چهره‌های اثرگذار ادبیات قرن بیستم تبدیل شد.

شهرت ادبی سلین با انتشار نوشته‌ها و جزوه‌های سیاسی و ضدیهودی او آغاز شد. این آثار که در سال‌های پیش و هنگام جنگ جهانی دوم منتشر شدند، او را به چهره‌ای بسیار جنجال‌برانگیز تبدیل کردند. سلین پس از آزادی فرانسه، به‌دلیل مواضع و همکاری‌اش با حکومت ویشی، کشور را ترک کرد و ابتدا به آلمان و سپس به دانمارک رفت. در این دوره، آثارش در فرانسه از دسترس عمومی خارج شد و خودش نیز با اتهام همکاری با دشمن روبه‌رو بود.

سلین مدتی را در زندان کپنهاگ گذراند و پس از آزادی، در دادگاهی غیابی در فرانسه به اتهام همکاری با دشمن محکوم شد. او چند سال بعد، پس از دریافت عفو، به فرانسه بازگشت و تا پایان عمر به طبابت و نویسندگی ادامه داد. بسیاری از آثار مهمش، از جمله مرگ قسطی، جنگ، شمال و افسانه‌هایی برای زمانی دیگر، سال‌ها پس از انتشار، جایگاه واقعی خود را در ادبیات فرانسه پیدا کردند.

لویی فردینان سلین سرانجام در اول ژوئیه‌ی ۱۹۶۱ در شهر مودون فرانسه درگذشت. او همچنان یکی از تأثیرگذارترین و درعین‌حال بحث‌برانگیزترین نویسندگان ادبیات فرانسه به شمار می‌رود؛ نویسنده‌ای که نوآوری‌هایش در زبان و شیوه‌ی روایت بر نسل‌های بعدی تأثیر گذاشت. دیدگاه‌ها و فعالیت‌های سیاسی‌اش نیز همواره محل مناقشه بوده است.

این کتاب یا نویسنده چه جوایز و افتخاراتی کسب کرده است؟

لویی فردینان سلین برخلاف جایگاه بسیار مهمش در ادبیات فرانسه، جوایز ادبی متعددی دریافت نکرد. دلیل اصلی آن جنجال‌های سیاسی و مواضع ضدیهودی او بود که بعدها بر اعتبار عمومی‌اش سایه انداخت. مهم‌ترین افتخار او دریافت جایزه‌ی رنودو (Prix Renaudot) در سال ۱۹۳۲ برای رمان سفر به انتهای شب است.

نظر افراد یا مجله‌های مشهور درباره این کتاب چیست؟

The Guardian این رمان را یکی از مهم‌ترین آثار ادبیات قرن بیستم می‌داند و معتقد است قدرت اصلی آن در زبان نوآورانه، طنز سیاه و نگاه بی‌رحمانه‌اش به جنگ، استعمار و جامعه‌ی مدرن است. از نظر این روزنامه، سلین با این کتاب لحن تازه‌ای را وارد ادبیات کرد که بر نویسندگان نسل‌های بعد تأثیر عمیقی گذاشت.

Times Literary Supplement این کتاب را اثری می‌داند که هنوز تازگی خود را حفظ کرده و با روایت اول‌شخص، زبان محاوره‌ای و نگاه ضدجنگش بر نویسندگانی مانند هنری میلر، چارلز بوکوفسکی، جوزف هلر و کورت ونه‌گات اثر گذاشته است.

Le Monde در فهرست «۱۰۰ کتاب قرن» خود، سفر به انتهای شب را در رتبه‌ی ششم قرار داده و آن را یکی از مهم‌ترین رمان‌های سده‌ی بیستم معرفی کرده است.

این کتاب از همان ابتدا واکنش‌های کاملاً متفاوتی برانگیخت؛ برخی آن را به‌دلیل نگاه ضدجنگ، ضداستعماری و نوآوری زبانی ستودند و برخی دیگر لحن تلخ، بدبینانه و زبان عامیانه‌ی آن را نکوهش کردند.

چه نسخه‌های دیگری از این کتاب در ایران منتشر شده است؟

نشر چشمه با ترجمه‌ی پیمان خاکسار نیز این کتاب را منتشر کرده است.

بخشی از کتاب سفر به انتهای شب

«رفیقم بود. توی میدان کلیشی به هم برخوردیم. بعد از نهار بود. می‌خواست با من گپی بزند. من هم گوش دادم. به من گفت: «بهتر است بیرون نمانیم! برویم تو.» من هم با او رفتم تو. آن وقت شروع کرد: «توی این پیاده‌رو تخم‌مرغ هم آب‌پز می‌شود! از این طرف بیا!» آن وقت باز هم متوجه شدیم که توی کوچه و خیابان به خاطر گرما نه کسی هست و نه ماشینی. پرنده پر نمی‌زد. وقتی هوا سوز دارد، کسی توی خیابان‌ها نیست. یادم است که خودش هم راجع به این قضیه می‌گفت: «مردم پاریس انگار همیشه کار دارند، اما در واقع از صبح تا شب ول می‌گردند، دلیلش هم این است که وقتی هوا برای گردش مناسب نیست، مثلا خیلی سرد است یا خیلی گرم، غیب‌شان می‌زند، همه می‌روند قهوه‌خانه تا شیر قهوه و آبجو بخورند. بله! می‌گویند قرن سرعت است! ولی کو؟ تغییرات بزرگی رخ داده! ولی چطوری؟ راستش هیچ چیز تغییر نکرده. طبق معمول همه قربان صدقه هم می‌روند، فقط همین. این هم که تازگی ندارد. بعضی حرف‌ها عوض شده، تازه نه آنقدرها. حتی کلمه‌ها هم زیاد عوض نشده‌اند! شاید دو سه تایی، اینجا و آنجا، دو سه تا کلمه ناقابل...» و بعد به دنبال بلغور کردن این واقعیت‌های پر فایده باد به غبغب انداخته همانجا لنگر انداختیم و از تماشای علیا مخدرات قهوه‌خانه محظوظ شدیم.»