کتاب در باب شهروند

کتاب الکترونیکی «در باب شهروند» نوشتهٔ توماس هابز با ترجمهٔ یاشار جیرانی در انتشارات نشر نو چاپ شده است. این کتاب به بررسی مفاهیم آزادی، حکومت و مذهب در جامعهٔ مدنی می‌پردازد. توماس هابز (۱۵۸۸-۱۶۷۹) فیلسوف انگلیسی بود که به عنوان یکی از بنیان‌گذاران فلسفهٔ سیاسی مدرن شناخته می‌شود. او به خاطر نظریات خود دربارهٔ قرارداد اجتماعی و طبیعت انسان مشهور است. هابز در آثار خود به ضرورت وجود حکومت مرکزی قدرتمند برای حفظ نظم و جلوگیری از هرج‌ومرج تأکید می‌کرد.

درباره کتاب در باب شهروند

«در باب شهروند» (De Cive) یکی از آثار مهم توماس هابز است که در سال ۱۶۴۲ به زبان لاتین منتشر شد. این کتاب اولین بخش از سه‌گانه‌ای است که هابز دربارهٔ فلسفهٔ خود نگاشته است؛ دو بخش دیگر شامل «دربارهٔ جسم» (De Corpore) و «دربارهٔ انسان» (De Homine) هستند. هابز به دلیل ناآرامی‌های سیاسی زمان خود، ابتدا «در باب شهروند» را نوشت که در واقع باید آخرین بخش از سه‌گانه‌اش می‌بود. این اثر شامل سه بخش اصلی است: آزادی (Libertas)، حکومت (Imperium) و مذهب (Religio).

در بخش اول، هابز وضعیت طبیعی انسان را توصیف می‌کند؛ وضعیتی که در آن انسان‌ها بدون وجود قوانین و حکومت زندگی می‌کنند. او معتقد است که در این حالت، هر فرد برای بقا و منافع خود تلاش می‌کند که منجر به «جنگ همه علیه همه» (bellum omnium contra omnes) می‌شود. این عبارت معروف برای اولین بار در این کتاب ظاهر شد. هابز در این بخش به قوانین طبیعی اشاره می‌کند که به اعتقاد او، تنها در وجدان افراد الزام‌آور هستند و نمی‌توانند امنیت را تضمین کنند.

در بخش دوم، هابز به ضرورت ایجاد یک حکومت پایدار می‌پردازد. او استدلال می‌کند که برای خروج از وضعیت طبیعی و دستیابی به امنیت و نظم، انسان‌ها باید به یک قرارداد اجتماعی تن دهند و قدرت خود را به یک حاکم یا دولت مرکزی منتقل کنند. این انتقال قدرت، پایه‌گذار جامعهٔ مدنی و حکومت است که می‌تواند قوانین لازم را برای حفظ صلح و امنیت وضع کند.

در بخش سوم، هابز نقش مذهب را در جامعه بررسی می‌کند. او به تعامل بین مذهب و حکومت می‌پردازد و تأکید می‌کند که مذهب نباید با اقتدار حکومت در تضاد باشد. هابز معتقد است که تفسیرهای مختلف مذهبی می‌توانند منجر به ناآرامی‌های اجتماعی شوند و بنابراین، هماهنگی بین مذهب و حکومت ضروری است.

هابز در این کتاب به مفاهیمی می‌پردازد که بعدها در اثر معروفش، «لویاتان» (Leviathan)، به تفصیل بیشتری مورد بحث قرار گرفتند. «در باب شهروند» به عنوان یکی از نخستین تلاش‌ها برای تبیین فلسفهٔ سیاسی مدرن شناخته می‌شود و تأثیر بسزایی بر نظریه‌های سیاسی پس از خود داشته است.

کتاب در باب شهروند را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم

این کتاب برای دانشجویان و پژوهشگران فلسفه، علوم سیاسی و تاریخ، و همچنین افرادی که به مباحث مربوط به قرارداد اجتماعی، دولت و مذهب علاقه‌مند هستند، مناسب است.