کتاب اقتصاد ناهنجاری های پنهان اجتماعی

کتاب اقتصاد ناهنجاری های پنهان اجتماعی نوشتهٔ استیون دی. لویت و استیون ج. دابنر و ترجمهٔ سعید مشیری است و نشر نی آن را منتشر کرده است.

درباره کتاب اقتصاد ناهنجاری های پنهان اجتماعی

چگونه می‌توان برخی رفتارهای شخصی و اجتماعی را با ابزارهای اقتصادی تجزیه و تحلیل کرد. آیا اقتصاد برای مشکلاتی مانند تجاوز به حقوق دیگران، دروغ گفتن، تقلب، رانندگی عجیب و غریب، پارتی‌بازی، و … که متأسفانه در جامعه امروزی ما تقریباً فراگیر شده‌اند، توضیح و راه‌حل مناسبی دارد؟

کتاب اقتصاد ناهنجاری های پنهان اجتماعی هرچند از داده‌های جوامعی مانند امریکا و ژاپن استفاده کرده است، ولی می‌تواند الگوی مناسبی برای چنین مطالعاتی در سایر جوامع باشد.

لویت و همکارش موضوعات مورد بررسی کتاب را از حالت مقاله‌های فشرده و تکنیکی مجله‌های علمی دانشگاهی خارج کرده‌اند و آن‌ها را با استفاده از شیوه نگارش داستانی ارائه داده‌اند، به‌طوری‌که کتاب در عین این‌که برای پژوهشگران، اساتید و دانشجویان کاربرد دارد، برای مخاطبان عام‌تر نیز قابل استفاده است.

فصل‌های کتاب اقتصاد ناهنجاری های پنهان اجتماعی از این قرار است:

فصل ۱: معلم‌های مدرسه و کشتی‌گیران سومو (ژاپنی) چه وجه اشتراکی دارند؟

فصل ۲: چه شباهتی بین گروه کوکلوکس کلان و فروشندگان آژانس مسکن وجود دارد؟

فصل ۳: چرا فروشندگان موادمخدر هنوز با مادران‌شان زندگی می‌کنند؟

فصل ۴: مجرمان کجا رفته‌اند؟

فصل ۵: چگونه می‌شود پدر و مادری عالی بود؟

فصل ۶: تربیت عالی فرزند، (بخش ۲)، اگر «روشندا» اسم دیگری هم داشته باشد همچنان شیرین است؟

سخن آخر: دو راه به هاروارد

خواندن کتاب اقتصاد ناهنجاری های پنهان اجتماعی را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم

این کتاب را به پژوهشگران و دوستداران حوزه‌های اقتصاد و جامعه‌شناسی پیشنهاد می‌کنیم.

بخشی از کتاب اقتصاد ناهنجاری های پنهان اجتماعی

«برای لحظه‌ای تصور کنید که مدیر یک مهدکودک هستید. قبلا به روشنی مقررات مهدکودک را در مورد این‌که بچه‌ها باید قبل از ساعت ۴ بعدازظهر تحویل گرفته شوند به خانواده‌ها اعلام کرده‌اید. اما در بیش‌تر موارد، پدر و مادرها دیر می‌کنند. نتیجه این می‌شود که در پایان روز، شما چندین بچه نگران و دست‌کم یک مربی دارید که باید منتظر بماند تا پدر و مادرها بالاخره بیایند و بچه‌های‌شان را ببرند. چه‌کار می‌توانید بکنید؟

چند اقتصاددان زمانی که این مشکل رایج مهدکودک‌ها با آن‌ها در میان گذاشته شد، چنین راه‌حلی پیشنهاد کردند: پدر و مادرهایی را که دیر می‌آیند جریمه کنید. اصلا چرا باید مهدکودک از این بچه‌ها مجانی مراقبت کند؟

اقتصاددانان تصمیم گرفتند تا راه‌حل‌شان را در ده مهدکودک در حیفای اسرائیل، آزمایش کنند. طرح به مدت بیست هفته طول کشید اما بلافاصله جریمه اعمال نشد. در چهار هفته اول، اقتصاددانان فقط تعداد پدر و مادرهایی را که دیر می‌آمدند ثبت کردند، که به‌طور متوسط هشت نفر در هر هفته به ازای هر مهد کودک بود. در پنجمین هفته، جریمه برقرار شد. اعلام شد که پدر و مادرهایی که بیش‌تر از ده دقیقه دیر بیایند باید هر بار ۳ دلار به ازای هر بچه بپردازند. این جریمه به صورتحساب ماهانه، که تقریباً ۳۸۰ دلار بود، اضافه شد.

پس از این‌که جریمه برقرار شد، بلافاصله تعداد پدران و مادرانی که دیر می‌کردند بالا رفت. خیلی طول نکشید که تعداد دیرکردها به رقم بیست در هر هفته رسید، دو برابر متوسط دیرکردهای اولیه. انگیزه به آسانی نتیجه معکوس داد.

اقتصاد، در اصل، مطالعه انگیزه‌هاست: چگونه مردم چیزی را که می‌خواهند یا نیاز دارند به‌ویژه هنگامی که سایر مردم نیز همان چیز را می‌خواهند یا نیاز دارند به‌دست می‌آورند. اقتصاددانان عاشق انگیزه‌ها هستند. آن‌ها دوست دارند که درباره انگیزه‌ها خیال‌پردازی کنند، تعمیم‌شان بدهند، مطالعه و بالا و پایین‌شان کنند. یک اقتصاددانِ نوعی اعتقاد دارد که دنیا هنوز نتوانسته مشکلی بیافریند که او نتواند حلش کند، به شرط این‌که دستانش برای طراحی یک انگیزه مناسب باز گذاشته شود. ممکن است راه‌حلش همیشه زیبا نباشدــ ممکن است شامل تهدید و اجبار، یا جریمه بیش از حد یا نقض آزادی‌های مدنی باشدــ اما مطمئن باشید که مشکل اصلی حل خواهد شد. یک انگیزه یک فشنگ، یک اهرُم، یا یک کلید است. شیءای بسیار ریز با قدرت شگفت‌انگیز برای تغییر یک موقعیت است.»