کتاب حرف من دوتاست!

کتاب حرف من دوتاست! (درواقع...-تتبعات) نوشته جولین بارنز و ترجمه محمدرضا ترک تتاری است که نشر چشمه آن را منتشر کرده است. این اثر از دل ۵ جستار کوتاه شکل می‌گیرد و به موضوعی می‌رسد که در ظاهر ساده است اما لایه‌های زیادی دارد: این‌که انسان چرا و چگونه نظرش را عوض می‌کند. بارنز از خاطره، کلمات، سیاست، کتاب‌ها و نسبت عمر با زمان شروع می‌کند و کم‌کم به پرسش‌هایی می‌رسد که به هویت، حافظه و ثبات باورها گره خورده‌اند. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب حرف من دوتاست!

کتاب حرف من دوتاست! نوشته جولین بارنز مجموعه‌ای از ۵ جستار به‌هم‌پیوسته است که حول ایده‌ی تغییر نظر، دگرگونی باورها و ناپایداری آن چیزی می‌چرخد که معمولاً «خود» می‌نامیم. متن از یک برنامه‌ی رادیویی پیاده‌شده شکل گرفته، اما در قالب کتاب، انسجامی فکری پیدا کرده و هر بخش مثل اتاقی جداگانه در ذهن نویسنده عمل می‌کند. بارنز در این جستارها نه دنبال نتیجه‌گیری قطعی است و نه می‌خواهد نسخه‌ای نهایی صادر کند؛ بیشتر می‌کوشد نشان دهد که خاطره، زبان، سلیقه، موضع سیاسی و حتی برداشت انسان از زمان تا چه اندازه در معرض جابه‌جایی و بازنگری‌اند.
کتاب حرف من دوتاست! در ۵ بخش خاطرات، کلمات، سیاست، کتاب‌ها و عمر و زمان پیش می‌رود. در بخش خاطرات، مسئله‌ی حافظه و بازسازی گذشته مطرح می‌شود؛ در بخش کلمات، رابطه‌ی زبان و معنا و تغییرپذیری واژه‌ها بررسی می‌شود؛ در بخش سیاست، نویسنده از رأی دادن، موضع‌گیری و پایداری یا ناپایداری عقاید حرف می‌زند؛ در بخش کتاب‌ها، تجربه‌ی بازخوانی و عوض شدن نگاه به نویسندگان و آثار ادبی مطرح می‌شود؛ و در بخش عمر و زمان، بحث به پیری، عشق، سوگواری و مرگ می‌رسد. این تنوع موضوعی باعث می‌شود جستارها پراکنده به نظر نرسند، بلکه هرکدام وجهی از یک پرسش مرکزی را روشن کنند: آیا انسان واقعاً خودش نظرش را عوض می‌کند یا ذهن و زمان این کار را به‌جای او انجام می‌دهند؟
کتاب حرف من دوتاست! از نظر لحن نیز بر ترکیبی از تأمل، طنز، خاطره‌گویی و خودبازبینی استوار است. بارنز از مثال‌های شخصی، ارجاع‌های ادبی، تجربه‌های روزمره و مشاهده‌های فرهنگی استفاده کرده است تا بحثی انتزاعی را به سطح زندگی واقعی بیاورد. نتیجه، متنی است که هم به حافظه و زبان حساس است، هم به سیاست و ادبیات، و هم به این واقعیت که انسان در طول عمرش بارها خودش را از نو تعریف می‌کند؛ گاهی آگاهانه و گاهی بی‌آن‌که متوجه باشد.

خلاصه کتاب حرف من دوتاست!

حرف من دوتاست! از یک جمله‌ی آشنا آغاز می‌شود: «من نظرم را عوض کردم.» جولین بارنز همین عبارت ساده را باز می‌کند و نشان می‌دهد پشت آن چه پرسش‌های پیچیده‌ای پنهان است. او در ۵ جستار، از خاطرات شخصی و خطاپذیری حافظه تا دگرگونی معنای کلمات، از تجربه‌های سیاسی و رأی دادن تا بازخوانی نویسندگان محبوب یا مغفول، و از نسبت عشق و سوگواری با زمان تا فکر کردن به پیری و مرگ پیش می‌رود. کتاب در هر بخش نشان می‌دهد که باورها ثابت و یک‌دست نیستند و انسان اغلب گذشته، سلیقه و حتی تصویرش از خودش را دوباره می‌سازد.

چرا باید کتاب حرف من دوتاست! را بخوانیم؟

دلایل خواندن کتاب حرف من دوتاست! را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• این کتاب تغییر نظر را از زاویه‌های مختلفی مثل حافظه، زبان، سیاست، ادبیات و زمان بررسی می‌کند.
• خواننده با مطالعه‌ی این کتاب می‌تواند نسبت میان خاطره و واقعیت را دقیق‌تر بسنجد.
• این اثر نشان می‌دهد که سلیقه و باورهای فکری چگونه در طول زندگی جابه‌جا می‌شوند.
• کتاب برای فکر کردن به نقش کلمات در ساختن یا مخدوش‌کردن معنا نکته‌های زیادی پیش می‌گذارد.
• بخش مربوط به بازخوانی کتاب‌ها، تجربه‌ی عوض شدن نگاه به نویسندگان و آثار را ملموس می‌کند.
• جستار پایانی کتاب، پیری، عشق، سوگواری و مرگ را در پیوند با زمان مطرح می‌کند و افق بحث را گسترده‌تر می‌سازد.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن کتاب حرف من دوتاست! به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• علاقه‌مندان به جستارهای ادبی و فکری که بر تجربه‌ی شخصی و تأمل ذهنی تکیه دارند.
• خوانندگانی که می‌خواهند درباره‌ی حافظه، تغییر باورها و تصویر انسان از خودش بیش‌تر فکر کنند.
• کسانی که به رابطه‌ی زبان و معنا و دگرگونی واژه‌ها علاقه دارند.
• مخاطبانی که از نوشته‌هایی درباره‌ی کتاب‌خوانی، بازخوانی و تغییر سلیقه‌ی ادبی لذت می‌برند.
• کسانی که به تأمل درمورد پیری، زمان، عشق و سوگواری علاقه‌مندند.

بخشی از کتاب حرف من دوتاست!

«می‌گوییم: «من نظرم را عوض کردم.» در ظاهر کاری ساده است. فاعل، مفعول، فعل. شفاف و سرراست، بدون قید یا صفتی که بخواهد اما و اگری به آن بیفزاید. «نه، این کار را نمی‌کنم؛ نظرم را عوض کردم.» عبارتی بدون حرف‌وحدیث که در آن دلایل مستحکمی مستتر است که اگر لازم باشد بیان خواهند شد. وقتی به جان مینارد کِینزِ اقتصاددان خرده گرفتند که نظراتش متناقض‌اند، پاسخی داد که بدل به نقل‌قولی معروف شد: «وقتی واقعیات عوض می‌شوند، خب من هم نظرم را عوض می‌کنم.» از این‌رو، کِینز ــ و همچنین ما ــ با خرسندی و اعتمادبه‌نفس اعلام می‌کنیم در سازوکار این تغییر نظر افسار کار تماماً دست خود ماست. کار جهان، متأسفانه، شاید تناقض داشته باشد اما ما نداریم.
با این‌همه، عبارتی که حرفش رفت طیف گسترده‌ای از فعالیت‌های ذهنی را در بر می‌گیرد، برخی در ظاهر عقلانی و منطقی و برخی دیگر غیرارادی و غریزی. هیچ بعید نیست این تغییر نظر در پسِ پردهٔ آگاهی‌مان مدتی مدید و بی‌سروصدا، مثل دیگی که زیرش را کم کرده باشند، آرام‌آرام پخته شده باشد و ما ناگهان متوجه شویم که بله، نظرمان را دربارهٔ این موضوع، آن شخص، فلان نظریه یا بهمان جهان‌بینی از بن تغییر داده‌ایم.»