کتاب صوتی میرا

کتاب صوتی میرا (Mortelle) نوشته کریستوفر فرانک و ترجمه لیلی گلستان و رمانی از فرانسه است که در فضایی بسته، مراقبت‌شده و هراس‌آلود پیش می‌رود؛ جایی که تنهایی، انتخاب شخصی و حتی دوست‌داشتنِ یک نفر می‌تواند جرم به حساب بیاید. راوی در جهانی زندگی می‌کند که همه‌چیز زیر نظر است و نوشتن برای او به‌شکلی از مقاومت و حفظ خود بدل می‌شود. این رمان صوتی با گویندگی مهدی پاکدل و به‌همت رادیو گوشه منتشر شده است. نسخه‌ی صوتی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب صوتی میرا اثر کریستوفر فرانک

کتاب صوتی میرا به قلم کریستوفر فرانک که نخستین‌بار در سال ۱۹۶۷ میلادی منتشر شد، شنونده را وارد جهانی می‌کند که در آن زندگی جمعی به‌شکلی افراطی بر همه‌چیز سایه انداخته است. در این رمان، خانه‌ها دیوارهای شفاف دارند، تاریکی دشمن معرفی می‌شود، تنهایی گناه است و هر رفتار شخصی می‌تواند نشانه‌ای از انحراف تلقی شود. راوی در چنین فضایی شروع به نوشتن می‌کند؛ کاری که هم ثبت تجربه است و هم نوعی سرپیچی. ترس او از شخصیت میرا و کشش او به میرا کنار هم قرار می‌گیرد و این دوگانگی، فضای کتاب صوتی حاضر را می‌سازد. دولت در جهان این رمان فقط رفتار آدم‌ها را کنترل نمی‌کند؛ بلکه می‌خواهد احساس، میل، حافظه و حتی شیوه‌ی دوست‌داشتن را هم یکدست کند.

میرا تصویری از جامعه‌ای می‌سازد که برابری در آن به حذف تفاوت رسیده و همبستگی به نظارت دائمی تبدیل شده است. واژه‌هایی مثل رفاقت، اصلاح، همشهری‌گری و عشق همگانی در ظاهر آرامند، اما در متن اثر معنایی خشن می‌یابند. شخصیت‌ها مدام زیر نگاه دیگرانند و هر کس که بخواهد چیزی را فقط برای خودش نگه دارد، به‌سرعت در معرض مجازات قرار می‌گیرد. میرا در این میان فقط یک شخصیت مهم نیست؛ او به نقطه‌ای تبدیل می‌شود که راوی از خلال آن معنای انتخاب، ترس، میل و وفاداری را دوباره می‌سنجد.

فضای اثر سرد، فشرده و ناآرام است و با پیش‌رفتن روایت، حس خفگی و مراقبت بیشتر می‌شود. رمان صوتی میرا از دل یادداشت‌های راوی شکل می‌گیرد و این فرم به اثر حاضر حالتی نزدیک و بی‌واسطه می‌دهد. شنونده با ذهنی روبه‌رو می‌شود که هم می‌خواهد خودش را توضیح دهد و هم از توضیح‌دادن می‌ترسد. کتاب صوتی میرا میان اکنون، خاطره، بازجویی، میل و هراس رفت‌وآمد می‌کند و از خلال این رفت‌وآمدها تصویری از فروپاشی تدریجی یک نظم ظاهراً کامل به دست می‌دهد.

رمان صوتی میرا بیش از آنکه بر حادثه‌های بیرونی تکیه کند، بر فشار روانی و تغییر نگاه راوی و معنای خطرناک انتخاب‌کردنِ یک نفر تمرکز دارد.

خلاصه داستان صوتی میرا

هشدار: این پاراگراف بخش‌هایی از داستان را فاش می‌کند!
راوی در جامعه‌ای زندگی می‌کند که فردگرایی را بیماری می‌داند و همه را به زندگی جمعی، رابطه‌های کنترل‌شده و اطاعت از نظم عمومی وامی‌دارد. او پنهانی می‌نویسد و در نوشته‌هایش از خانه‌ای شفاف، از آدم‌هایی که زیر نظرند و از میرا می‌گوید؛ زنی که حضورش برای او هم ترس‌آور است و هم نجات‌بخش. رابطه‌ی این دو به‌تدریج از دل سکوت، مراقبت و خطر شکل می‌گیرد و همزمان گذشته‌ی راوی، تجربه‌ی اصلاح‌شدن دیگران و سازوکار خشونت‌بار حکومت را روشن می‌کند. با پیش رفتن رمان، نوشتن به آخرین پناه راوی بدل می‌شود؛ تلاشی برای حفظ آنچه نظام می‌خواهد از ذهن و تن او پاک کند.

چرا باید کتاب صوتی میرا را بشنویم؟

دلایل شنیدن کتاب صوتی میرا را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• این رمان صوتی تصویری دقیق از جامعه‌ای ارائه می‌دهد که کنترل اجتماعی را تا درون احساسات و روابط شخصی پیش برده است.
• شنونده با رمانی روبه‌رو می‌شود که تنهایی، انتخاب و عشق را مسئله‌هایی خطرناک نشان می‌دهد.
• یادداشت‌واربودن این رمان، ذهن راوی را بی‌واسطه پیش چشم می‌آورد و فشار روانی اثر را ملموس‌تر می‌کند.
• رمان حاضر نشان می‌دهد که زبان رسمی و واژه‌های به‌ظاهر مثبت چگونه می‌توانند به ابزار سرکوب تبدیل شوند.

شنیدن کتاب صوتی میرا را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

شنیدن کتاب صوتی میرا به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• دوستداران ادبیات داستانی قرن ۲۰ فرانسه و قالب رمان پادآرمان‌شهری.
• کسانی که به رمان درباره‌ی نظارت، حذف تفاوت و ترس از تنهایی علاقه دارند.
• شنوندگانی که می‌خواهند رابطه‌ی عشق و خشونت را در فضایی پرتنش و کنترل‌شده دنبال کنند.
• مخاطبانی که از کتاب‌های صوتی با حال‌وهوای تیره، فشرده و ناآرام استقبال می‌کنند.

درباره کریستوفر فرانک

کریستوفر فرانک (Christopher Frank) با نام شناسنامه‌ای جان کریستوفر فرانک زاده‌ی ۵ دسامبر ۱۹۴۲ در بریتانیا، در ۱۹ یا ۲۰ نوامبر ۱۹۹۳ بر اثر سکته‌ی قلبی در فرانسه درگذشت. او نویسنده، فیلم‌نامه‌نویس و کارگردانی بریتانیایی‌تبار و فرانسوی بود که با آثار مطرحی همچون Josépha (محصول ۱۹۸۲)، Strange Affair (محصول ۱۹۸۱) و They Never Forget (محصول ۱۹۹۴) شناخته می‌شود. رمان میرا (Mortelle) نوشته‌ی کریستوفر فرانک است.

جوایز و افتخارات کتاب صوتی میرا و نویسنده

۱۹۶۷: جایزه‌ی ادبی هرمس (Prix Hermès de Littérature) برای کتاب میرا.

۱۹۷۲: جایزه‌ی رنو (Prix Renaudot) برای کتاب La Nuit américaine (رمانی که پایه‌گذار فیلم «مهم‌ترین چیز: عشق» اثر آندژی ژووافسکی شد).

درباره لیلی گلستان

لیلی گلستان مترجم، نگارخانه‌دار، از اعضای کانون نویسندگان ایران و زاده‌ی ۲۳ تیر ۱۳۲۳ در تهران است. نشان شوالیه‌ی ادب و هنر فرانسه (نخل آکادمیک) [Chevalier de l’Ordre des Palmes Académiques] در ۲۶ آبان ۱۳۹۳ توسط سفیر فرانسه در تهران به او اعطا شد. در فهرست نگاشته‌های به‌چاپ‌رسیده‌ی او آثاری همچون مجموعه‌ی «دو نمایشنامه از چین قدیم»، اثری دوجلدی پیرامون علی حاتمی و آفرینش‌های هنری او و نیز «قصه‌ی عجیب اسپرماتو» به چشم می‌خورد.

لیلی گلستان مترجم آثاری بوده است همچون «مردی که همه‌چیز همه‌چیز همه‌چیز داشت» اثر میگل آنخل آستوریاس، کتاب «نقاش‌ها همیشه پول دوست داشته‌اند» نوشته‌ی جودیت بن‌هامو - هوئه و رمان «میرا» اثر کریستوفر فرانک. کتاب «آن‌چنان که بودیم» نگاشته‌ی دیگری از لیلی گلستان محسوب می‌شود که در آن به بیان سرگذشت، خاطرات و تجربیات زیسته‌ی کاری و فردی خویش پرداخته است.

درباره مهدی پاکدل

مهدی پاکدل زاده‌ی ۱۰ تیر ۱۳۵۹، بازیگر و عکاسی ایرانی است. او فعالیت خود را در سال ۱۳۷۹ با فیلم سینمایی «آبی» آغاز کرد و با بازی در مجموعه‌ی تلویزیونی «اولین شب آرامش» (۱۳۸۵) به شهرت رسید. این بازیگر علاوه‌بر حضور در آثار مختلف سینمایی، تلویزیونی، تئاتری و شبکه‌ی نمایش خانگی، در سال ۱۳۹۲ برای تولید فیلم «فردا» نویسندگی و کارگردانی را نیز تجربه کرد. او در عرصه‌ی موسیقی نیز آلبومی به نام «در انعکاس کوچه‌های خیس» (۱۳۹۴) را منتشر کرده است.

چه نسخه‌های دیگری از کتاب صوتی میرا منتشر شده است؟

کتاب حاضر به‌همت مترجمان و نشرهای گوناگون روانه‌ی بازار کتاب ایران شده است. فهرست زیر چاپ‌هایی از این اثر را نشان می‌دهد:

- م‍ی‍را‌‫ = ‎Mortelle ترجمه‌ی ل‍ی‍ل‍ی‌ گ‍ل‍س‍ت‍ان‌، انتشارات امیرکبیر‌‫، ۱۳۵۴.‬

- میرا ترجمه‌ی لیلی گلستان، نشر وزن دنیا و نشر ثالث، ‌‫۱۴۰۴.‬

- میرا ترجمه‌ی نیما عباسی، نشر عطر کاج، ‌‫۱۴۰۵.‬‬