کتاب در انتظار تاریکی، در انتظار روشنایی

ایوان کلیما( - ۱۹۳۱) نویسنده اهل جمهوری چک است.

« در انتظار تاریکی، در انتظار روشنایی» سرنوشت یک کارگردان که در تارعنکبوت دستگاه حکومت گرفتار شده، رییس جمهور پیر و زندانی کشیده و گروگانگیر کودکانی برای رهایی از سرزمین مادری خود را به تصویر می‌کشد.

رییس‌جمهور بیش از دو همسرش عمر کرده و خسته و رنجور است و هیچ اعتمادی حتی به ملازمان نزدیک خود نیز ندارد. او دنبال راه چاره‌ای برای خلاصی از دست نخست وزیر و زیر مجموعه خود و اثبات اقتدارش از راه ملاقات با کارگردان و نیز صدور فرمان عفو آدم ربایی است که می خواسته با گروگان‌گیری دانش آموزان از مرز بگذرد.

در بخشی از رمان می‌خوانیم:

«به این نتیجه رسیده‌ام که هیچ اندیشه‌ای در این دنیا آنقدر خوب و خیر نیست که بتواند تلاشی تعصب آمیز برای به کرسی نشاندنِ آن اندیشه را توجیه کند. تنها امید نجات در جهانِ این دوران، تساهل و تسامح است ... تساهل و تسامح هرگز نباید به معنای تساهل و تسامح در برابر عدم تساهل و تسامح باشد. تحمل کردنِ آنهایی که آماده شده‌اند آزادی را محدود کنند یا حق زندگیِ کسان دیگر را بگیرند، حتی اگر توجیه‌اش شریف‌ترین اهداف باشد، روا و جایز نیست».