کتاب انتظار پشت صحنه

کتاب انتظار پشت صحنه (Waiting in the Wings) نوشته نوئل کاورد و ترجمه نازی صادقی، در سرای خیریه‌ای برای بازیگران زن بازنشسته می‌گذرد؛ جایی که خاطره‌ی شهرت، حسرت گذشته، رقابت‌های قدیمی و اضطراب پیری در کنار هم جمع شده‌اند. محور اصلی نمایش، رویارویی دو زنی است که سال‌ها پیش هر دو دلبسته‌ی یک مرد بوده‌اند و حالا ناچارند زیر یک سقف زندگی کنند. این اثر همزمان به زندگی جمعی، فرسودگی، شوخ‌طبعی تلخ و شأن ازدست‌رفته‌ی صحنه نگاه می‌کند. این نمایش‌نامه را نشر قطره منتشر کرده است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب انتظار پشت صحنه

کتاب انتظار پشت صحنه از نوئل کاورد در فضای وینگز می‌گذرد؛ سرایی برای بازیگران زن سالخورده‌ای که روزگاری روی صحنه شناخته‌شده بوده‌اند و حالا در سال‌های پایانی عمر، با محدودیت مالی، خاطره‌های دور و مناسبات پیچیده‌ی زندگی جمعی روبه‌رو هستند. نمایش از همان توصیف صحنه، جهانی می‌سازد که در آن گذشته هنوز زنده است: پوسترهای قدیمی، پیانوی کهنه، گفت‌وگوهای پر از نام‌های آشنا و اشاره‌های مداوم به اجراها و نقش‌هایی که دیگر فقط در حافظه مانده‌اند.

کتاب انتظار پشت صحنه فقط درباره‌ی پیری نیست، بلکه درباره‌ی نوعی انتظار هم هست؛ انتظار برای دیده‌شدن، برای توجه، برای تغییرهای کوچک و حتی برای آشتی با گذشته. در مرکز نمایش، تنش میان می دونپورت و لوتا بینبریج قرار دارد؛ دو بازیگر قدیمی که سابقه‌ی کدورتی طولانی دارند و ورود دوباره‌ی یکی از آن‌ها به این اقامتگاه، تعادل جمع را به‌هم می‌زند. 

در کنار این خط اصلی، شخصیت‌های دیگر هم هر کدام تصویری جداگانه از سالخوردگی، وابستگی، غرور حرفه‌ای، شوخی، فراموشی و نیاز به همدلی نشان می‌دهند. گفت‌وگوها پرتحرک و دقیق‌اند و از دل آن‌ها هم رقابت‌های ریز روزمره بیرون می‌آید و هم ترس‌های عمیق‌تر. نوئل کاورد با ترکیبِ طنز، تلخی و دقت در روابط انسانی، تصویری از پشت‌صحنه‌ی زندگی کسانی می‌سازد که زمانی مرکز توجه بوده‌اند و حالا باید با سکوت، خاطره و هم‌زیستی کنار بیایند.

خلاصه نمایشنامه انتظار پشت صحنه

هشدار: این پاراگراف بخش‌هایی از داستان را فاش می‌کند!

نمایش انتظار پشت صحنه، در سرای وینگز آغاز می‌شود؛ خانه‌ای برای بازیگران زن بازنشسته که هر کدام گذشته‌ای پررنگ در تئاتر داشته‌اند. روزمرگی ساکنان با گفت‌وگوهای تند، شوخی‌های تلخ و دلمشغولی‌های کوچک پیش می‌رود تا خبر ورود لوتا بینبریج همه‌چیز را تغییر دهد. حضور او برای می دونپورت، که سال‌هاست با لوتا قهر است، به مسئله‌ای جدی تبدیل می‌شود. در این میان، دیگر ساکنان هم با خواسته‌های ساده‌ای مثل داشتن سالن آفتاب‌گیر، نگرانی از بیماری، ترس از فراموشی و نیاز به توجه دست‌وپنجه نرم می‌کنند. نمایش، از خلال این موقعیت‌ها، برخورد غرور، خاطره، تنهایی و نیاز به آشتی را دنبال می‌کند.

چرا باید کتاب انتظار پشت صحنه را بخوانیم؟

دلایل خواندن انتظار پشت صحنه را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• این نمایش‌نامه تصویری دقیق از زندگی بازیگران بازنشسته و فاصله‌ی میان شهرت گذشته و واقعیت امروز ارائه می‌دهد.
• گفت‌وگوهای اثر، روابط انسانی را از خلال شوخی، رنجش، حسادت و همدلی آشکار می‌کنند.
• کتاب به مسئله‌ی پیری فقط از زاویه‌ی اندوه نگاه نمی‌کند و طنز تلخی را هم وارد موقعیت‌ها می‌کند.
• شخصیت‌های متعدد نمایش، هر کدام شکل متفاوتی از تنهایی، غرور و وابستگی را نشان می‌دهند.
• فضای سرای وینگز، تئاتر را از روی صحنه به زندگی روزمره می‌آورد و معنای تازه‌ای به پشت‌صحنه می‌دهد.

خواندن کتاب انتظار پشت صحنه را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن انتظار پشت صحنه به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• علاقه‌مندان به نمایش‌نامه‌هایی که در یک فضای محدود، تنش‌های عاطفی و اجتماعی را پیش می‌برند.
• خوانندگانی که به داستان‌های مربوط به پیری، خاطره و فرسودگیِ پس از شهرت علاقه دارند.
• کسانی که می‌خواهند روابط میان بازیگران قدیمی و جهان پشت‌پرده‌ی تئاتر را از نزدیک‌تر ببینند.
• مخاطبانی که از شخصیت‌های چندصدا و گفت‌وگوهای کنایه‌آمیز لذت می‌برند.
• دانشجویان و علاقه‌مندان تئاتر که می‌خواهند نمونه‌ای از نمایش‌نامه‌های انگلیسی‌زبان با تمرکز بر جمع شخصیت‌ها بخوانند.

درباره نوئل کاورد

نوئل پیرس کاورد (Noël Peirce Coward) (۱۸۹۹-۱۹۷۳)، نمایش‌نامه‌نویس، بازیگر، آهنگساز و کارگردان اهل انگلستان بود. او بیش از پنجاه نمایش‌نامه به نگارش درآورد و علاوه‌بر تئاتر، در زمینه‌ی سرایش شعر، تألیف رمان، نگارش فیلم‌نامه و ساخت آثار موزیکال نیز فعالیت داشت. کاورد همچنین به عنوان بازیگر در فیلم‌ها و نمایش‌های متعددی به ایفای نقش پرداخت و در سال ۱۹۴۳ برای کارگردانی فیلم جنگی «جایی که خدمت می‌کنیم» جایزه‌ی افتخاری آکادمی اسکار را دریافت کرد. او در سال ۱۹۷۰ به دریافت لقب شوالیه نائل شد و جوایزی چون جایزه‌ی تونی برای یک عمر دستاورد هنری و عضویت در انجمن سلطنتی ادبیات بریتانیا را در کارنامه ثبت کرد.

سبک نوشتاری کاورد با شوخ‌طبعی کلامی، کمدی رفتار و به تصویر کشیدن ظرایف زیست طبقه‌ی متوسط و اشراف شناخته می‌شود. منتقدان کارنامه‌ی نمایشی او را به دوره‌های مختلف تقسیم کرده‌اند که مهم‌ترین آثار دوران اوج او میان سال‌های ۱۹۲۵ تا ۱۹۴۰ نگاشته شده‌اند؛ از جمله نمایش‌نامه‌های مطرح وی می‌توان به «تب یونجه»، «زندگی‌های خصوصی»، «طرحی برای زندگی»، «خنده‌ی امروز»، «روح سرخوش» و سه‌گانه‌ی «اتاقی با سه کلید» اشاره کرد.

بخشی از کتاب انتظار پشت صحنه

«مادی: این دشمنی بین اون و می از کِی شروع شده؟
بونیتا: دست بردار، مادی. تو که سال ۱۹۱۸ دختر مدرسه‌ای نبودی، کیف‌به‌دست تاتی‌تاتی کنی تا مدرسه؟
مادی: (با خونسردی) راستش، اتفاقاً بودم. هشت بار توی هفته. توی نمایش خانم موشه توی تئاتر آدلفی بازی می‌کردم. پردهٔ آخر نمایش یک ترانه داشتم به نام واسه یه دخترمدرسه‌ای مسخره‌بازی درنیار! اون آهنگ همیشه باعث می‌شد جلو نمایش رو بگیرن.
کورا: تا جایی که یادم می‌آد، نقدهای نمایش باعث توقفش شدن.
در همین لحظه، صدای توقف پرسروصدای موتورسیکلتی به گوش می‌رسد.
کورا: پِری اومد. زودتر از همیشه رسید.
بونیتا: (فوراً کیفش را باز می‌کند و آرایشش را مرتب می‌کند.) قربون دلش برم.
مادی: به خودت زحمت نده عزیزم، حنای بعد از عروسیه.
بونیتا: خیلی خب، خیلی خب، می‌دونم. عادتمه دیگه.
آلمینا: بالاخره بهمون می‌گه قراره سالن آفتاب‌گیر رو بهمون بدن یا نه.
کورا: نه، نمی‌گه. فقط می‌گه کمیته هنوز درحال بررسیه.
بونیتا: درهرصورت، از لحنش می‌فهمیم امیدی هست یا نه.
کورا: نمی‌دونم چرا همه‌تون ان‌قدر برای این سالنِ لعنتی هیجان‌زده شدین. حتی اگه بسازنش هم پول هدر دادنه. فقط یه عالمه شیشۀ دیگه که بارون روش بکوبه.»