کتاب داستان های جنون و ترس و خیال

کتاب داستان های جنون و ترس و خیال نوشته ادگار آلن پو و ترجمه نصراله مرادیانی است؛ مجموعه‌ای از چند داستان مشهور که در آن‌ها ترس از ذهن، وسواس، مرگ، گور، جنایت و ناپایداری ادراک سر بر می‌آورد. نشر بیدگل در سال ۱۴۰۴ این کتاب را منتشر کرده است. در این کتاب می‌توان با چند وجه مهم از جهان پو روبه‌رو شد: از هراس‌های گوتیک و روایت‌های جنایی تا داستان‌هایی که مرز میان زندگی و مرگ، عقل و آشفتگی و واقعیت و خیال را به‌ هم می‌ریزند. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب داستان های جنون و ترس و خیال اثر ادگار آلن پو

کتاب داستان های جنون و ترس و خیال، نوشته‌ی ادگار آلن پو، منتخبی از داستان‌هایی است که هرکدام به‌شکلی یکی از اضطراب‌های ماندگار انسان را پیش می‌کشند: ترس از فروپاشی ذهن، هراس از مرگ، وسواس به گناه و روبه‌روشدن با ناشناخته‌ای که نه در جهان بیرون، بلکه در درون آدمی خانه دارد. مترجم در مقدمه‌ می‌گوید که کوشیده تنوع کار پو را نشان بدهد؛ از داستان‌های کارآگاهی و وهم‌آلود تا روایت‌هایی که به مرزهای علم، خواب، هیپنوتیزم و تجربه‌های حدی نزدیک می‌شوند. در این مجموعه، ترس یک حادثه نیست؛ حالتی ذهنی است که کم‌کم بر زبان، ادراک و رفتار شخصیت‌ها چیره می‌شود.

کتاب داستان های جنون و ترس و خیال از نظر فضا و مضمون دامنه‌ی گسترده‌ای دارد. در داستان‌هایی مثل قلب فاش‌گو و گربه‌ی سیاه، راویانی دیده می‌شوند که می‌خواهند عقلانیت خود را ثابت کنند، اما هرچه بیشتر حرف می‌زنند، شکاف‌های ذهنشان آشکارتر می‌شود. در داستان حقیقت قضیه‌ی م. والدمار و تدفین پیش از مرگ، ترس به‌سمت مرز مبهم زندگی و مرگ می‌رود و بدن انسان به صحنه‌ی پرسش‌های هولناک بدل می‌شود. این مجموعه فقط بر شوک و حادثه تکیه ندارد؛ بخش مهمی از اثرگذاری آن از لحن اعتراف‌گونه و جزئی‌نگری و اصرار راویان برای توضیح‌دادن ناشی می‌شود. همین ویژگی باعث شده داستان‌ها هم‌زمان حس کابوس، گزارش و بازجویی درونی داشته باشند. این کتاب برای کسانی مناسب است که به ادبیات تیره، فضاهای پرتنش و روایت‌هایی علاقه دارند که ترس را از سطح اتفاقات به عمق روان می‌برند.

خلاصه داستان داستان های جنون و ترس و خیال

هشدار: این پاراگراف بخش‌هایی از داستان را فاش می‌کند!
کتاب داستان های جنون و ترس و خیال چند داستان از ذهن‌های ناآرام و موقعیت‌های مرزی را کنار هم می‌گذارد. در داستان قلب فاش‌گو، راوی می‌کوشد جنایتی را با استدلالی هولناک توجیه کند و هرچه پیش می‌رود، فشار روانی‌اش بیشتر آشکار می‌شود. در داستان حقیقت قضیه‌ی م. والدمار، آزمایشی بر بدن مردی در آستانه‌ی مرگ به پرسشی ترسناک درباره‌ی تعلیق حیات بدل می‌شود. 

داستان تدفین پیش از مرگ هراس از زنده‌به‌گورشدن را از راه نمونه‌ها و تجربه‌ای شخصی پی می‌گیرد و داستان گربه‌ی سیاه فروپاشی اخلاقی و خشونت خانگی را به‌شکلی تیره و تکان‌دهنده نشان می‌دهد. در همه‌ی این داستان‌ها، ترس فقط از رویدادها ناشی نمی‌شود، بلکه از ذهنی می‌آید که دیگر نمی‌تواند بر خودش مسلط باشد.

چرا باید کتاب داستان های جنون و ترس و خیال را بخوانیم؟

دلایل خواندن کتاب داستان های جنون و ترس و خیال را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• این کتاب چند نمونه‌ی شاخص از جهان داستانی ادگار آلن پو را گرد آورده است؛ از جنایت تا هراس‌های مربوط به مرگ و دفن.
• خواننده با مطالعه‌ی این اثر درمی‌یابد که ترس در ادبیات فقط به موجودات یا اتفاق‌های بیرونی محدود نمی‌شود و از وسواس، عذاب‌وجدان و اختلال ادراک نیز ناشی می‌شود.
• این اثر امکان آشنایی با چند فضای متفاوت را فراهم می‌کند؛ از حال‌وهوای گوتیک تا داستان‌هایی با مایه‌های کارآگاهی و تأمل درباره‌ی علم و هیپنوتیزم.
• داستان‌ها نشان می‌دهند که راوی نامطمئن می‌تواند خودِ داستان را به میدان تردید و تنش تبدیل کند.
• مقدمه‌ی مترجم به درک جایگاه این داستان‌ها و تنوع ژانرها و مضمون‌های حاضر در کار پو کمک می‌کند.

خواندن کتاب داستان های جنون و ترس و خیال را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن کتاب داستان های جنون و ترس و خیال به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• علاقه‌مندان به داستان‌های ترسناک و گوتیک که هراس را بیشتر در فضای روانی و ذهنی جست‌وجو می‌کنند.
• خوانندگانی که به داستان‌های جنایی و اعتراف‌گونه با راویان ناپایدار علاقه دارند.
• کسانی که می‌خواهند با چند داستان مهم ادگار آلن پو در یک مجموعه آشنا شوند.
• مخاطبانی که درباره‌ی موضوع‌هایی مثل مرگ، گناه، وسواس، همزاد و فروپاشی ذهن کنجکاوند.
• دانشجویان و علاقه‌مندان به ادبیات که می‌خواهند نمونه‌هایی اثرگذار از داستان کوتاه کلاسیک بخوانند.

درباره ادگار آلن پو

ادگار آلن پو (۱۸۰۹‌ـ‌۱۸۴۹) نویسنده، شاعر و منتقد ادبی آمریکایی بود. از او به‌عنوان یکی از پیشگامان داستان کوتاه مدرن و بنیان‌گذاران ادبیات معمایی و وحشت یاد می‌شود. او با خلق فضاهای وهم‌آلود، شخصیت‌های پیچیده و داستان‌هایی سرشار از تعلیق و رمزوراز، تأثیر عمیقی بر ادبیات جهان گذاشت و الهام‌بخش نسل‌های بعدی نویسندگان شد.

زندگی پو با دشواری‌های فراوانی همراه بود؛ از مرگ زودهنگام والدین و مشکلات مالی گرفته تا بیماری و ازدست‌دادن همسر جوانش. این تجربه‌های تلخ در بسیاری از آثار او بازتاب یافته‌اند. او در کنار فعالیت‌های ادبی، به نقد و ویراستاری نیز می‌پرداخت و آثاری ماندگار همچون قتل‌های خیابان مورگ، گربه‌ی سیاه، سوسک طلایی، مغاک و آونگ و شعر مشهور کلاغ را خلق کرد.

آثار پو معمولاً در ژانرهای وحشت، معمایی، گوتیک و روان‌شناختی قرار می‌گیرند و به موضوعاتی چون مرگ، جنون، گناه، انتقام و تاریکی‌های ذهن انسان می‌پردازند. مهارت او در فضاسازی و کاوش در روان شخصیت‌ها داستان‌هایش را به آثاری ماندگار و تأثیرگذار تبدیل کرده است. داستان قتل‌های خیابان مورگ نیز اغلب نخستین داستان کارآگاهی مدرن دانسته می‌شود و بسیاری از عناصر اصلی ادبیات پلیسی را برای نخستین بار به‌شکلی منسجم به کار می‌گیرد.

مرگ پو نیز همانند بسیاری از آثارش در هاله‌ای از ابهام قرار دارد. او در شرایطی نامعلوم در خیابانی در بالتیمور پیدا شد و چند روز بعد در بیمارستان درگذشت. از آن زمان تاکنون فرضیه‌های مختلفی درباره‌ی علت مرگش مطرح شده، اما هیچ‌یک به‌طور قطعی اثبات نشده‌اند و این رویداد همچنان یکی از رازهای مشهور تاریخ ادبیات است.

درباره نصراله مرادیانی

نصراله مرادیانی در ۳ بهمن ۱۳۶۲ در تبریز متولد شد. او پس از دریافت مدرک کارشناسی مترجمی زبان انگلیسی از دانشگاه آزاد، در سال ۱۳۸۷ برای ادامه‌ی تحصیل در مقطع کارشناسی‌ ارشد به دانشگاه علامه طباطبایی تهران رفت. مرادیانی پایان‌نامه‌ی کارشناسی‌ ارشد خود را با موضوع تأثیر ترجمه بر آثار داستانی جمال‌زاده و صادق هدایت نگاشت. او علاوه‌بر فعالیت‌های پژوهشی و ترجمه، سابقه‌ی تدریس در چند دانشگاه را نیز در کارنامه دارد.

مرادیانی به‌عنوان مترجم، آثار متعددی را از زبان انگلیسی به فارسی برگردانده است. از مهم‌ترین ترجمه‌های او می‌توان به آثار ادگار آلن پو، نویسنده‌ی آمریکایی، و ماگدا سابو، نویسنده‌ی برجسته‌ی مجارستانی، اشاره کرد. همچنین کتاب‌هایی چون قواعد مباحثه، چگونه فرهنگ‌ها ساخته می‌شوند؟، مطالعات ترجمه: یک میان‌رشته، مسائل بوطیقای داستایفسکی، اثر میخائیل باختین، سینمای اگزیستانسیالیستی، چرا دودل بودن آن‌قدرها هم بد نیست؟ و لذت خیانت از دیگر ترجمه‌های او به شمار می‌آیند.

اقتباس‌ها از کتاب داستان های جنون و ترس و خیال

بسیاری از داستان‌های کوتاه آلن پو در مدیوم‌های مختلف مورد اقتباس قرار گرفته‌اند؛ از نمایش رادیویی تا تئاتر و بعدتر سینما. تعدادی از معروف‌ترین آثاری که بر اساس داستان‌های کتاب حاضر ساخته شده‌اند، به این شرح هستند:

قلب فاش‌گو: 

• استفن کینگ، داستان The Old Dude's Ticker خود را با الهام از این داستان کوتاه پو نوشته و فضای آن را به جنگ ویتنام برده است.
• فیلم افشاگر (Tell-Tale) محصول ۲۰۰۹ ساخته‌ی مایکل کوئستا دیگر اثری است که بر اساس داستان پو نوشته شده است. در این تریلر جاش لوکاس و لنا هیدی نقش‌های اصلی را داشتند.
• فیلم قلب فاش‌گو (The Tell-Tale Heart) به کارگردنی جان لا تیر هم این داستان را مبنای اقتباس قرار داده بود. پیتر باگدانوویچ و رز مک‌گوآن بازیگران این فیلم محصول سال ۲۰۱۴ بودند.
• در کنار این‌ها، اورسن ولز هم سال ۱۹۴۶ نمایشی رادیویی بر مبنای این داستان اجرا کرد.

حقیقت قضیه‌ی م. والدمار و گربه‌ی سیاه:

• دو اپیزود از سه اپیزود فیلم قصه‌های وحشت (Tales of Terror) ساخته‌ی راجر کورمان بر اساس این دو داستان پو ساخته شده بود. در این فیلم وینست پرایس نقش اصلی همه‌ی اپیزودها را ایفا می‌کرد.
• فیلم ترسناک دو چشم شیطانی (Two Evil Eyes) محصول سال ۱۹۹۰ ساخته‌ی مشترک داریو آرجنتو و جورج ای. رومرو هم فیلمی دو اپیزودی بود که از داستان‌های حقیقت قضیه‌ی م. والدمار و گربه‌ی سیاه اقتباس شده بودند. هاروی کایتل و آدرین باربو بازیگران اصلی این دو اپیزود بودند.
  

تدفین پیش از مرگ:

• فیلم جنایت دکتر کرسپی (The Crime of Dr. Crespi) ساخته‌ی جان آئور محصول سال ۱۹۳۵ که در آن اریک فون اشتروهایم نقش اصلی را داشت.
• فیلم تدفین پیش از مرگ (The Premature Burial) اثر راجر کورمن با بازی ری میلند و هیزل کورت.

بالماسکه‌ی مرگ سرخ:

• فیلمی به همین نام ساخته‌ی راجر کورمن با بازی وینست پرایس و هیزل کورت محصول سال ۱۹۶۴. این فیلم دو اپیزود دارد که یکی از آن‌ها اقتباس از این داستان پو است.
• آکیرا کوروساوا، کارگردان افسانه‌ای سینما هم در سال ۱۹۷۷ فیلم‌نامه‌ای با عنوان The Mask of the Black [sic] Death بر مبنای این داستان نوشت که البته هیچ‌وقت ساخته نشد.

چاه و آونگ:

• فیلم به همین نام از راجر کورمن با شرکت وینست پرایس، جان کِر و باربارا استیل که در سال ۱۹۶۱ ساخته شد.
• فیلم ترسناک The Blood Demon ساخته‌ی هارالد راینل با بازی کریستوفر لی و کارین دور محصول ۱۹۶۷ آلمان غربی.

روش دکتر تار و پرفسور فدر:

• یکی از اپیزودهای سریال آلفرد هیچکاک تقدیم می‌کند؛ قسمتی با عنوان A Home Away from Home ساخته‌ی هرشل دوگرتی و با بازی ری میلند.

قتل‌های خیابان مورگ:

• فیلمی با همین عنوان محصول سال ۱۹۳۱ به کارگردانی رابرت فلری و بازی بلا لاگوسی.

ویلیام ویلسون:

• فیلم سه اپیزودی ارواح مردگان (Spirits of the Dead) ساخته‌ی سه کارگردان بزرگ سینما فدریکو فلینی، لوئی مال و روژه وادیم محصول سال ۱۹۶۸. هر سه اپیزود بر اساس داستان‌های آلن پو نوشته و ساخته شده بودند. اپیزود دوم این فیلم، اقتباسی از داستان ویلیام ویلسون بود که کارگردانی‌اش را لوئی مال بر عهده داشت و آلن دلون و بریژیت باردو در آن بازی می‌کردند.

چه نسخه‌های دیگری از کتاب داستان های جنون و ترس و خیال منتشر شده است؟

برخی از داستان‌های این کتاب پیش‌تر به صورت مستقل یا در قالب مجموعه‌داستان به فارسی ترجمه شده بودند که از معروف‌ترین آن‌ها می‌توان به این کتاب‌ها اشاره کرد:

• کتاب قصه های راز و خیال، ترجمه‌ی احسان مهتدی، نشر چشمه
• کتاب واقعیات قضیه آقای والدمار، ترجمه‌ی محمود گودرزی، نشر خوب
• کتاب سوسک طلایی، ترجمه‌ی شجاع الدین شفا، نشر نخستین پیدایش
• و...

بخشی از کتاب داستان های جنون و ترس و خیال

«اصلا نمی‌توانم بگویم این فکر اولین بار چطور به ذهنم خطور کرد، ولی وقتی سراغم آمد شب و روزم را گرفت. نه از چیزی رنجیده بودم نه سودایی به سر داشتم. پیرمرد برایم عزیز بود. هرگز به من بدی یا بی‌احترامی نکرده بود. طمع جواهراتش را هم نداشتم. گمانم به‌خاطر چشمش بود! بله، خود خودش بود! یکی از چشم‌هایش به چشم کرکس می‌مانست، چشمی به رنگ آبیِ روشن که غشایی رویش را گرفته بود. هروقت نگاه این چشم به من می‌افتاد از ترس قبض روح می‌شدم؛ و این‌طور بود که رفته‌رفته، خیلی آرام و به‌تدریج، تصمیم گرفتم جانش را بگیرم و خودم را تا ابد از شر آن چشم خلاص کنم.»