کتاب کجا می روی؟

کتاب کجا می روی؟ (Quo Vadis) نوشته هنریک سینکیویچ، رمانی حماسی و تاریخی است که با روایت داستان عشق پرشور یک سردار رومی به دختری مسیحی، خواننده را به اعماق فضای پرآشوب روم باستان در دوران حکومت مخوف نرون می‌برد. این داستان در پی واکاوی تحول روحی انسان و ترسیم تقابل میان زوال اخلاقی، مادی‌گرایی و ظلم یک امپراتوری قدرتمند در برابر قدرت روحی، مظلومیت و پایداری پیروان یک آیین معنوی نوپا است. نشر ماهی این داستان را با ترجمه حسن شهباز منتشر کرده است. نسخه الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب کجا می روی؟

کتاب کجا می روی؟ رمانی حماسی و تاریخی هنریک سینکیویچ، نویسنده‌ی لهستانی است که در سال ۱۸۹۶ منتشر شد. داستان این رمان در سال ۶۴ میلادی و در بستر روم باستان در دوران حکومت نرون، امپراتور ظالم و دیوانه، جریان دارد.

محور اصلی داستان، عشق پرفرازونشیب یک سردار جنگی و اشرافی رومی به نام مارکوس وینیکیوس به دختری مسیحی و پاکدامن به نام لیژیا است. وینیکیوس که ابتدا تنها به دنبال تصاحب لیژیا است، در مسیر تلاش برای به دست آوردن او، با جامعه‌ی مخفی و نوپای مسیحیان اولیه آشنا می‌شود. این آشنایی، سیر آفاق و انفس و تحول روحی عمیقی را در او رقم می‌زند که پندار و سبک زندگی‌اش را به کلی دگرگون می‌سازد.

ایده‌ی رمان کجا می روی؟ تقابل میان زوال اخلاقی امپراتوری رم و قدرت معنوی آیین نوظهور مسیحیت است. هنریک سینکیویچ با جزئیاتی مستند، عیاشی‌ها، قساوت‌ها و ماجرای آتش‌سوزی بزرگ روم توسط نرون و مصلوب کردن و شکنجه‌ی وحشیانه‌ی مسیحیان به عنوان مقصران این حادثه را به تصویر می‌کشد.

عنوان کتاب به یک روایت مذهبی اشاره دارد که در آن پطرس حواری در حال فرار از آزار و اذیت‌های روم، با حضرت عیسی مواجه می‌شود و از او می‌پرسد: «کجا می‌روی، سرور من؟» و پاسخ مسیح او را به روم بازمی‌گردد تا به شهادت برسد. این رمان به دلیل ساختار دراماتیک قوی، فضاسازی زنده از تاریخ باستان و واکاوی تقابل مصلحت سیاسی با ایمان مذهبی، به موفقیت بزرگی دست یافت.

خلاصه داستان کجا می روی؟

هشدار: این پاراگراف بخش‌هایی از داستان را فاش می‌کند!

کتاب کجا می روی؟ داستانی است که از دو محور اصلی پیش می‌رود: از یک‌سو تصویر رومِ نرون، با دربار پرزرق‌وبرق، حمام‌ها، ضیافت‌ها، شاعران درباری و ترس دائمی از خشم امپراتور؛ و از سوی دیگر، عشق مارکوس وینیچیوس، سردار جوان رومی، به لیژیا، دختر گروگان‌گرفته‌ی قوم لیژی که در خانه‌ی پلوتیوس و پومپانیا بزرگ شده است.

پطرونیوس، مشاور خوش‌سلیقه و لذت‌جوی نرون، میان این دو جهان ایستاده است: هم به دربار و امپراتور نزدیک است و هم به‌تدریج درگیر سرنوشت مارکوس و لیژیا می‌شود. گفت‌وگوهای او با مارکوس درباره‌ی عشق، قدرت، خدایان و عقل، شالوده‌ی فکری کتاب را می‌سازد. در پس این ماجرا، حضور ایمانی تازه در خانه‌ی پلوتیوس و پومپانیا، با سخن‌گفتن از خدای واحدِ عادل و توانا، تضادی عمیق با جهان خون‌ریز و لذت‌طلب نرون ایجاد کرده است.

چرا باید کتاب کجا می روی؟ را بخوانیم؟

این کتاب تصویری زنده و پرجزئیات از روم نرون ارائه کرده است؛ شهری که در آن عشق، ایمان، قدرت و خشونت درهم تنیده‌اند. خواننده در دل گفت‌وگوهای طولانی و صحنه‌های دقیق، هم با فضای فکری و مذهبی رومیان آشنا می‌شود و هم کشمکش درونی شخصیت‌ها را دنبال می‌کند. این ترکیب تاریخ، عشق و تأمل، اثر را خواندنی کرده است.

خواندن کتاب کجا می روی را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

کتاب کجا می روی؟ به کسانی پیشنهاد می‌شود که به داستان‌های تاریخی، روم باستان، شخصیت نرون و تقابل ایمان، قدرت و لذت‌جویی علاقه‌مندند. همچنین برای خوانندگانی که از روایت‌های مفصل، گفت‌وگوهای پرکشش و توصیف‌های دقیق از فضا و شخصیت‌ها لذت می‌برند، مناسب است.

درباره هنریک سینکیویچ

هنریک سینکیویچ (Henryk Sienkiewicz) (۱۸۴۶-۱۹۱۶)، رمان‌نویس و روزنامه‌نگار لهستانی برنده‌ی جایزه‌ی نوبل ادبیات سال ۱۹۰۵ بود. سینکیویچ پس از تحصیل در رشته‌های ادبیات، تاریخ و واژه‌شناسی در دانشگاه ورشو، به روزنامه‌نگاری روی آورد و با سفرهای گسترده به اروپا و آمریکا، شناخت زیادی از جوامع مختلف به دست آورد. تمرکز اصلی آثار سینکیویچ بر تقویت غرور ملی از طریق بازآفرینی حماسه‌های تاریخی، پیوند میان دین و پایداری و خلق روایت‌های پرکشش داستانی بود. بزرگ‌ترین دستاورد او در داخل لهستان، نگارش یک «سه‌گانه»ی تاریخی مشهور بود که به جنگ‌های قرن هفدهم لهستان می‌پرداخت. اما شهرت جهانی او بیشتر مرهون رمان «کجا می روی؟» است.

درباره حسن شهبار

حسن شهباز (۱۳۸۵-۱۲۹۹)، مترجم، روزنامه‌نگار، منتقد ادبی و برنامه‌ساز فرهنگی بود. او در بابل متولد شد و به دلیل شرایط شغلی پدرش جابه‌جایی‌های متعددی را در شهرهایی چون اصفهان و اراک تجربه کرد. شهباز زبان انگلیسی را به طور جدی در دوران نوجوانی آموخت و پس از ورود به تهران و آغاز فعالیت‌های مطبوعاتی در دهه‌ی ۱۳۲۰، تحصیلات دانشگاهی خود را در رشته‌ی زبان و ادبیات انگلیسی در دانشگاه تهران به پایان رساند. او در طول چند دهه فعالیت، بیش از ۳۰ اثر برجسته از ادبیات جهان را به فارسی برگرداند که ترجمه‌ی کتاب‌های مشهوری چون «بربادرفته»، «ربه‌کا»، «کجا می‌ روی؟» و منظومه‌ی «سرزمین بی‌حاصل» از جمله‌ی آن‌ها بودند.

حسن شهباز علاوه بر کار ترجمه، فعالیت‌های گسترده‌ای در رسانه‌های جمعی و نهادهای فرهنگی داشت؛ او به عنوان مترجم مرکز خبری سفارت آمریکا، برنامه‌ساز بخش فارسی صدای آمریکا و رادیو تهران فعالیت کرد و بعدها به عنوان نماینده‌ی سازمان تلویزیون ملی ایران در کنفرانس‌های بین‌المللی رادیو و تلویزیون آسیا و اقیانوسیه حضور یافت. وی پس از انقلاب ۱۳۵۷ به ایالات متحده مهاجرت کرد و در لس‌آنجلس دست به انتشار فصلنامه‌ی فرهنگی و ادبی ره‌آورد زد که با تمرکز بر تاریخ، خاطرات و تحلیل‌های فرهنگی، به منبعی مهم در حوزه‌ی تاریخ شفاهی بدل شد. او در دوران اقامت در آمریکا در دانشگاه UCLA ادبیات فارسی تدریس می‌کرد.

اقتباس‌ها از کتاب کجا می روی؟

• فیلمی صامت به کارگردانی انریکو گواتسونی (محصول ۱۹۱۳) که یکی از نخستین فیلم‌های بلند و مجلل تاریخ سینمای صامت ایتالیا به شمار می‌رود.
• فیلم صامت کجا می روی؟ (۱۹۲۴) که توسط گابریلینو دانونتسیو کارگردانی شد.
• فیلم کلاسیک کجا می روی؟، محصول سال ۱۹۵۱، که یکی از مشهورترین و پرهزینه‌ترین اقتباس‌های هالیوودی به کارگردانی مروین لیروی بود. این اثر حماسی‌تاریخی با بازی رابرت تیلور، دبرا پجت و پیتر اوستینوف موفق شد نامزد دریافت هفت جایزه‌ی اسکار شود.
• مینی‌سریالی شش قسمتی محصول کشور ایتالیا به کارگردانی فرانکو روسی که با حضور بازیگران سرشناسی چون ماکس فون سیدو، باربارا د روسی و کلاوس ماریا برانداور تولید و در سال ۱۹۸۵ از تلویزیون پخش شد.

چه نسخه‌های دیگری از کتاب کجا می روی منتشر شده است؟

• کتاب کجا می روی؟، ترجمه‌ی حسن شهباز، نشر امیرکبیر
• کتاب کجا می روی؟، ترجمه‌ی مهدی علوی، نشر سمیر

بخشی از کتاب کجا می روی؟

«پلوتیوس درست اندیشیده بود که او را به حضور امپراتور نخواهند پذیرفت. همین‌که تقاضای دیدار وی را کرد، به او گفتند که قیصر در این لحظه به خواندن آواز مشغول است و فرصت ملاقات کسی را ندارد. ناچار به دیدن دوست دیرین خود، سنه‌کا، رفت. وی گرچه در آن روز بیمار بود و در تب سوزانی می‌سوخت، مع‌هذا از شنیدن نام پلوتیوس خرسند شده و ژنرال پیر را با احترام به حضور پذیرفت. همین‌که تقاضای وی را شنید، غباری از اندوه چهره‌اش را پوشاند و گفت: "دوست گرامی، تنها خدمتی که در این مورد می‌توانم به تو بکنم این است که خواهش تو را نادیده بینگارم و از این مطلب یک کلمه با نرون حرفی نزنم. تعجب نکن! اگر قیصر بفهمد که من نسبت به تو احساس دلسوزی می‌کنم و یا قصد دارم به تو کمکی بکنم، نه‌تنها جان من به مخاطره خواهد افتاد بلکه لیژیا را هم برای همیشه از تو جدا خواهد کرد."

یک لحظه سکوت برقرار شد. پلوتیوس همچنان بهت‌زده او را می‌نگریست. سنه‌کا که حالت حیرت‌زدگی او را دید، اضافه کرد: "به نظر من صلاح نیست که با تیژلینیوس و امثال او که فعلا مورد علاقه و اعتماد قیصرند صحبت کنی. ممکن است که این اشخاص با گرفتن مبلغ سنگینی حاضر به انجام این کار شوند، آن هم برای این‌که بخواهند به پطرونیوس یک نوع خوش‌خدمتی کرده باشند؛ ولی خطر این کار این است که وقتی نرون بفهمد تو لیژیا را تا این حد دوست داری، آن‌وقت برای این‌که از رنج و بدبختی تو لذت ببرد، از رهاکردن او امتناع خواهد کرد."»