کتاب توپ های ماه اوت

کتاب توپ های ماه اوت (The Guns of August)، نوشته باربارا تاکمن و ترجمه محمد قائد، روایتی گسترده درمورد آغاز جنگ جهانی اول و ماه سرنوشت‌سازِ اوت در سال ۱۹۱۴ است. نویسنده با تکیه بر اسناد، خاطرات و گزارش‌های رسمی، از تالارهای قدرت اروپا تا خندق‌های گل‌آلود جبهه‌ی غرب را دنبال کرده است. متن فارسی با یادداشت مفصل مترجم همراه است که جایگاه جنگ جهانی اول، نقش آلمان، وضعیت ایران و خاورمیانه و نسبت این جنگ با قرن بیستم میلادی را توضیح داده است. نشر ماهی کتاب حاضر را منتشر کرده است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب توپ های ماه اوت اثر باربارا تاکمن

کتاب توپ های ماه اوت، با تمرکز بر نخستین ماه جنگ جهانی اول، تصویری از دنیایی ارائه می‌دهد که از «روزگار خوش» پیش از سال ۱۹۱۴ ناگهان به عصر خندق، گاز خردل و مسلسل پرتاب شد. باربارا تاکمن در این کتاب از خاکسپاری ادوارد هفتم و صف طولانی شاهان اروپا شروع می‌کند و نشان می‌دهد چگونه شبکه‌ی خویشاوندی سلطنتی در کنار رقابت‌های امپریالیستی و توهمات قدرت به جنگی انجامید که قرار بود «به همه‌ی جنگ‌ها پایان دهد»، اما فقط زمینه‌ی جنگ بعدی را فراهم کرد.

ساختار قدرت در اروپا، صعود آلمانِ صنعتی و نظامی، وسواس نیروی دریایی، طرح‌های ستادی پیچیده و فاصله‌ی ذهنی فرماندهان از فناوری‌های تازه‌ای مثل مسلسل، توپ‌های سنگین، هواپیما، تانک و گاز سمی به‌تفصیل در کتاب توپ های ماه اوت شرح داده شده است. نویسنده با نقل‌قول‌های مستند از ژنرال‌ها، سیاستمداران و سربازان نشان می‌دهد که چگونه نقشه‌های کامل‌ترین طرح‌های نظامی تاریخ در برخورد با واقعیت انسانی، ترس، خستگی و آشفتگی ارتباطات فرو ریخت.

کتاب توپ های ماه اوت در متن فارسی با یادداشت بلند محمد قائد تحت‌عنوان «مرگ در اثر گاز خردل و شلوار قرمز: پایان روزگار خوش» همراه شده که جنگ جهانی اول را به‌عنوان نقطه‌ی آغاز «قرن کوتاه» تشریح کرده است. او در این نوشتار از جبهه‌ی غرب و بن‌بست خندق‌ها، نقش آلمان در پی‌ریزی دو جنگ جهانی و بازتاب این جنگ در ایران، خاورمیانه و افکار عمومی خاورمیانه سخن گفته است. یادداشت باربارا تاکمن و سپس فصل‌های اصلی کتاب، از صحنه‌ی تشییع ادوارد هفتم آغاز می‌شود و قدم‌به‌قدم به‌سوی انفجار جنگ پیش می‌رود.

خلاصه کتاب توپ های ماه اوت

کتاب به ریشه‌ها و لحظه‌ی انفجار جنگ جهانی اول در تابستان ۱۹۱۴ می‌پردازد. باربارا تاکمن نشان می‌دهد چگونه ترکیب توهم قدرت، رقابت امپراتوری‌ها، ملی‌گرایی افراطی و ایمان کور به طرح‌های ستادیْ اروپا را به جنگی کشاند که هیچ‌کس ابعادش را درک نمی‌کرد. کتاب از خاکسپاری ادوارد هفتم و نمایش شکوه سلطنت‌های اروپایی آغاز می‌شود؛ سپس به صعود آلمان، وسواس نیروی دریایی، محاصره‌هراسی آلمانی‌ها، ائتلاف‌های متقابل و طرح‌های تهاجمی مانند برنامه‌ی حمله‌ی برق‌آسای آلمان می‌رسد. تضاد میان فناوری قرن بیستم و ذهنیت نظامی قرن نوزدهم، نادیده‌گرفتن قدرت مسلسل و توپ سنگین، بی‌اعتنایی به هواپیما و تانک و تبدیل جبهه‌ی غرب به خندق‌های بی‌پایان در این اثر شرح داده شده است.

چرا باید کتاب توپ های ماه اوت را بخوانیم؟

کتاب توپ های ماه اوت امکان دیدن جنگ جهانی اول را از درون اتاق‌های تصمیم‌گیری و هم‌زمان از کف خندق‌ها فراهم کرده است. این کتاب نشان می‌دهد چگونه سوءمحاسبه، غرور و ناآگاهی از پیامدهای فناوری نو، سرنوشت یک قرن را عوض کرد. خواندن این اثر برای فهم ریشه‌ی بسیاری از بحران‌های سیاسی و نظامی قرن بیستم و امروز سودمند است.

خواندن کتاب توپ های ماه اوت را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

این کتاب به دوستداران تاریخ سیاسی و نظامی، دانشجویان علوم سیاسی، روابط بین‌الملل و تاریخ و کسانی پیشنهاد می‌شود که می‌خواهند سازوکار تصمیم‌گیری قدرت‌های بزرگ و شکل‌گیری جنگ‌های مدرن را دریابند. همچنین اثر حاضر برای خوانندگان کنجکاو درباره‌ی جنگ جهانی اول و جایگاه ایران در حاشیه‌ی آن مناسب است.

درباره باربارا تاکمن

باربارا دبلیو. تاکمن (Barbara W. Tuchman)، تاریخ‌نگار و روزنامه‌نگار و نویسنده‌ی آمریکاییِ متولد ۱۹۱۲، به‌واسطه‌ی نگارش روایت‌های پرکشش ادبی و انجام پژوهش‌های عمیق تاریخی، توانست نام خود را به‌عنوان یکی از پرمخاطب‌ترین مورخان سده‌ی بیستم میلادی ثبت کند. او پس از فارغ‌التحصیلی از رشته‌ی تاریخ و ادبیات از کالج رادکلیف، قدم به دنیای حرفه‌ای تحقیق و روزنامه‌نگاری گذاشت و در قامت خبرنگار مجله‌ی The Nation به پوشش اخبار جنگ داخلی اسپانیا پرداخت.

باور ذهنی باربارا تاکمن بر این استوار بود که رویدادهای تاریخی باید جذابیت و وضوح لازم را برای مخاطبان عام داشته باشد؛ ازاین‌رو برخلاف رویکرد خشکِ رایج میان مورخان آکادمیک، یافته‌های وسیع آرشیوی خود را در قالب ساختاری داستانی و ادبی به تصویر کشید.

آثاری چون «استیلول و تجربه‌ی آمریکایی در چین» (Stilwell and the American Experience in China)، «توپ های ماه اوت» (The Guns of August)، «برج فرازان» (The Proud Tower)، «آینه‌ای در دوردست» (A Distant Mirror)، «تمرین تاریخ» (Practicing History) و «سلام اول» (The First Salute) که همگی نقش مهمی در معرفی این نویسنده به‌عنوان یکی از چهره‌های جریان‌ساز در عرصه‌ی تاریخ‌نگاری معاصر ایفا کردند، به قلم باربارا تاکمن نوشته شده‌اند. او در سال ۱۹۸۹ دیده از جهان فروبست.

جوایز و افتخارات کتاب توپ های ماه اوت و نویسنده

کسب دو جایزه‌ی معتبر پولیتزر در کارنامه‌ی باربارا تاکمن به چشم می‌خورد؛ نخستین‌بار برای کتاب توپ‌ های ماه اوت (The Guns of August) و در مرتبه‌ی دوم به‌خاطر نگارش کتاب استیلول و تجربه‌ی آمریکایی در چین (Stilwell and the American Experience in China). کتاب توپ‌ های ماه اوت توسط انتشارات مدرن لایبرری به‌عنوان یکی از ۱۰۰ کتاب غیرداستانی برتر تمام دوران‌ها برگزیده شد.

باربارا تاکمن جایزه‌ی ادبی سنت لوئیس را در سال ۱۹۷۱ از سوی انجمن کتابخانه‌‌ی دانشگاه سنت لوئیس دریافت کرد. او در سال ۱۹۷۸ به‌عنوان همکار آکادمی هنر و علوم آمریکا انتخاب شد، در سال ۱۹۷۹ به نخستین زن رئیس در آکادمی هنر و ادبیات آمریکا بدل شد، در سال ۱۹۸۰ برای اولین نسخه‌ی کاغذی (جیبی) کتاب «آینه‌ای در دوردست» برنده‌ی جایزه‌ی ملی کتاب آمریکا در بخش تاریخ شد. همچنین در ۱۹۸۰ سخنرانی جفرسون را برای بنیاد ملی علوم انسانی (NEH) ارائه داد؛ بالاترین نشان افتخار دولت فدرال ایالات متحده برای دستاوردها در علوم انسانی. این سخنرانی بهترین لحظات بشر نام داشت.

نظر افراد یا مجله‌های مشهور درباره کتاب توپ های ماه اوت

- نیویورک تایمز: کتاب توپ های ماه اوت اثباتی درخشان است بر این واقعیت که حتی تاریخی نسبتاً تخصصی، با چاشنی هنرِ ناب، می‌تواند تا سطح اثری ادبی ارتقا یابد.

- وال‌استریت ژورنال: کتاب توپ های ماه اوت چنان پویایی و سرزندگی خاصی دارد که فراتر از محاسن رواییِ چشمگیر و حس شخصیت‌پردازیِ فوق‌العاده‌اش جلوه می‌کند.

- نیوزویک: کتاب توپ های ماه اوت اثری درخشان در حوزه‌ی تاریخ نظامی است که درستی و صحت بیانات وینستون چرچیل را تا بالاترین حد ممکن به اثبات می‌رساند؛ آنجا که می‌گوید نخستین ماه جنگ جهانی اول، درامی بود که هرگز نظیر آن تکرار نشد.

درباره محمد قائد؛ مترجم کتاب

محمد قائد شرفی (م. قائد) نویسنده، مترجم، روزنامه‌نگار و ویراستاری ایرانی و متولد ۱۳۲۹ در شیراز است. تحصیلات کارشناسی خود را در رشته‌ی روان‌شناسی بین سال‌های ۱۳۴۸ تا ۱۳۵۲ در دانشگاه پهلوی شیراز گذراند. فعالیت مطبوعاتی خود را در اواخر دهه‌ی ۱۳۴۰ آغاز کرد و در سال ۱۳۵۵ به روزنامه‌ی آیندگان پیوست و به‌عنوان ویراستار بخش فرهنگی و بعدها عضو شورای سردبیری آن فعالیت کرد؛ تااین‌که با توقیف این روزنامه در مرداد ۱۳۵۸ دستگیر و روانه‌ی زندان شد.

قائد پس از آزادی به‌دعوت احمد شاملو در نشریه‌ی «کتاب جمعه» با نام مستعار «م. مراد» سرمقاله نوشت و در دهه‌های ۱۳۶۰ و ۱۳۷۰ با ماهنامه‌های مستقلی چون «جامعه‌ی سالم»، «آدینه»، «مجله‌ی فیلم» و «صنعت حمل‌ونقل» همکاری گسترده داشت. او که به‌علت گذراندن دوره‌های زبان و تحصیل در دانشگاه دوزبانه، تسلط بالایی بر انگلیسی داشت، سال‌ها دبیر بخش انگلیسی مجله‌ی صنعت حمل‌و‌نقل بود.

محمد قائد در سال ۱۳۷۷ ماهنامه‌ی فرهنگی‌ـ‌آموزشی «لوح» را تأسیس کرد و ۱۵ شماره از آن را با سردبیری خودش منتشر کرد؛ همچنین در سال ۱۳۸۰ به‌مدت یک سال عضو هیئت دبیران دوره‌ی یازدهم کانون نویسندگان ایران بود. او به‌عنوان یکی از داوران ایرانی بخش فارسی جایزه‌ی داستان واقعی در حوزه‌ی روزنامه‌نگاری برگزیده شد. این مقاله‌نویس و مترجم ایرانی، آثار متعددی را تألیف و ترجمه کرده است.

از میان ترجمه‌های پرتعداد محمد قائد می‌توان به کتاب‌های «قدرت‌های جهان مطبوعات»، «توپ های ماه اوت» و «نخستین مسلمانان در اروپا» اشاره کرد. کتاب‌های «عشقی: سیمای نجیب یک آنارشیست»، «دفترچه‌ی خاطرات و فراموشی و مقالات دیگر» و «ظلم، جهل و برزخیان زمین: نجوا و فریاد در برخورد فرهنگ‌ها» از تألیفات محمد قائد هستند.

بخشی از کتاب توپ های ماه اوت

«۱۲. لندن: اعزام نیرو به فرانسه و بلژیک

پوشش‌دادن به جناح بی‌حفاظ سمت چپ ژنرال لانْرزاک به سبب بحث و اختلاف نظر در میان انگلیسی‌ها، که قرار بود انتهای آن خط را پُر کنند، به تأخیر افتاد. پنجم اوت، نخستین روز جنگ در برنامهٔ آن‌ها، طرح ستاد ارتش که ژنرال ویلسن با تمام جزئیات تهیه کرده بود، به جای آن‌که مانند طرح‌های جنگ در بقیهٔ اروپا خودبه‌خود به اجرا گذاشته شود، باید ابتدا در کمیتهٔ سلطنتی دفاع تصویب می‌شد. کمیته به‌عنوان شورای جنگ در ساعت چهار بعدازظهر تشکیل جلسه داد. طبق معمول هم رهبران نظامی و هم غیرنظامی حضور داشتند و غولی عظیم‌الشأن و باشکوه، که نخستین بار بود در آن جلسه می‌نشست، هم نظامی و هم غیرنظامی بود.

فیلدمارشال لرد کیچنر از این‌که وزیر جدید جنگ باشد خشنودتر از همکارانی که او را در آن جلسه می‌دیدند نبود. دولت در تشویش بود که از زمان وزارت ژنرال مانک در عهد چارلز دوم نخستین بار است یک سربازِ زیر پرچم وارد کابینه می‌شود. ژنرال‌ها نگران بودند او از موقعیتش استفاده کند، یا دولت از او استفاده کند، تا به مداخله در طرح‌هایشان برای اعزام نیرو به فرانسه بپردازد. تمام نگرانی‌ها بجا بود. کیچنر فوراً تحقیر عمیقش را نسبت به استراتژی، سیاست و نقشی که طرح انگلیسی‌فرانسوی به ارتش بریتانیا داده شده بود بر زبان آورد.»