کتاب یادداشت هایی در باب چین

کتاب یادداشت هایی در باب چین نوشتهٔ باربارا تاکمن و ترجمهٔ محمدرضا مردانیان و ویراستهٔ مرضیه نیلی است. نشر گمان این کتاب را منتشر کرده است. این اثر جلد ۲۰ از مجموعهٔ‌ «خرد و حکمت زندگی» است.

درباره کتاب یادداشت هایی در باب چین

باربارا تاکمن کتاب یادداشت هایی در باب چین (Notes from China) را در نه فصل نگاشته است. او در ابتدای کتاب از تجربهٔ ورود خود به چین سخن گفته است. عنوان فصل‌های این اثر عبارت است از «سرپا شدن»، «خلق»، «حومه‌ها»، «آنچه تغییر کرده و آنچه تغییرناپذیر است»، «کمیتهٔ محله»، «رژیم ذهنی»، «پاسداشت میراث»، «زنده نگه‌داشتن انقلاب» و «دوستی با اهریمنان خارجی». نویسنده در این کتاب از زوایای مختلفی دربارهٔ کشور چین بحث کرده است. در پایان کتاب، جستاری با عنوان «اگر مائو سال ۱۹۴۵ به واشنگتن می‌آمد» قرار دارد که جستاری در باب گزینه‌های بدیل است.

خواندن کتاب یادداشت هایی در باب چین را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم

این کتاب را به دوستداران علوم سیاسی و کسانی که می‌خواهند کشور چین را بهتر بشناسند، پیشنهاد می‌کنیم.

بخشی از کتاب یادداشت هایی در باب چین

«معمولاً وقتی بازدیدکنندگان غربی وارد چین می‌شوند با خود فکر می‌کنند که آیا کمونیسم گنجینه‌های موروثی دوران باستان را منهدم کرده یا این‌که آنها را به باد فراموشی سپرده است. از قرارِ معلوم، از سال ۱۹۴۹ اداره‌ای برای پاسداشت آثار تاریخی شروع به فعالیت کرده و تحت نظارت این اداره وضعِ اغلبِ کاخ‌ها، پاگوداها، معابد و باغ‌ها، در مقایسه با هر دورهٔ دیگری پس از ترک ساکنان اصلی‌شان، بهتر است. کمونیست‌ها دارند تمام آثار تاریخی را کشف و تعمیر و مرمت می‌کنند و امکان بازدید عمومی از این اماکن را فراهم کرده‌اند، البته با هدف نمایش سازوکار استثمار طبقهٔ کارگر برای تجملات شخصی طبقهٔ دارا. هم‌زمان، و شاید تا حدی نامربوط، هدفشان این است که نشان بدهند چگونه میراث مشهور هنر چینی مرهون «حکمت توده‌ها» ست، چراکه بناکردن مقبرهٔ مینگ یا لعاب‌نشاندن روی ظروف چینی یا گلدوزی روی کت ابریشمین امپراتور کارِ توده‌ها بوده است. حرفی از سهم معمار، هنرمند یا طراح اصلی به میان نمی‌آید و این ذهنیت عمومی ایجاد می‌شود که این آثار کاملاً حاصل شکوفایی ذهن توده‌ها بوده است ـ‌دلیلی واضح و منطقی برای توجیه سرمایه‌گذاری روی بقایای طبقهٔ تن‌آسا. اما بعد که از موزه‌ها و مکان‌های بازسازی‌شده دیدن کردم، از دهکده‌های دوران نوسنگی گرفته تا آخرین خانهٔ دکتر سون یات‌سن در شانگهای، نمی‌توانم جلوِ این احساسم را بگیرم که حفظ و کشف آثار باستانی به‌خاطر نفسِ این کار بوده: تا حدودی محض خاطر سرگرم نگه‌داشتن بسیاری از مردم و تا حدی هم به‌خاطر حس غروری که در میراث ملی هست اما سرکوب شده ـ‌البته باید تأکید کنم که این صرفاً حسی شخصی است.

اما این احساسِ غرور به‌طرز خطرناکی بوی «اندیشه‌های غیرپرولتاریایی» را می‌دهد و نمی‌شود آن را آشکارا بیان کرد، چرا که با آن خلوص نیتِ سفت‌وسختی که پس از انقلاب فرهنگی حکم‌فرما شده جور درنمی‌آید. ارزش زیبایی‌شناختی آثار هنری هیچ موضوعیتی ندارد، فقط ارزش تبلیغاتی‌شان مهم است. نتیجهٔ چنین رویکردی بی‌تفاوتی عجیب‌وغریب به زیبایی‌شناسی‌ست. از میان پنجاه یا حتی تعداد بیشتری راهنما و اسکورت و راهنمای محلی که در مسیرمان ملاقات کردیم ـ‌همیشه گروهی چندنفره همراهی‌مان می‌کردندــــــ به یاد نمی‌آورم که یکی‌شان از اشیاء و حتی منظره‌ای به‌خاطر زیبایی‌اش تمجید کرده باشد. زیبایی برای زیبایی، یعنی زیبایی محض خاطر خودش، رسماً محلی از اعراب ندارد، کمااینکه در موردِ هم‌آمیزی هم همین‌طور است.»