کتاب گستره؛ عمق یا وسعت؟

گستره؛ عمق یا وسعت؟ کتابی متفاوت و تاثیرگذار در زمینه موفقیت، اثر نویسنده جوان حوزه موفقیت و جامعه‌شناسی، دیوید اِپستین است. اپستین در این کتاب موضوع مهمی در زمینه موفقیت و کامیابی را بررسی کرده است و آن توجه همزمان به عمق و وسعت امور به عنوان دو کامل کننده است. 

 درباره کتاب گستره

گاهی فکر می کنیم برای موفق شدن در کارمان یا باید آن را وسعت ببخشیم و یا روی بخشی از آن عمیقا تمرکز کنیم چون فکر می‌کنیم نمی‌توانیم هردو را همزمان داشته باشیم. به طور کلی این دیدگاه درست به نظر می‌رسد. زمان شما در طول زندگی محدود است، دقیقا مانند انرژی و توجه‌تان. اگر بر روی یک چیز متمرکز شوید، شانس آن را خواهید داشت که آن را به بهترین نحو ممکن انجام دهید. اگر برای انجام چند چیز تلاش کنید، چیزهای زیادی را تجربه خواهید کرد، اما در انتها احتمالا یک غیرحرفه‌ای خواهید بود.

اپستین می‌گوید خرد عامه بشر، در انتخاب بین وسعت و عمق، بی‌رحمانه و یکسویه رفتار می‌کند؛ استفاده از ضرب‌المثل‌هایی مثل «سرباز همه بازی‌ها، و پادشاه هیچ‌کدام (یا همه کاره و هیچ کاره در فارسی)» برای افراد جنرالیست، بیانگر این موضوع است. حتی در روانشناسی عامه نیز این تفکر پذیرفته و جا افتاده است. 

پیام واضح است: برای سرآمدی واقعی در هر زمینه‌ای (هنر، ورزش، علم و هر چیز دیگری) باید متخصص شد و باید سریع هم متخصص شد. اگر این کار را نکنید، دیگران از شما پیشی خواهند گرفت.

اپستین معتقد است این پیام، یک اشتباه بی‌رحمانه است؛ به همین دلیل در کتاب گستره قصد آگاه‌سازی در این زمینه را دارد. او در این اثر به شما ثابت می‌کند، قهرمان، هنرمند و برنده جایزه نوبل شدن نیاز به متخصص شدن سریع و عمیق ندارد. در واقع در اغلب مواقع، داستان برعکس است؛ وسعت، در نقش متحد عمق و نه دشمن آن ظاهر می‌شود و در جذاب‌ترین حوزه‌های زندگی، جنرالیست‌ها نسبت به متخصصین موقعیت‌های بهتری برای رشد دارند. چرا که متخصصان همه مشغول حفر گودال های عمیق در حوزه خود هستند و به ندرت سرشان را بالا می‌آورند تا به گودال‌های اطراف هم نگاهی بیاندازند.

خواندن کتاب گستره را به چه کسانی یپشنهاد می‌کنیم

اپستین در کتاب گستره با دیدگاه‌های بدیع خود دریچه نویی را به روی همه متخصصان و کسانی که می‌کوشند در حرفه خود متخصص شوند، می‌گشاید و آن ان گسترش همه‌جانبه حوزه‌های زندگی در کنار داشتن تخصص و وسیع کردن میدان دید است.

 بخشی از کتاب گستره

در سال ۲۰۰۷ شبکهٔ تلویزیونی نشنال جئوگرافیک روی سوزان پولگار آزمایش انجام داد. آنان او را در میان محوطه‌ای سرسبز از دهکدهٔ گرینویچ شهر نیویورک، پشت میزی در پیاده‌رو و در مقابل صفحهٔ خالی شطرنج نشاندند. اهالی نیویورک، درحالی‌که شلوارهای جین و ژاکت‌های پاییزی به تن کرده بودند، به محل کار خود می‌رفتند. در همین حال کامیونی سفید، حامل تصویری از صفحهٔ بزرگ شطرنج با بیست‌وهشت مهره که وضعیت بازی در حال انجام‌شدن را نمایش می‌داد، به‌سمت چپ پیچید و به خیابان تامسِن وارد شد، از مقابل فروشگاه اغذیه‌فروشی گذشت و سپس از مقابل سوزان پولگار عبور کرد. در حین عبور کامیون سوزان نگاه کوتاهی به تصویر انداخت و سپس وضعیت مهره‌ها را بدون هیچ کم‌وکاستی روی صفحهٔ مقابلش بازسازی کرد. این نمایش تکرار یکی از آزمایش‌های مشهور شطرنج بود و حقیقت‌هایی را در مورد مهارت‌های محیط یادگیری مهربان فاش کرد.

نخستین آزمایش از این نوع در دههٔ ۱۹۴۰ انجام شد. استاد شطرنج و روان‌شناسی آلمانی به‌نام آدریان دِ گروت۵۶ صفحه‌های شطرنج را به‌سرعت از مقابل چشمان بازیکنانی با سطوح توانایی متفاوت عبور داد و سپس از آنان خواست وضعیت‌های بازی را به بهترین شکلی که می‌توانند بازسازی کنند. یکی از استاد بزرگان، فقط با سه ثانیه مشاهدهٔ هر صفحه، می‌توانست آن را بازسازی کند. بازیکن شطرنجی در سطح استادی توانست نیمی از موقعیت‌هایی را بازسازی کند که استاد بزرگ بازسازی کرده بود. قهرمان شطرنج شهر در موارد کمتری موفق شد و بازیکن متوسط باشگاهی هرگز نتوانست موقعیتی را به‌درستی بازسازی کند. ظاهراً استادان بزرگ شطرنج، درست مانند سوزان پولگار، حافظهٔ تصویری خوبی دارند.