کتاب سیری در تاریکی‌های نمایش و ادبیات نمایشی ایران در عصر قاجار؛ جلد چهارم

کتاب سیری در تاریکی‌های نمایش و ادبیات نمایشی ایران در عصر قاجار؛ جلد چهارم نوشته نیایش پور حسن است. این کتاب به جریان نهضت ترجمه‌ی آثار مولیر در ایران و نواحی خاورمیانه (از آغاز تا پایان قرن نوزده میلادی) و کمدی مسیو پورسنیاک می‌پردازد.

درباره کتاب سیری در تاریکی‌های نمایش و ادبیات نمایشی ایران در عصر قاجار؛ جلد چهارم

این مجموعه به‌طور کلی شامل مقوله‌های «پیدایی نمایشنامه‌نویسی در ایران»، «پیدایی تئاتر و تماشاخانه در ایران»، «مقلدان و نمایشگران تقلید» و «نهضت ترجمه در ادبیات نمایشی در ایران» است که با تمرکز بر عصر قاجار به‌ویژه دورهٔ سلطنت ناصری، مظفری و سپس دورهٔ مشروطه با عنوان کلی «سیری در تاریکی‌های نمایش و ادبیات نمایشی ایران در عصر قاجار» عرضه می‌شود. در این مجموعه از برخی مسائل نمایش‌های ایرانی همانند «تعزیه»، «نقالی» و سایر اقسام نمایش‌های ایرانی که تاکنون به‌وفور راجع به آن نوشته شده پرهیز شده است. مجموعه‌ای از جستارهای تازه‌یاب و ناگفته راجع به جریانات مهم و تأثیرگذار نمایشی، مترجمان، نویسندگان، هنرمندان و آثار نمایشی فراموش‌شده از عصر قاجار است که برای نخستین بار به خوانندگان عزیز تقدیم می‌‌شود.

خواندن کتاب سیری در تاریکی‌های نمایش و ادبیات نمایشی ایران در عصر قاجار؛ جلد چهارم را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم

این کتاب را به تمام علاقه‌مندان و پژوهشگران هنر نمایش پیشنهاد می‌کنیم

بخشی از کتاب سیری در تاریکی‌های نمایش و ادبیات نمایشی ایران در عصر قاجار؛ جلد چهارم

«مولیر» در حدود ۵۰ «کمدی» نگارش نموده که نسخهٔ برخی از آن‌ها از بین رفته است. پژوهشگران فرانسوی، نام برخی از آن‌ها را در آثار خود ذکر کرده‌اند. غالب این نسخ یا مربوط به آثار اولیهٔ وی می‌شود که در بیرون از شهر پاریس نوشته، یا نمایشنامه‌هایی است که در دوران حرفه‌ای نمایشنامه‌نویسی او نوشته شده؛ اما با این‌حال نسخ آن مفقود شده است.

از بین نسخه‌های مفقودشدهٔ آثار «مولیر»، دو نسخه بعدها منتشر شده است، اما با این‌حال در اصالت آن‌ها تا به امروز تردید است. این دو نسخه عبارتند از: «دکتر عاشق» (طبیب دلداده) که صد سال بعد از وفات «مولیر» در سال ۱۸۶۲ از سوی «ارنست دو کالون» در پاریس منتشر گردید. این کمدی که برای نخستین بار در سال ۱۶۵۸ نگارش و اجرا شد، کمدی منثورکوتاهی در یک پرده و ۱۸ صحنه می‌باشد.‌

نسخهٔ دومِ منتشرشده از آثار مفقودشدهٔ «مولیر»، کمدی «فارس» تک‌پرده‌ای «رنه گندهٔ دانش‌آموز» می‌باشد که در سال ۱۹۸۳ میلادی در فرانسه منتشر شده است. این اثر در ۱۸ مه ۱۶۵۹ میلادی به روی صحنه رفته و بعد از آن در حدود ۵ دفعه تا سال ۱۶۶۵ اجرا شده است.

آثاری که از «مولیر» به‌دست نیامده، غالباً یا «فارس» های کوتاهی هستند که با سنت «فارس» و «کمدیا دلارته» نوشته شده‌اند، یا آثاری هستند که با تغییرات فراوان در نمایشنامه‌های دیگر مورد استفاده قرار گرفته‌اند؛ و یا حتی کمدی‌هایی که در دوران شهرت او نوشته شده و چند بار هم به روی صحنه رفته اما با این‌حال نسخهٔ آن مفقود شده است.