کتاب جزیره سرگردانی

کتاب جزیره سرگردانی نوشته سیمین دانشور را انتشارات خوارزمی منتشر کرده است. این رمان ایرانی درمورد زندگی زنی جوان به نام هستی نوریان است که میان جهان‌های متضاد خانواده، عشق، سیاست، مذهب و طبقه‌ی اجتماعی سرگردان شده و در جست‌وجوی معنای زندگی و هویت خویش پیش می‌رود. جزئیات دقیق روابط خانوادگی، فضای شهری تهران و گفت‌وگوهای فکری و عاطفی شخصیت‌ها، اثر را به رمانی پر از جزئیات درباره‌ی کشمکش‌های درونی و بیرونی نسل تحصیل‌کرده‌ی ایرانی بدل کرده است. کتاب حاضر به زندگی خصوصی و عاطفی هستی و نیز به فضای فکری و اجتماعی پیرامون او پرداخته است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب جزیره سرگردانی اثر سیمین دانشور

کتاب جزیره سرگردانی به قلم سیمین دانشور یک رمان ایرانی و داستان زندگی هستی نوریان است؛ نقاشی تحصیل‌کرده که میان دو قطب متفاوت زندگی‌اش، مادربزرگ مذهبی و مادر دلبسته‌ی تجمل و معاشرت با طبقه‌ی مرفه، در رفت‌وآمد است. سیمین دانشور در این رمان مشهور با تمرکز بر تجربه‌ی روزمره‌ی هستی، از بیدارشدن او در کنار مادربزرگ تا حضورش در خانه‌ی مامان‌عشی، حمام سونا، بولینگ و دیدار با سلیم فرخی، لایه‌لایه تضادهای طبقاتی، نسلی و فکری را نشان داده است.

گذشته‌ی خانوادگی هستی، مرگ پدر در کنار محمد مصدق و نقش مادربزرگ در بزرگ‌کردن نوه‌ها در کتاب جزیره سرگردانی به‌تدریج آشکار می‌شود. این رمان گفت‌وگوهای طولانی و پرجزئیاتی میان هستی و دیگران، به‌ویژه سلیم و مراد، را ارائه کرده است؛ گفت‌وگوهایی که در آن‌ها از خدا، عرفان، مارکسیسم، رنسانس، غرب‌زدگی، مهدویت، سرنوشت بشر و جایگاه زن سخن رفته است. این گفت‌وگوها در دل صحنه‌های روزمره‌ای مثل قهوه‌خوردن، دیدارهای خانوادگی، رانندگی در خیابان‌های شلوغ تهران و مهمانی‌ها شکل گرفته و فضای فکری زمانه را از خلال تجربه‌ی شخصی هستی بازتاب داده است.

رمان جزیره سرگردانی در کنار روایت عاطفی به رابطه‌ی پیچیده‌ی زن و مرد، مسئله‌ی استقلال اقتصادی زن، فشارهای ازدواج سنتی و کشمکش میان خواست دل و توقع خانواده پرداخته است. این کتاب در ۲۰ فصل نوشته شده و نخستین‌بار در سال ۱۳۷۲ منتشر شده است. هویت و سردرگمی‌های مربوط به آن درون‌مایه‌ی اصلی جزیره سرگردانی است. کتاب حاضر در فهرست برترین آثار داستانی ایران قرار داشته است. کتاب «ساربان سرگردان» جلد دوم ج‍زی‍ره‌ س‍رگ‍ردان‍ی به قلم سیمین دانشور است.

خلاصه داستان جزیره سرگردانی

هشدار: این پاراگراف بخش‌هایی از داستان را فاش می‌کند!

هستی نوریان میان چند جهان متضاد زندگی می‌کند؛ خانه‌ی ساده و پرخاطره‌ی مادربزرگ که با نماز و قرآن و یاد پدر شهیدش معنا گرفته و خانه‌ی پر از زرق‌وبرق مامان‌عشی که در آن بولینگ، حمام سونا، مهمانی، جواهر و معاشرت با خارجی‌ها جریان دارد. هستی از یک‌سو دل‌بسته‌ی مراد است؛ مردی منتقد مصرف‌گرایی و شیفته‌ی تغییر اجتماعی و از سوی دیگر با سلیم فرخی روبه‌رو می‌شود؛ مردی مذهبی، درس‌خوانده‌ی تاریخ ادیان و درگیر عرفان و مهدویت انقلابی.

گفت‌وگوهای هستی با سلیم و یادآوری درس‌ها و معاشرت‌های او با جلال، سیمین و ملکی، او را در میانه‌ی جدال میان خدا، ایدئولوژی، آزادی، عشق و آینده قرار می‌دهد. مضمون اصلی کتاب حاضر جست‌وجوی هویت و معنای زندگی در میان این کشمکش‌هاست.

چرا باید کتاب جزیره سرگردانی را بخوانیم؟

رمان جزیره سرگردانی تصویری از ذهن و زندگی زنی تحصیل‌کرده در میانه‌ی فشار خانواده، سنت، مذهب، سیاست و عشق ارائه کرده است. خواننده‌ی این رمان مشهور در خلال صحنه‌های روزمره و گفت‌وگوهای فکری با پرسش‌های عمیق درباره‌ی خدا، آزادی، سرنوشت بشر و جایگاه زن روبه‌رو می‌شود و می‌تواند فرازونشیب‌های شکل‌گیری هویت فردی را از زاویه‌ی نگاه هستی دنبال کند.

خواندن کتاب جزیره سرگردانی را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

این کتاب به کسانی پیشنهاد می‌شود که به ادبیات داستانی معاصر ایران و قالب رمان، کشمکش‌های نسلی، بحث‌های فکری درباره‌ی مذهب و ایدئولوژی و تصویر پیچیده‌ی روابط خانوادگی و عاطفی علاقه‌مند هستند؛ به‌ویژه دانشجویان علوم انسانی و هنر و کسانی که مسئله‌ی هویت و استقلال زن برایشان مهم است.

درباره سیمین دانشور

سیمین دانشور از پایه‌گذاران داستان مدرن فارسی به شمار می‌آید و بیش از هر چیز با رمان «سووشون» شناخته می‌شود. او در اردیبهشت ۱۳۰۰ در شیراز متولد شد و به‌عنوان نویسنده و مترجم، نخستین زن ایرانی بود که به‌طور حرفه‌ای به داستان‌نویسی فارسی پرداخت. دانشور در شمار نخستین دانشجویان ادبیات اعزامی ایران به آمریکا قرار داشت و با مهارت در داستان‌نویسی، گونه‌ای تازه از ادبیات را به مخاطبان ایرانی معرفی کرد. مهم‌ترین اثر او «سووشون» است؛ رمانی با نثری ساده که به ۱۷ زبان ترجمه شده و اقتباس‌های نمایشی نیز از آن شکل گرفته است.

این نویسنده در سال ۱۳۲۸ دکترای ادبیات فارسی را از دانشگاه تهران دریافت کرد. او نزد استادانی چون فاطمه سیاح و بدیع‌الزمان فروزانفر درس خواند و سپس برای ادامه‌ی تحصیل در حوزه‌ی زیبایی‌شناسی به آمریکا رفت. در همان دوران نیز دو داستان کوتاه نوشت که در ایالات متحده منتشر شد. آشنایی او با جلال آل‌احمد در سال ۱۳۲۷ رخ داد و دو سال بعد با او ازدواج کرد. سیمین دانشور به‌همراه جلال آل احمد از اعضای کانون نویسندگان ایران بود.

در میان آثار شناخته‌شده‌ی سیمین دانشور می‌توان به مجموعه داستان «به کی سلام کنم؟»، «شهری چون بهشت» و رمان «جزیره سرگردانی» و رمان «ساربان سرگردان» اشاره کرد. او در ۱۸ اسفند ۱۳۹۰ در تهران درگذشت. در فروردین ۱۳۹۸ شورای شهر تهران برای بزرگداشت یاد سیمین دانشور تصمیم گرفت کوچه‌ای نزدیک خانه‌ی سیمین دانشور و جلال آل‌احمد را به نام این نویسنده ثبت کند و بدین‌ترتیب کوچه‌ی رهبری در محله‌ی دزاشیب به نام سیمین دانشور تغییر نام یافت.

جایزه‌ی ادبی سیمین فرصتی برای نویسندگان و هنرمندان حوزه‌ی قلم فراهم کرده است تا با نگاه‌های تازه و ایده‌های خلاقانه، مرزهای داستان‌نویسی را گسترش دهند. این جایزه با هدف حمایت از استعدادهای نو، پاسداشت نام و یاد سیمین دانشور، تشویق نویسندگان به خلق آثار آزاد از نظر موضوعی و نیز تقویت فرهنگ کتاب‌خوانی در ایران برگزار شده و در پی کشف روایت‌هایی اصیل، عمیق و الهام‌بخش بوده است.

نظر افراد و مجله‌های مشهور درباره نویسنده

- ایران وایر (iranwire.com): سیمین دانشور یکی از کسانی است که برای بهبود وضعیت زنان در ایران تلاش کرده است.

- جلال آل‌احمد (نویسنده): «زنم سیمین دانشور است که می‌شناسید. اهل کتاب و قلم و دانشیار رشته‌ی زیبایی‌شناسی و صاحب تألیف‌ها و ترجمه‌های فراوان. و در حقیقت نوعی یار و یاور این قلم، که اگر او نبود چه‌بسا خزعبلات که به این قلم درنیامده بود. (و مگر درنیامده؟) از ۱۳۲۰ به این‌ور هیچ‌کاری به این قلم منتشر نشده که سیمین اولین خواننده و نقادش نباشد (یک چاه و دو چاله).

- حسین منزوی (شاعر): کلاس سیمین دانشور حال‌وهوای ویژه‌ای داشت؛ بیشتر به خانواده‌ای پرجمعیت می‌مانست که گردِ مادر می‌چرخند. از آن رابطه‌های خشک و رسمی استاد و شاگردی در کلاس او نشانی دیده نمی‌شد. تکیه‌کلامش «بچه جان!» بود و همه‌ی ما، از کوچک و بزرگ و دختر و پسر، را چنین صدا می‌زد. تدریسش آسان و روان بود و گاه با ظرافت به مسائل اجتماعی هم اشاره می‌کرد؛ اشاره‌هایی که در شرایط آن روزها خالی از جسارت و شهامت نبود.

- جمال میرصادقی (داستان‌نویس): رمان‌های «جزیره‌ی سرگردانی» و «ساربان سرگردان» اعتباری چشمگیر برای سیمین دانشور فراهم نکرده‌اند؛ کاستی‌های ساختاری، جهت‌گیری‌های معنایی آشکار، گرایش به عرفان‌زدگی و پرگویی، این آثار را از رسیدن به اعتلا بازداشته است. زبان سیمین دانشور زبانی پخته، روان و شفاف به شمار می‌آید؛ زبانی عاری از ابهام و تکلف که بهره‌های فراوانی از متون ادبی گذشته گرفته و همانند آن‌ها بیشتر بر بیان توضیحی و تشریحی تکیه دارد تا روایت و تصویرپردازی.

چه نسخه‌های دیگری از کتاب جزیره سرگردانی منتشر شده است؟

کتاب ج‍زی‍ره‌ س‍رگ‍ردان‍ی‌ توسط نشر خ‍وارزم‍ی‌‬‏‫ (۱۳۷۲ و ۱۴۰۴) و انتشارات یک فکر (‏‫۱۴۰۳) منتشر شده است.‬

بخشی از کتاب جزیره سرگردانی

«بایستی می‌رفتند خانهٔ هنرمندان خارجی را بازدید کنند و کم‌وکسرش را یادآوری بکنند. این خانه زیر نظر مراد و هستی تعمیر و تزئین شده بود و هستی می‌دانست که این خانه را برای سکنای هنرمندان خارجی که به ایران سفر می‌کنند آماده می‌کنند، اما به مراد بروز نداده بود. حالا دیگر فرقی نمی‌کرد؛ چراکه مراد مدت‌ها بود از عضویت شورا استعفا داده بود. سربه‌راه هم که شده بود، پس کولاک هم نمی‌کرد، آن‌طور که آن روز انتخاب نقش قالی کرد. از هستی هم قهر نمی‌کرد، چنان‌که همان روز کرد و چند روز بعد پیشقدم آشتی شد و گفت: «طاقت دوری تو را ندارم.»

به خانهٔ هنرمندان که رسیدند، در سرسرا روی دو نیم‌تخت مقابل هم، که هر دو با گلیم مفروش شده بود، نشستند تا استاد مانی نفس تازه بکند. پشتی‌های نیم‌تخت‌ها هم بچه‌های حلال‌زادهٔ گلیم‌های روی آن‌ها بودند و همان رنگ‌ها و طرح‌های هندسی را به ارث برده بودند. رنگشان هم به سرخی رنگ مادرشان بود. استاد مانی دستمالی از جیب درآورد و عرق پیشانیش را پاک کرد. هستی خود را شماتت کرد که چرا استاد را با تاکسی نیاورده؟ استاد مانی رو به هستی گفت: «از پیش‌درآمد پیداست که ساز تو و پاکدل کوک بوده. نقش پرده‌های قلمکار هم خوب از آب درآمده. پاکدل هم آینه‌کاری و گچ‌بری سقف را خوب تعمیر کرده.»»