کتاب خودکامگی و خودکامگان در تاریخ ایران؛ تحلیلی اجتماعی فرهنگی از تاریخ سیاسی ایران

همان‌طور که نام کتاب می‌گوید، این اثر درباره تاریخ خودکامگی و استبداد در ایران است. سرزرمینی که قرن‌ها یکی از دو امپراطوری بزرگ جهان و یکی از دو ابرقدرت مسلط دنیا بوده و گاهی هم استقلال سیاسی خود را از دست داده و زیر سلطه بیگانه رفته است اما هیچ‌گاه هم یک مستعمره نبوده و به کلی تسلیم بیگانه نشده است. هویت فرهنگی ما در طول زمان تحت تأثیر عوامل گوناگون در رودخانهٔ تاریخ صیقل‌خورده و قوام به‌خود گرفته تا به صورت امروزی در آمده است.خاندان‌های مختلفی از هخامنشیان گرفته تا پهلوی‌ها بر ایران حکومت کرده‌اند و میراث خود را چه شوم و چه افتخارآمیز برایمان گذاشته‌اند، اما در این کتاب صحبت از نوع حکومت ایران در طول تاریخ است. حکومتی که همواره یا استبداد مطلق و یا هرج و مرج محض بوده است. سلطان مطلق‌العنان، مستبدالرّأی بدون حساب و کتاب که قدرتش نامحدود و بی‌حد و حصر بوده و به هیچ‌کس و هیچ‌جا هم، پاسخ‌گو نبوده و به احدی حساب و کتاب پس نمی‌داده است. حالا دلیل این نوع جکومت به فرهنگ، شرایط اقلیمی، موقعیت سیاسی و سوق الجیشی و ... برمی‌گردد یا چیزهای دیگر، در این کتاب عبدالعلی معظمی با تحلیل های اجتماعی، فرهنگی خود در ۹ فصل به آن پاسخ خواهد داد. فصل‌های این کتاب بر اساس مقاطع تاریخی چیده شده‌اند و از دوران باستان تا انقلاب اسلامی را دربرمی‌گیرند. مطالب این کتاب قبلاً به‌صورت مقالات متعدد، طی ۲۰، ۳۰ سال در مطبوعات محلی، منطقه‌ای و سراسری (کشوری)، مانند ندای اکباتان، نشر اندیشه، اطلاعات، رسالت، شرق، اعتماد و غیره، چاپ شده‌اند؛ ضمناً برخی از این مقالات، در همایش‌ها و فراخوان‌ها (از جمله مقالهٔ دائم‌الوزاره‌های فرصت‌سوز)، مقالات برگزیده شده‌اند.