کتاب عشق های زودگذر ماندگار

کتاب عشق‌های زودگذر ماندگار نوشتهٔ آندری سرگیویچ مکین با ترجمهٔ اسدالله امرایی در نشر چشمه چاپ شده است. مکین پس از نوشتن دو اثربه نام‌های «دختر یک قهرمان اتحاد جماهیر شوروی»، «اعترافات یک پرچم‌دار شکست‌خورده» عضو فرهنگستان فرانسه شد. او به خدمت ارتش نیز درآمد و در آنگولا و افغانستان خدمت کرد و پس از مجروح شدن در جنگ، به آموزش و پرورش پناه برد. «عشق های زودگذر ماندگار» قصه‌‌‌ای سرشار از دوگانگی و تناقض است. 

حسی که مکین با زندگی نیمی روسی و نیمی فرانسوی خود، به تمامی آن را تجربه کرده بود؛ درواقع داستان مکین در این کتاب تجربه هول‌انگیز و شخصی او از دوران تلخ استالینیسم و تبعات وحشتناک آن است. وصیت‌نامهٔ فرانسوی این نویسندهٔ روس که به خود لقب «نویسندهٔ منحوس» داده است جایزهٔ گنکور و جایزهٔ مدیسی را برایش به ارمغان آورد. «موسیقی یک زندگی»، «وصیت‌نامهٔ فرانسوی» و «زنی که منتظر بود» از مکین با ترجمهٔ زنده‌یاد ساسان تبسمی در ایران منتشر شده است.

درباره کتاب عشق‌های زودگذر ماندگار

«عشق های زودگذر ماندگار» اثری از آندری مکین نویسنده روس است. مکین سال ۱۹۵۷ در کرانسویارسک سیبری در اتحاد شوروی به دنیا آمد. اولین قصه‌های کودکی‌اش را از جد مادری‌اش به زبان فرانسه شنید و همین بی‌گمان باعث دلبستگی و شیفتگی فراوانش به زندگی در فرانسه و ادبیات شد.

«عشق‌های زودگذر ماندگار» تکه‌هایی هستند از روزهای زندگی در شوروی کمونیستی. روزهای فروپاشی فرصت‌ها، احساست و عشق‌هایی که در زیر بار فشار زندگی رو به افول گذاشتند و خاطره‌هایی شدند که یادآوری‌شان، اندوهی شیرین است.

داستان از یک یتیم‌خانه شروع می‌شود؛ پرورشگاهی که تعالیمش با دنیای بیرون متفاوت است و از زبان فردی بازگو می‌شود که در آنجا بزرگ شده. او خاطرات کودکی‌اش را از پروشگاه می‌گوید، از عشقی که از آنجا شروع شده است و اکنون جز قصه‌ای از آن باقی نمانده است. در کنار این داستان، دوران حکومت برژنف نیز در شوروی توصیف می‌شود. دورانی که پس از آن جریانات بین شوروی و افغانستان به وجود آمد:

«اشتباه فاحش و خطرناکی که در زندگی مرتکب می‌شویم، جست‌وجوی بهشتی است که دوام بیاورد. رفتن پی لذاتی که کهنه نمی‌شود، دلبستگی‌های ماندگار، به سماجت عَشَقه می‌ماند: گیاه می‌میرد، اما رد شاخسارها، همیشه سبز می‌ماند. این شیفتگی به آن‌چه باقی می‌ماند، باعث می‌شود از بهشت‌های گذرای زیادی صرف‌نظر کنیم، که به‌راحتی می‌توانستیم از آن‌ها بهره‌مند شویم. این تنها نوع بهشتی است که می‌توانیم در این سفر برق‌آسا بدان چشم امید داشته باشیم، آن هم از پس حجابی از اشک.»

کتاب عشق‌های زودگذر ماندگار را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم

این کتاب به علاقه‌مندان به رمان‌هایی با موضوع تاریخ روسیه و درونمایهٔ عاشقانه پیشنهاد می‌شود.

بخشی از کتاب عشق‌های زودگذر ماندگار

کاش مثل باقی ناراضی‌های شوروی او هم در مقابل کرملین به ستایش غرب می‌پرداخت و از منطق آن‌ها پیروی می‌کرد. ولی نه، به سلاح خود چسبیده بود: آثار تصویری و ادبی‌اش کل بشریت را هدف قرار می‌داد و وطن خودش صرفاً جزئی از آن کل بود. از نو پنج سال حکم زندان گرفت. باز یکی دیگر در اردوگاه با اعمال شاقه پشت‌بندش که او را از نظر جسمی درهم بشکند، اما نشد و تغییری در دیدگاه‌های او نداد. شده بود یک پوست‌واستخوان اما گاهی برقی از چشمانش می‌جهید، جرقه‌هایی از روح تسخیرناپذیر در تنی رنجور.

بعدها همهٔ آن‌چه از زندگی به‌هم‌ریختهٔ مجروحش دستگیرم شد، محدود بود به اطلاعات اندک من از روال زندگی روزمرهٔ او در دوران محکومیت در زندان... همبندهایش به او لقب «شاعر» داده بودند، هر چند نمی‌دانستم در این نام‌گذاری خاص قصدشان ارج نهادن به او بوده یا تحقیرش. همین. رِس با حرف نزدن از شکنجه و درد جسمی به ارج‌وقرب خود می‌افزود.

تنها گفت‌وگوی طولانی‌ای که باهم داشتیم در یکی از شهرهای شمالی روسیه، حدود هزار کیلومتری مسکو، صورت گرفت که محل سکونت او طی شش ماه پایانی زندگی‌اش بود.

اول ماه مه روز جهانی کارگر بود. همراه او به سمت خانه‌اش قدم می‌زدم. از روی پل که رد می‌شدیم، به خاطر راهپیمایی در میدان اصلی راه را بسته بودند و به‌ناچار توقف کردیم. به نرده تکیه دادیم، شاهد حرکت راهپیمایان بودیم که از جلوِ عمارت عظیم دولتی محل ستاد حزب رد می‌شدند. رؤسای محلی حزب در جایگاه با پالتو مشکی و کلاه، دوش‌به‌دوش ایستاده بودند.

هوا آفتابی بود اما باد تندی می‌وزید و به‌شدت سرد بود. کوبش مارش نظامی و شعارهایی که از بلندگوها پخش می‌شد هوا را می‌شکافت و غریو رعدآسای شرکت‌کنندگانی که کلمات کلیدی را تکرار می‌کردند، در باد بریده‌بریده به گوش ما می‌رسید.