کتاب بلاتکلیف

کتاب بلاتکلیف (سفرنامه‌ای در جنگ) نوشته منصور ضابطیان در سال ۱۴۰۴ توسط نشر مون منتشر شده است. این ناداستان در قالب سفرنامه در باب سفری گروهی به استانبول است که در میانه‌ی آن، با آغاز جنگی ناگهانی میان ایران و اسرائیل، همه‌چیز دگرگون می‌شود. برخلاف سفرنامه‌های معمول که به توصیف جاذبه‌ها و تجربه‌های گردشگری می‌پردازند، این کتاب بیشتر بر تجربه‌ی بازگشت و روزهای بلاتکلیفی و اضطراب ناشی از جنگ تمرکز دارد. نویسنده این‌بار با نگاهی متفاوت و شخصی‌تر، روزهایی را روایت می‌کند که در آن‌ها، شادی سفر با سایه‌ی جنگ و نگرانی جایگزین می‌شود. بلاتکلیف نه‌تنها گزارشی از یک سفر ناتمام، بلکه سندی از زیستن در شرایط بحرانی و مواجهه با ناامنی و دلهره است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب بلاتکلیف اثر منصور ضابطیان

کتاب بلاتکلیف (سفرنامه‌ای در جنگ) به قلم منصور ضابطیان، ناداستانی در باب سفر گروهی به استانبول است که در میانه‌ی آن، با آغاز جنگی ناگهانی میان ایران و اسرائیل، همه‌چیز برای گروه مسافران ایرانی دگرگون می‌شود. این کتاب برخلاف سفرنامه‌های کلاسیک، کمتر به توصیف جاذبه‌های گردشگری یا روایت‌های شاد و طنزآمیز می‌پردازد و بیشتر بر تجربه‌ی زیستن در شرایط اضطراری و مواجهه با بحران تمرکز کرده است. ساختار کتاب بر پایه‌ی روایت روزبه‌روز و لحظه‌به‌لحظه‌ی سفر شکل گرفته و نویسنده با نوشتن جزئیات فراوان، احساسات و نگرانی‌ها و تصمیم‌گیری‌های گروه را در مواجهه با اخبار جنگ و بلاتکلیفی بازگشت به خانه شرح داده است. سفرنامه‌ی بلاتکلیف علاوه‌بر روایت سفر، به روابط میان اعضای گروه، خاطرات گذشته، دغدغه‌های شخصی و جمعی و نیز واکنش‌های انسانی در شرایط غیرمنتظره پرداخته است. منصور ضابطیان با قلمی صمیمانه و نگاهی جست‌وجوگرانه، تجربه‌ی زیستن در سایه‌ی جنگ و ناامنی را به تصویر کشیده و کتاب را به سندی از روزهای پراضطراب و پرامید تبدیل کرده است.

خلاصه کتاب بلاتکلیف

سفر به استانبول با برنامه‌ریزی قبلی و با هدف تجربه‌ی پرسه‌زنی و زندگی به سبک محلی آغاز می‌شود. گروهی هشت‌نفره متشکل از زنان با پیشینه‌های متفاوت همراه با نویسنده و مسئول سفر، راهی استانبول می‌شوند تا چند روزی را به دور از دغدغه‌های روزمره در کوچه‌پس‌کوچه‌های شهر بگذرانند. همه‌چیز طبق برنامه پیش می‌رود؛ تااین‌که نیمه‌شب خبر حمله‌ی اسرائیل به ایران و آغاز جنگ ۱۲روزه، آرامش سفر را بر هم می‌زند. از این لحظه، روایت کتاب از یک سفرنامه‌ی معمولی فاصله می‌گیرد و به مستندی از روزهای بلاتکلیفی و اضطراب بدل می‌شود. نویسنده لحظه‌به‌لحظه نگرانی‌ها، تلاش برای تماس با خانواده، تصمیم‌گیری‌های دشوار درباره‌ی بازگشت و مواجهه با اخبار ناگوار را شرح می‌دهد. گروه که قرار بود با پرواز به تهران بازگردد، ناچار می‌شود گزینه‌های مختلفی مانند اقامت در هتل یا اجاره‌ی آپارتمان، سفر زمینی و عبور از مرز را بررسی کند. در این میان، روابط میان اعضای گروه، خاطرات سفرهای گذشته، شوخی‌ها و لحظات تلخ و شیرین در کنار اضطراب و دلهره‌ی ناشی از جنگ، روایت را انسانی و ملموس می‌کند. پس از روزهایی پر از تردید و نگرانی، گروه با اتوبوس و عبور از مرز زمینی به ایران بازمی‌گردد. نویسنده، بازگشت به وطن را با احساسات متناقضی از دلتنگی، ترس و تعلق روایت می‌کند و کتاب را با تأملی بر معنای خانه، امنیت و امید به پایان می‌برد.

چرا باید کتاب بلاتکلیف را بخوانیم؟

کتاب بلاتکلیف با نگاهی دیگر به سفر و تجربه‌ی زیستن در شرایط بحرانی، فرصتی فراهم می‌کند تا خواننده با لایه‌های پنهان اضطراب، دلهره و امید در دل یک سفر گروهی آشنا شود. این ناداستان، نه‌تنها گزارشی از یک سفر ناتمام، بلکه بازتابی از وضعیت انسان معاصر در مواجهه با ناامنی و بحران است. روایت صمیمانه و جزئی‌نگرانه‌ی منصور ضابطیان، امکان همدلی با شخصیت‌ها و درک عمیق‌تر تأثیر جنگ و بلاتکلیفی بر زندگی روزمره را فراهم می‌کند. همچنین این کتاب با پرداختن به روابط انسانی، دوستی‌ها و واکنش‌های جمعی در شرایط غیرمنتظره، تصویری واقعی و ملموس از زیستن در سایه‌ی بحران ارائه داده است.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

این کتاب به کسانی پیشنهاد می‌شود که به ناداستان معاصر ایران در قالب سفرنامه، تجربه‌های زیستن در شرایط بحرانی، دغدغه‌های مهاجرت و بازگشت و نیز شناخت واکنش‌های انسانی در موقعیت‌های غیرمنتظره علاقه‌مند هستند. همچنین این کتاب به دوستداران سفرنامه‌های متفاوت و کسانی که به‌دنبال درک تأثیر جنگ و ناامنی بر زندگی روزمره هستند، توصیه می‌شود.

درباره منصور ضابطیان

منصور ضابطیان (متولد ۱۳۴۹) روزنامه‌نگار، مجری رادیو و تلویزیون، نویسنده و تهیه‌کننده ایرانی است. فعالیت حرفه‌ای او با روزنامه‌نگاری آغاز شد و در این زمینه مصاحبه‌ها و گزارش‌های متعددی برای نشریات مختلف از جمله حیات نو، چلچراغ، گزارش فیلم و کلک منتشر کرد. ضابطیان در سال ۱۳۷۸ وارد عرصهٔ تلویزیون شد و برنامه‌های معروفی مانند «مردم ایران سلام»، «جغرافیای فریاد»، «رادیو هفت» و «صدبرگ» را اجرا کرد. او کتاب «مارک و پلو» را نوشته که سفرهایش به کشورهای فرانسه، اسپانیا، لبنان، هندوستان، ایتالیا، اتریش، ارمنستان، کرهٔ جنوبی و آمریکا را در قالب مصاحبه و گزارش روایت می‌کند. ضابطیان دو سال متوالی جایزهٔ قلم بلورین برای بهترین گفت‌وگوی سال و یک سال نیز همین جایزه را برای بهترین گزارش سال در جشنوارهٔ مطبوعات دریافت کرده است. از دیگر آثار او می‌توان به «استامبولی»، «برگ اضافی: یادداشت‌هایی از شرق تا غرب»، «از اون روزا که عکسا» و «بلاتکلیف» اشاره کرد.

این کتاب یا نویسنده چه جوایز و افتخاراتی کسب کرده است؟

عنوان بهترین گفت‌وگوی سال در دو سال پشت سر هم به منصور ضابطیان تعلق گرفت؛ تا او علاوه‌بر آن، جایزه‌ی قلم بلورینِ برترین گزارش سال را نیز در کارنامه‌ی مطبوعاتی خود ثبت کند.

بخشی از کتاب بلاتکلیف

«روزهای جنگ در کنار همهٔ تلخی‌ها، عیار دوستی‌ها هم مشخص می‌شود. اینکه یکباره رودی از محبت، آن هم از طرف آدم‌هایی که اصلاً انتظار نداری به سویت سرازیر می‌شود... تنها رودی در جهان که دوست داری در اعماق آن غرق شوی. آدم‌هایی نگرانت می‌شوند که هیچ انتظار نداری تو را به یاد داشته باشند. عشق‌های شکست‌خوردهٔ قدیمی سر برمی‌آورند و آدم‌ها به یاد روزها و لحظه‌های خوش گذشته می‌افتند! شاید این یادآوری‌ها شیرین باشد اما در اصل و ماهیت یک تلخیِ پنهان دارد. چرا باید مصیبتی به بار بیاید تا آدم‌ها مهربان‌تر بشوند!؟ با خودم قرار می‌گذارم که اگر به سلامت رسیدیم و خطر رفع شد، به همهٔ دوستان درجهٔ دو و سه زنگ بزنم و بهشان بگویم که چقدر دوستشان دارم. به دیدارشان بروم و بگویم که بنیاد جهان سست‌تر از آن است که بخواهیم به فردایش تکیه کنیم و امروز را نباید از دست داد. با خودم قرار می‌گذارم که اگر همه‌چیز درست شد، از روی رباعیات خیام ده بار مشق بنویسم تا یادم نرود:

ای بس که نباشیم و جهان خواهد بود

نی نام ز ما و نی نشان خواهد بود

زین پیش نبودیم و نبُد هیچ خلل

زین پس چون نباشیم همان خواهد بود»