کتاب تو در من شعر بودی، نه بر کاغذها

کتاب تو در من شعر بودی، نه بر کاغذها سرودۀ نیلوفر آبها است. این مجموعه شعر را انتشارات مروارید منتشر کرده است.

درباره کتاب تو در من شعر بودی، نه بر کاغذها

مجموعه شعر تو در من شعر بودی، نه بر کاغذها شامل ۴۵ شعر سپید است. این اثر با تصویرهای بدیع، دریچه‌ای نو رو به شعر، عشق و درد برای مخاطبانش باز می‌کند.

می‌دانیم که شعر فارسی عرصه‌های گوناگونی را درنوردیده است. در طول قرن‌ها هر کسی از ظن خود یار شعر شده است و بر گمان خود تعریفی از شعر به‌دست داده است. حضور شعر در همهٔ عرصه‌ها از رزم و بزم گرفته تا مدرسه و مسجد و خانقاه و دیر و مجلس وعظ، همه و همه گویای این مطلب است که شعر، بی‌محابا، زمان، مکان و جغرافیا را درنوردیده و در هفت‌اقلیم جان و جهان به دلبری پرداخته است. آمیختگی شعر با فرهنگ مردم و اندیشه‌های اجتماعی، این هنر را زبان گویای جوامع بشری ساخته است؛ بدان‌گونه که هیچ جامعه‌ای از این زبان بارز، برای انتقال اندیشه‌هایش بی‌نیاز نبوده است. گاهی شعری انقلابی به پا کرده است و گاه انقلابی، شعری پویا را سامان داده است.

شعر سپید یا شعر شاملویی گونه‌ای از شعر نو فارسی است که در دههٔ ۱۳۳۰ شمسی و با مجموعهٔ «هوای تازه» سرودهٔ احمد شاملو ظهور پیدا کرد و شاید بتوان آن را با «شعر آزاد» در ادبیات کشورهای غربی مقایسه کرد. تفاوت عمدهٔ این آثار با نمونه‌های قبلی «شعر نو» در فرم شعر بود. در این سبک عموماً وزن عروضی رعایت نشده، اما آهنگ و موسیقی نمود دارد. در دسته‌بندی شعر نو فارسی، گاهی به هر شعر که در قالب شعر نیمایی نگنجد «شعر سپید» می‌گویند. برخی از صاحب‌نظران مانند «محمد مستقیمی» شعر سپید را پالاییده‌ترین نوع شعر فارسی می‌دانند که خود را از موسیقی و همهٔ چیزهای دیگر آزاد کرده است. او در کتاب «آیینه‌پردازان» خود با این تعریف از شعر که کلامی مخیل است، یکی از دلایل خوانده‌شدن شعر سپید را معنی و خوانش سپیدی‌هایی می‌داند که در تقطیع‌های شعر سپید در فضای خیال خواننده بازآفرینی می‌شود و یا خواننده آن‌ها را در فضای خیال خود پر می‌کند. به نظر او در شعر سپید به‌دنبال موسیقی نباشید؛ چون شعر سپید به‌معنای شعر بی‌قیدوبند است. این شعر از قیود موسیقی که هنر دیگری است خود را رها کرده و صفت سپیدیش به همین معناست. پس نه موسیقی دارد نه نیازی به موسیقی دارد.

خواندن کتاب تو در من شعر بودی، نه بر کاغذها را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم

این کتاب به علاقه‌مندان به شعر معاصر ایران پیشنهاد می‌شود.

بخشی از کتاب تو در من شعر بودی، نه بر کاغذها

«۳.

تو را یاد گرفتم

مثل زنی که از لبهٔ چهارده‌سالگی‌اش پریده

افتاده در چهل‌سالگی

نشانی از من اگر خواستید

در کف خیابان پیدایم کنید

تو را یاد گرفتم

در همان روز که باد

در موهایم وزیدن گرفته بود

جایی میان کودکی و جوانی‌ام

باران از هر کجای آسمان که پرواز کند

بر پله‌های کافه می‌ریزد

جایی که آمدی و از پله‌هایم بالا رفتی

جایی میان دهان و شعرهام

بین رگ‌هایی که از قلب راه می‌افتند

و قبل از رسیدن به مغز

در مویرگ‌ها هضم می‌شوند

شکایتی ندارم

از خانه‌ای که در من ساخته‌ای

تو در من شعر بودی،

نه بر کاغذها

۴.

شعر شدم

در تنگ، تنگ واژگان

و ماهیانی که می‌نوشتم

سرخ بودند از تیزی قلم

من شعر شدم

و ناقوس‌ها در سرم می‌آمدند و می‌رفتند

کاج را کشته بودند و چراغ‌ها و روبان‌ها

از مرگش آویزان بود

ناقوس‌ها می‌آمدند و می‌رفتند

من اما

با عطر کاج

که می‌خواست بعد از مرگ هم زندگی کند

زندگی کردم

شعر شدم

در فنجانی

که مزرعه‌های شمال را به آسمان می‌برد

دریایی که تمامی دریاها بود

شبی که تمامی شب‌ها

قایق را بر آب انداختیم

اما

 دریا هم می‌خواست با ما فرار کند»