کتاب ماهی بالای درخت

کتاب ماهی بالای درخت نوشته لیندا م. هانت و ترجمه آرزو احمی است و نشر پیدایش آن را منتشر کرده است. این رمان نوجوان، زندگی دختری را دنبال می‌کند که در مدرسه مدام دردسرساز به نظر می‌رسد، اما پشت رفتارهایش ترس، خجالت و ناتوانی در خواندن پنهان شده است. داستان از جایی قوت می‌گیرد که یک معلم تازه، به‌جای برچسب‌زدن، تصمیم می‌گیرد الای را واقعاً ببیند. این کتاب درباره‌ی تفاوت، شرم، دوستی و پیدا‌کردن راهی برای فهمیدن خود است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب ماهی بالای درخت

کتاب ماهی بالای درخت نوشته لیندا م. هانت رمانی است درباره‌ی مدرسه، قضاوت‌های عجولانه و فاصله‌ی میان آنچه دیگران از یک کودک می‌بینند و آنچه در درون او می‌گذرد. شخصیت اصلی، الای نیکرسون، دختری است که بارها مدرسه عوض کرده و تقریباً در هر کلاس به‌عنوان دانش‌آموزی دردسرساز شناخته شده است. او شوخی می‌کند، از تکلیف فرار می‌کند، ناگهان واکنش تند نشان می‌دهد و مدام به دفتر فرستاده می‌شود. اما متن خیلی زود روشن می‌کند که این رفتارها فقط ظاهر ماجرا هستند. الای با خواندن و نوشتن دست‌وپنجه نرم می‌کند، از حروف می‌ترسد و برای پنهان‌کردن این ناتوانی، نقش کسی را بازی می‌کند که انگار اهمیتی به مدرسه نمی‌دهد.
این کتاب فضای مدرسه را فقط به‌عنوان محل درس‌خواندن نشان نمی‌دهد، بلکه آن را به صحنه‌ای برای شرم، رقابت، دوستی، تمسخر و کشف توانایی‌ها تبدیل می‌کند. ورود آقای دنیلز، معلم تازه‌ی کلاس، مسیر داستان را تغییر می‌دهد. او برخلاف بسیاری از بزرگ‌ترهای اطراف الای، فقط به نتیجه یا ظاهر رفتارها نگاه نمی‌کند و می‌خواهد بفهمد پشت این آشفتگی چه خبر است. در کنار او، چند شخصیت فرعی هم نقش مهمی دارند؛ از آلبرت با ذهن دقیق و رفتار متفاوتش تا کیشا که صریح و محکم است. این جمع کوچک، کم‌کم تصویری از دوستی میان آدم‌هایی می‌سازد که هرکدام به‌شکلی از جمع کنار گذاشته شده‌اند.
این کتاب در کنار روایت مدرسه و خانواده، به موضوع‌هایی مثل عزت‌نفس، سوگ، جابه‌جایی‌های پی‌درپی، فشار مقایسه و نیاز به دیده‌شدن هم می‌پردازد. لحن روایت از زاویه‌ی دید الای شکل می‌گیرد و همین باعث می‌شود ترس‌ها، خیال‌پردازی‌ها و شوخ‌طبعی او همزمان دیده شوند. نتیجه، داستانی است که هم از رنج پنهان یک کودک حرف می‌زند و هم از لحظه‌ای که کسی بالاخره تصمیم می‌گیرد او را نه به‌عنوان مشکل، بلکه به‌عنوان انسانی با توانایی‌های خاص ببیند.

خلاصه کتاب ماهی بالای درخت

هشدار: این پاراگراف بخش‌هایی از داستان را فاش می‌کند!
الای نیکرسون در مدرسه دختری شناخته می‌شود که مدام دردسر درست می‌کند، تکلیف‌هایش را انجام نمی‌دهد و حرف‌های نامربوط می‌زند. اما واقعیت این است که او نمی‌تواند مثل بقیه بخواند و سال‌ها این مشکل را پشت شوخی، سکوت و خرابکاری پنهان کرده است. با آمدن آقای دنیلز، معلم تازه‌ی کلاس، او برای نخستین‌بار با کسی روبه‌رو می‌شود که به‌جای سرزنش، می‌خواهد دلیل رفتارهایش را بفهمد. در همین مسیر، الای با چند همکلاسی متفاوت نزدیک می‌شود، با احساس شرم و تنهایی‌اش روبه‌رو می‌شود و کم‌کم یاد می‌گیرد خودش را فقط از دریچه‌ی شکست‌های مدرسه نبیند.

چرا باید کتاب ماهی بالای درخت را بخوانیم؟

دلایل خواندن ماهی بالای درخت را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• این کتاب تجربه‌ی پنهان‌کردن ناتوانی در مدرسه را از درون ذهن یک دانش‌آموز نشان می‌دهد.
• داستان کمک می‌کند فشار برچسب‌هایی مثل تنبل، دردسرساز یا بی‌استعداد دقیق‌تر دیده شود.
• رابطه‌ی الای و آقای دنیلز نمونه‌ای روشن از اثر یک معلم attentive بر مسیر یک کودک است.
• کتاب دوستی میان بچه‌های کنارگذاشته‌شده را بدون احساساتی‌کردن بیش‌ازحد روایت می‌کند.
• خواننده با ترس، شرم و خیال‌پردازی‌های الای آشنا می‌شود و دلیل رفتارهای او را بهتر می‌فهمد.
• این کتاب یادآوری می‌کند که توانایی فقط در نمره و سرعت خواندن خلاصه نمی‌شود.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن ماهی بالای درخت به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• علاقه‌مندان به رمان‌های نوجوانِ مدرسه‌محور که بر احساسات و رشد شخصیت تمرکز دارند.
• خوانندگانی که به داستان‌هایی درباره‌ی تفاوت، اعتمادبه‌نفس و پذیرفته‌شدن علاقه دارند.
• پدران، مادران و آموزگارانی که می‌خواهند دنیای درونی کودکانی را که در کلاس مسئله‌دار به نظر می‌رسند بهتر بشناسند.
• کسانی که از روایت‌های شخصیت‌محور با راوی نوجوان و نگاه طنزآمیز لذت می‌برند.
• مخاطبانی که می‌خواهند درباره‌ی اثر قضاوت عجولانه و اهمیت دیده‌شدن شناخت بیشتری به دست آورند.

بخشی از کتاب ماهی بالای درخت

«هر چقدر هم دعا کردم و سعی کردم و امید بستم، خواندن هنوز برایم مثل این است که بخواهم معنی یک قوطی سوپ الفبایی را که توی ظرفی چپه شده بفهمم. اصلاً نمی‌دانم دیگران چطور از پسش برمی‌آیند.
در دفتر مدیر می‌نشینم و ساکت به پنجره خیره می‌شوم. از خودم می‌پرسم اینکه با خیال راحت توی مدرسه بمانی و مجبور نباشی هر ثانیه و هر دقیقه نگران باشی چطوری است.
کاش دفتر چیزهای غیر ممکنم پیشم بود. این تنها چیزی است که باعث می‌شود فکر کنم زندگی‌ام را حرام نمی‌کنم. خوشم می‌آید تصویری که در سرم است در دفترم واقعیت پیدا می‌کند. آخرین کار مورد علاقه‌ام یک آدم برفی است که در ریخته‌گری کار می‌کند. بعد به این نتیجه می‌رسم که عجیب‌ترین و باورنکردنی‌ترین چیزی که می‌توانم بکشم این است که یک کار را درست انجام بدهم.
تصمیمش با من نیست. هیچ‌وقت با من نبوده.
حرفی برای توضیح کارم ندارم که بزنم. آن کار اشتباه بود. شرمنده‌ام و حوصله ندارم این را به او بگویم.
به هر حال فکر می‌کنند من مایهٔ دردسرم، چرا احمق را هم به این فهرست اضافه کنم؟ به هر حال که کمکی از دستشان برنمی‌آید. آدم چطور می‌تواند یک احمق را درمان کند؟»