کتاب واشنگتن سیاه

کتاب واشنگتن سیاه (Washington Black) نوشته اسی ادوگیان، رمانی از آمریکا و داستان پسری برده در مزرعه‌ی نیشکر است که جهانش میان کار اجباری، ترس از ارباب و حمایت یک زن شکل گرفته است. ورود برادر ارباب، مردی علاقه‌مند به آزمایش‌های علمی و ساخت بالون، دریچه‌ای به تجربه‌هایی باز می‌کند که واشنگتن پیش‌تر تصوری از آن‌ها نداشت. آشنایی این برده با طراحی و مشاهده‌ی طبیعت، پرسش درباره‌ی آزادی را برای او از آرزویی دور به مسئله‌ای شخصی تبدیل می‌کند. نعیمه خالصی رمان حاضر را ترجمه و انتشارات جمهوری آن را منتشر کرده است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه بخرید و دانلود کنید.

درباره کتاب واشنگتن سیاه

کتاب واشنگتن سیاه نوشته‌ی اسی ادوگیان و رمانی تاریخی است که ابتدا زندگی بردگان یک مزرعه‌ی نیشکر در باربادوس را از چشم پسری کم‌سن‌وسال نشان می‌دهد. راوی گذشته‌ی خود را بازگو می‌کند. خاطرات او فقط شرح اتفاق‌ها نیست؛ بوها، رنگ‌ها، اشیا و واکنش‌های بدن نیز در بازگویی تجربه‌های او سهم دارند. واشنگتن حتی درباره‌ی محل تولد و سرگذشت مادرش روایت‌های متفاوتی شنیده است. این ناآگاهی، مسئله‌ی هویت را در کنار مسئله‌ی مالکیت قرار می‌دهد.

بیگ‌کیت در چنین فضایی پناه این برده است. او زنی نیرومند است که محبتش از خشم، خاطرات گسسته و باورهای سرزمین ازدست‌رفته‌اش جدا نیست. رابطه‌ی این دو شخصیت پیوندی میان مراقبت و ترس می‌سازد. کودک امنیت خود را در حضور کسی جست‌وجو می‌کند که خودش نیز در برابر قدرت ارباب آسیب‌پذیر است. رمان حاضر صحنه‌های صریحی از آزار جسمی، کشتار و ناامیدی را در بر گرفته است که بخشی از فضای سنگین زندگی در مزرعه‌اند.

رمان واشنگتن سیاه در کنار نمایش خشونت برده‌داری به رابطه‌ی دانش، استعداد و قدرت توجه دارد. کریستوفر وایلد، معروف به تیچ، برخلاف برادرش (اراسموس) واشنگتن را با ابزارها، اندازه‌گیری‌ها و بررسی طبیعت آشنا می‌کند. رفتار متفاوت او به‌معنای برابری جایگاه این دو نیست. پسر هنوز به ارباب تعلق دارد و امنیت تازه‌اش به تصمیم دیگران وابسته است.

روایت اول‌شخص این رمان اجازه می‌دهد که شگفتیِ کشف با احتیاط و اضطراب همراه بماند. رمان واشنگتن سیاه از خلال روایت تجربه‌های کوچک، معنای آزادی را می‌سنجد؛ اختیار حرکت، حق پاسخ‌ندادن، امکان رهاکردن کار و توان تصورکردن یک زندگی که دیگران تمام جزئیات آن را تعیین نکنند.

خلاصه داستان واشنگتن سیاه

هشدار: این پاراگراف بخش‌هایی از داستان را فاش می‌کند!

واشنگتن، پسری که در کشتزارهای مزرعه‌ی فیث کار می‌کند، پس از مرگ ارباب قدیمی شاهد آمدن اراسموس وایلد و سخت‌ترشدن زندگی بردگان است. بیگ‌کیت، تنها تکیه‌گاه او، خاطرات داهومی و باور به بازگشت به وطن را در برابر این ترس قرار می‌دهد. احضار آن دو به عمارت، واشنگتن را با کریستوفر، برادر ارباب، روبه‌رو می‌کند؛ مردی که او را تیچ می‌نامند و سرگرم ساخت وسیله‌ای پرنده است.

تیچ پسر را برای دستیاری انتخاب می‌کند. واشنگتن از کار در کشتزار به محیطی پر از کاغذ، ابزار و نمونه‌های طبیعی می‌رود. او خواندن را تمرین می‌کند و پنهانی نقاشی می‌کشد، اما ترس از مجازات همچنان همراهش است. این بخش از کتاب واشنگتن سیاه شکل‌گیری اشتیاق به شناخت و خلق‌کردن را در کنار نگرانی از جدایی، وابستگی و بازگشت به زندگی پیشین دنبال می‌کند.

چرا باید کتاب واشنگتن سیاه را بخوانیم؟

دلایل خواندن کتاب واشنگتن سیاه را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• زاویه‌دید کودک برده، اثر برده‌داری را بر احساس امنیت و تصور آینده نشان می‌دهد.
• رابطه‌ی واشنگتن [برده] و تیچ، تفاوت میان حمایت یک فرد قدرتمند و داشتن استقلال را آشکار می‌کند.
• نقاشی و مشاهده‌ی طبیعت، پیوند کشف استعداد با شناخت خود را مطرح می‌کند.

خواندن کتاب واشنگتن سیاه را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن کتاب واشنگتن سیاه به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• این کتاب برای دوستداران ادبیات داستانی قرن ۲۱ آمریکا و قالب رمان تاریخی درمورد برده‌داری و تجربه‌ی زیسته‌ی کودکان مناسب است.
• خواندن این رمان به کسانی پیشنهاد می‌شود که به مسئله‌ی آزادی، تعلق و رابطه‌های نابرابر علاقه دارند.
• این رمان برای مخاطبان رمان‌های اول‌شخص و علاقه‌مندان به مطالعه درمورد کشف استعداد و شناخت خود مناسب است.

درباره اسی ادوگیان

اسی ادوگیان (Esi Edugyan) رمان‌نویس کانادایی، متولد سال ۱۹۷۸ در کالگری، فرزند مهاجرانی غنایی، دانش‌آموخته‌ی دانشگاه‌های ویکتوریا و جان هاپکینز است. او با آفرینش آثارش به یکی از چهره‌های برجسته‌ی ادبیات معاصر مبدل شده است. این نویسنده فعالیت حرفه‌ای خود را با نگارش رمان «زندگی دوم ساموئل تین» در ۲۴سالگی (منتشرشده در ۲۰۰۴) آغاز کرد و سپس با انتشار رمان «بلوز دورگه» (Half-Blood Blues) در سال ۲۰۱۱ به موفقیتی چشمگیر دست یافت. او سابقه‌ی ارائه‌ی سخنرانی‌های مسی (Massey Lectures)، تدریس در دانشگاه اتابسکا، ریاست هیئت داوران جایزه‌ی بوکر ۲۰۲۳ و انتشار آثاری در حوزه‌ی غیرداستانی و گلچین‌های ادبی را در کارنامه دارد. رمان واشنگتن سیاه (Washington Black) نوشته‌ی اسی ادوگیان است.

جوایز و افتخارات کتاب واشنگتن سیاه و نویسنده

زمان واشنگتن سیاه نامزد جایزه‌ی بوکر سال ۲۰۱۸، نامزد جایزه‌ی دوبلین، برنده‌ی جایزه‌ی اسکاتیابانک گیلر سال ۲۰۱۸، نامزد جایزه‌ی کتاب لس آنجلس تایمز سال ۲۰۱۸، نامزد جایزه‌ی PEN Open Book سال ۲۰۱۹ و از کتاب‌های برگزیده‌ی نیویورک تایمز است. اسی ادوگیان با کسب دوباره‌ی جایزه‌ی گیلر در سال ۲۰۱۸، پس از ام. جی. وسانجی و آلیس مونرو، به سومین نویسنده در تاریخ تبدیل شد که دو بار فاتح معتبرترین جایزه‌ی ادبی کانادا گردیده است.

اسی ادوگیان با انتشار رمان «بلوز دورگه» در سال ۲۰۱۱ علاوه‌بر نامزدی در جوایزی همچون من بوکر، فرماندار کل و اورنج، جایزه‌ی ۱۰۰هزار دلاری اسکوشیابنک گیلر و جایزه‌ی انیسفیلد‌ـ‌ولف را دریافت کرد.

نظر افراد یا مجله‌های مشهور درباره کتاب واشنگتن سیاه

مجله‌ی نیویورکر (The New Yorker) علاوه‌بر موفقیت رمان در مقام داستانی تاریخی، پرداختن آن به مفاهیم والایی چون عشق و آزادی را ستود.

نقد کتاب نیویورک تایمز (The New York Times Book Review) با تحسین رمان واشنگتن سیاه نوشت که این اثر با تمرکز بر شخصیتی یگانه و خودساخته، روایت تاریخی را عمق و پیچیدگی می‌بخشد.

اقتباس‌های کتاب واشنگتن سیاه

مجموعه‌ای اقتباسی بر اساس این رمان در قالب مینی‌سریال ساخته شد. این پروژه که تهیه‌کنندگی آن را شرکت 20th Television با همراهی استرلینگ کی. براون (Sterling K. Brown) و سلوین سیفو هایندز (Selwyn Seyfu Hinds) به‌‌عنوان مدیران اجرایی بر عهده داشتند، در ۲۳ ژوئیه ۲۰۲۵ از طریق سرویس هولو (Hulu) در ایالات متحده و پلتفرم دیزنی پلاس (+Disney) در سطح بین‌المللی منتشر شد.

بخشی از کتاب واشنگتن سیاه

«همان‌طور که نقاشی می‌کشیدم، به تیچ فکر می‌کردم، به این‌که آنجا تنها بود. به نظر غیرممکن می‌آمد که بعد از این همه روز او هنوز زنده باشد. ذهنم را به سمت جان ویلارد و فیلیپ بردم و در خواب و خیالم دوباره او را دیدم – وجود نفرت‌انگیزش که روی علف‌های تیره در پای کوه افتاده بود. به ذهنم خطور کرده بود که تنها حرکت شرورانۀ او، این زندگی جدیدم را به من بخشیده بود، زیرا تیچ هیچ‌وقت خودش را برای بردن من از آنجا به خطر نمی‌انداخت اگر به خاطر خطری که به واسطه مرگ پسرعمویش در آن قرار داشتم، نبود و من مسلماً در مزرعه فیث به زندگی خود ادامه می‌دادم و آن زندگی پس از رفتن تیچ به چه شکلی می‌بود؟ بازگشت به کشتزارها، به کلبه‌هایی که در آن‌ها حتی بیشتر مورد ترحم و تحقیر واقع می‌شدم، درواقع یک سیاه‌پوست انگلیسی نفرت‌انگیز. پیش بیگ‌کیت که جای مرا با شخص دیگری عوض کرده بود و همه این‌ها فقط در صورتی اتفاق می‌افتاد که آن‌قدر خوش‌شانس باشم که زمانی که پیش ارباب برگشتم، از دستش جان سالم به در ببرم.»