کتاب دایه تمام عیار

کتاب دایه تمام عیار (The Perfect Nanny) نوشته لیلا سلیمانی، با روایتی تکان‌دهنده از فاجعه‌ای خانوادگی آغاز می‌شود؛ جایی که کشف جنایتی تلخ در خانه‌ای آرام، پرده از تنش‌های پنهان روابط طبقاتی برمی‌دارد. نویسنده در این داستان روان‌شناختی، وابستگی تدریجی یک زوج جوان به پرستار فرزندان‌شان را به تصویر می‌کشد؛ پیوندی که مرزهای میان صمیمیت، کنترل و سقوط روانی را درهم‌ می‌آمیزد. این رمان برنده‌ی جایزه‌ی گنکور را زیبا گنجی ترجمه و انتشارات جمهوری منتشر کرده است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب دایه تمام عیار

کتاب دایه تمام عیار نوشته‌ی لیلا سلیمانی، رمانی دلهره‌آور و روان‌شناختی است که به بررسی شکاف‌های اجتماعی و پیوندهای پیچیده انسانی در بستر پاریس امروز می‌پردازد. این اثر داستان خانواده‌ای از طبقه‌ی متوسط را روایت می‌کند که مرزهای ارتباطی‌شان پس از ورود یک پرستار خانگی دچار دگرگونی عمیقی می‌شود. نویسنده با دقتی موشکافانه، تضاد طبقاتی و تنهایی مدرن را پیش چشم می‌گذارد و متن را نه از نقطه‌ای آرام و معمولی، بلکه از اوج یک فاجعه آغاز می‌کند تا خواننده به‌ جای انتظار برای رخداد حادثه، به واکاوی روان‌شناختی و اجتماعی چرایی سقوط شخصیت‌ها توجه کند.

زبان کتاب دایه تمام عیار گزنده، دقیق و بی‌پروایانه است و فضای سنگین ناامیدی و انزوای حاشیه‌نشینان جامعه را در برابر زندگی شتابان طبقه‌ی برخوردار نشان می‌دهد. تنش در روابط کارفرما و کارگر، استیصال ناشی از فقر، چالش‌های مادری در جهان امروز و نیاز متقابل افراد به حفظ ظواهر و نقاب خوشبختی، بن‌مایه‌های اصلی این اثر را شکل می‌دهند. لیلا سلیمانی بدون پرده‌پوشی نشان می‌دهد که چگونه وابستگی‌های ظاهراً معصومانه در روابط انسانی ممکن است به انباشت خشونت و بحران‌های حل‌نشده روانی بینجامد.

خلاصه داستان دایه تمام عیار

هشدار: این پاراگراف بخش‌هایی از داستان را فاش می‌کند!

داستان دایه تمام عیار با روایتی بی‌تردید و صریح از قتل فرزندان میریام و پل به دست پرستارشان، لوئیز، آغاز می‌شود. در ادامه، رمان به عقب بازمی‌گردد تا مسیر شکل‌گیری این فاجعه را نشان دهد. میریام که تمایل شدیدی به بازگشت به حرفه وکالت دارد، برای مراقبت از دو فرزندش، میلا و آدام، زنی آرام و موقر به نام لوئیز را استخدام می‌کند. لوئیز در مدت کوتاهی فراتر از یک پرستار معمولی عمل می‌کند و نقشی بی‌بدیل در اداره‌ی امور خانه بر عهده می‌گیرد. اما پشت چهره‌ی مهربان و فداکار او، زنی گرفتار بدهی، تنهایی، تحقیرهای خانوادگی و انزوای روحی عمیق قرار دارد. 

همزمان با تشدید وابستگی او به این خانواده و بروز اختلاف‌ها در رابطه با کارفرمایانش، گره‌های روانی لوئیز سر باز می‌کنند و شرایط به سوی فروپاشی پیش می‌رود.

چرا باید کتاب دایه تمام عیار را بخوانیم؟

• این کتاب تصویری واقع‌گرایانه و بدون تعارف از اضطراب‌ها و تضادهای درونی مادران شاغل و فشارهای اجتماعی نشان می‌دهد.
• نویسنده به کالبدشکافی احساس گناه، تنهایی و انزوای ناشی از تفاوت‌های طبقاتی در جامعه‌ی شهری می‌پردازد.
• این رمان به درک پیچیدگی‌های پنهان روابط انسانی و مرز مبهم میان وابستگی و بهره‌کشی متقابل کمک می‌کند.
• ساختار روایت با آغازی غیرمنتظره و ریتمی سنجیده، خواننده را به شناخت زمینه‌های روانی و اجتماعی انگیزه‌ی رفتارهای انسان‌های به‌حاشیه‌رانده هدایت می‌کند.

خواندن کتاب دایه تمام عیار را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن کتاب دایه تمام عیار به این افراد پیشنهاد می‌شود:

• این کتاب برای کسانی مناسب است که به رمان‌های دلهره‌آور روان‌شناختی و درام‌های خانوادگی تلخ علاقه دارند.
• خواندن این کتاب به کسانی پیشنهاد می‌شود که داستان‌هایی با محوریت تضاد طبقاتی و مسائل حاشیه‌نشینی در جوامع غربی را دنبال می‌کنند.
• این کتاب برای والدینی مناسب است که با تعارض میان پیشرفت شغلی، مسئولیت‌های خانوادگی و استخدام مراقبت‌کننده‌ی فرزند روبه‌رو هستند.
• خواندن این کتاب به علاقه‌مندان روایت‌های منسجم، واقع‌گرایانه و متکی بر تحلیل‌های عمیق روحی و رفتاری پیشنهاد می‌شود.

درباره لیلا سلیمانی

لیلا سلیمانی (Leïla Slimani) (متولد ۱۹۸۱)، نویسنده و روزنامه‌نگار فرانسوی‌‌مراکشی است. او پس از اتمام تحصیلات مقدماتی در مراکش، در هفده‌سالگی به پاریس رفت و در مؤسسه‌ی مطالعات سیاسی پاریس و مدرسه‌ی عالی بازرگانی در رشته‌های علوم سیاسی و رسانه تحصیل کرد. سلیمانی پیش از تمرکز بر نویسندگی، دوره‌ای در زمینه‌ی بازیگری گذراند و در دو فیلم نقش‌های کوتاهی ایفا نمود؛ سپس به‌ عنوان روزنامه‌نگار در نشریاتی نظیر ژون افریک به پوشش تحولات شمال آفریقا و رویدادهای موسوم به بهار عربی پرداخت.

سلیمانی در سال ۲۰۱۴ نخستین رمان خود را با عنوان «در باغ غول» منتشر کرد. او در سال ۲۰۱۶ با انتشار دومین رمان خود، «ترانه‌ی شیرین» - که در برخی ترجمه‌ها با نام «لالایی» یا «دایه تمام عیار» نیز شناخته می‌شود - جایزه‌ی ادبی گنکور را دریافت کرد. کتاب «رقص ما را نگاه کن» از دیگر آثار داستانی اوست. در کنار فعالیت‌های ادبی، سلیمانی از سوی امانوئل مکرون به‌ عنوان نماینده‌ی شخصی رئیس‌جمهور فرانسه در سازمان بین‌‌المللی فرانکفونی منصوب شد و در سال ۲۰۲۳ نیز ریاست هیئت داوران جایزه‌ی بین‌المللی بوکر را بر عهده داشت.

جوایز و افتخارات کتاب دایه تمام عیار

• برنده‌ی جایزه‌ی گنکور (سال ۲۰۱۶)
• نامزد جایزه‌ی ادگار آلن‌پو (سال ۲۰۱۹)
• برنده‌ی جایزه‌ی کتاب بریتانیا
• در لیست ۱۰ کتاب برتر سال ۲۰۱۸ نیویورک‌تایمز
• در لیست ۵۰ رمان تریلر برتر قرن ۲۱ نشریه‌ی نیویورک‌تایمز
• و...

چه نسخه‌های دیگری از کتاب دایه تمام عیار منتشر شده است؟

• کتاب لالایی، ترجمه‌ی ابوالفضل الله دادی، نشر نگاه
• کتاب ترانه‌ی شیرین، ترجمه‌ی افتخار نبوی نژاد، نشر کتاب کوله پشتی

بخشی از کتاب دایه تمام عیار

«پسر بچه مُرده. ظرف چند ثانیه تمام کرده بود. به گفتۀ پزشک زجر نکشیده بود. بدن آش‌ولاشش را که در محاصرۀ اسبا‌ب‌بازی‌ها بود، داخل کیسه‌ای خاکستری‌رنگ گذاشتند و زیپش را کشیدند. وقتی آمبولانس رسید، دختربچه هنوز زنده بود. او مثل حیوانی وحشی جنگیده بود. آثار جدال، تکه‌های پوست زیر ناخن‌های نرم و نازکش دیده می‌شد. دخترک تو راه بیمارستان پرپر می‌زد و مدام تشنج می‌کرد. با چشم‌های از حدقه بیرون زده، انگار نفس کم می‌آورد. گلویش پر از خون بود. ریه‌هایش سوراخ شده، سرش به‌شدت به کمد‌ کشودار آبی‌رنگ کوبیده شده بود.

پلیس از صحنۀ جنایت عکس گرفت. اثر انگشت‌ها را ثبت کردند و مساحت حمام و اتاق بچه‌ها را اندازه گرفتند. روی زمین قالیچۀ پرنسس آغشته به خون بود. میزِ عوض کردن پوشکِ بچه، نیمه واژگون افتاده بود. اسباب‌بازی‌ها در کیسه‌های شفاف گذاشته شدند و به‌عنوان مدرک مهر‌وموم شدند. حتی از کمد‌ کشودار آبی‌رنگ نیز در دادگاه استفاده خواهد شد.»