کتاب نظریه پردازی رفاه

کتاب نظریه پردازی رفاه نوشته مارتین ابراین و سو پنا است که با ترجمه رضا سفری شالی و فرهاد بذرافکن منتشر شده است.  کتاب نظریه پردازی رفاه به روشنگری و جامعه مدرن می‌پردازد. 

درباره کتاب نظریه پردازی رفاه

هر یک از بخش‌های این کتاب با پیش‌گفتاری آغاز می‌‌شود که در آن جایگاه مباحث نظری را در بافت پرسش‌‌آفرینی‌های گسترده‌تر فلسفی و سیاسی و بالاخص در بافت مباحث مربوط به فلسفه روشنگری ترسیم می‌‌کند. سپس هر یک از فصل‌ها با تفسیر مختصری از فرایندهای مهم اجتماعی و سیاسی و تضادهایی که نظریه‌های خاص بر آن متمرکز هستند، شروع می‌شود. هدف از این تفسیرها این است که دانشجویان، تاحدی، زمینه‌های اجتماعی و تاریخی که رویکردهای نظری به رفاه اجتماعی در آن‌ها شکل گرفته و توسعه یافته‌اند را درک کنند: چرا بعضی از نظریه‌های مشخص بر پرسش‌هایی که طرح می‌‌کنند تأکید دارند، چه شرایط و فرایندهایی برای چشم‌‌اندازهای مختلف نظری بنیادی هستند؟

رفاه در جوامع سرمایه‌داری دارای سازماندهی پیچیده و چندبُعدی است. افراد در جامعه، از رهگذر نهادها و مکان‌های مختلفی، به طور فردی یا دسته جمعی، به رفاه دست پیدا می‌‌کنند، به گونه‌‌ای که سازماندهی رفاه، بازارهای کار، خانواده، دوستان، مؤسسات داوطلبانه و دولتی، مؤسسات خیریه، فعالیت‌های تفریحی و غیره را شامل می‌شود. بنابراین هر نوع تلاش برای نظریه‌‌پردازی درباره رفاه مستلزم توجه به دامنه وسیعی از فرایند و فعالیت‌های اجتماعی است. در این کتاب، روش‌هایی مورد بررسی قرار می‌‌گیرند که از طریق آن‌ها روابط پیچیده رفاه مفهوم‌‌سازی می‌‌شود: ما هفت چشم‌‌انداز نظری مهم برای شناسایی تغییرات تاریخی و معاصر در نظام‌های رفاه اجتماعی و همچنین کشمکش‌های پیرامون آن‌ها را مورد بررسی قرار می‌‌دهیم. بالاخص، نشان می‌‌دهیم چگونه برداشت‌ها از رفاه اجتماعی در نظریه‌های گسترده‌تر جامعه ریشه دارند، به عبارتی دیگر، چگونه این برداشت‌ها مبتنی بر چشم‌‌اندازهای نظری گسترده‌تر در باب نهادها، روابط و تقسیمات مختص جوامع مدرن قرار دارند. به همین قیاس، ظهور و دغدغه‌های عمده چشم‌‌اندازهای نظری متفاوت را از نقطه‌‌نظر کشمکش‌های تاریخی و معاصر ویژه بر سر طرد و شمولیت اجتماعی، اقتدار سیاسی و بازنمایی فرهنگی در زمینه خود تحلیل می‌‌کنیم. هدف ما از این کار این است که مقدمه‌ای از چارچوب‌های نظری که در آن چشم‌‌اندازهای جامعه‌شناختی در باب رفاه شکل گرفته‌اند، ارائه کنیم و همزمان برخی بافت‌ها و شرایط سیاسی و اجتماعی‌ای را برجسته نماییم که این مفاهیم، مقولات و منطق آن نظریه‌ها در این بافت‌ها قرار دارند. این کتاب قصد ندارد نظریه‌ای را تولید یا از نظریه‌‌ای حمایت کند، بلکه، در عوض، تمرینی است برای نظریه‌پردازی. این کتاب «نمایشی» است از این‌که چگونه نظریه‌های اجتماعی، روابطی را میان دولت، جامعه، اقتصاد، فرهنگ، امپراطوری، تولید، مصرف و دیگر اشکال کنش و تجربه فردی و جمعی برقرار می‌کنند. 

خواندن کتاب نظریه پردازی رفاه را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم

این کتاب را به تمام دانشجویان جامعه‌شناسی پیشنهاد می‌کنیم.

بخشی از کتاب نظریه پردازی رفاه

تأکید ما بر روابط اجتماعی رفاه بر این ادعا استوار است که نظریه‌پردازی درباره رفاه به طور همزمان و الزاماً مستلزم نظریه‌پردازی درباره حیات اجتماعی است: لازمه این نوع نظریه‌‌پردازی، قرار دادن ابعاد نهادی و تجربی یک نظام رفاهی در بافت روابط گسترده‌تر اجتماعی و کشمکش‌های سیاسی است. این فرایند بافت‌‌مندسازی نهادها و تجارب رفاهی، یک کار مفهومی پیچیده است. بخشی از این پیچیدگی را می‌‌توان از طریق ایجاد تمایز میان دو مؤلفه به هم پیوسته نظریه رفاه درک کرد. یکی از این مؤلفه‌ها‌، نظریه رفاه اجتماعی است - این نظریه توضیح می‌دهد چگونه توزیع منابع و فرصت‌ها و الگوهای اجتماعی دسترسی، مشارکت، حمایت از شمولیت و طرد به رفاه فردی و جمعی کمک یا آن را تضعیف می‌‌کند. به طور خلاصه، نظریه رفاه اجتماعی، نظری‌ه‌ای است برای سازمان‌دهی روابط اجتماعی و اثرات این سازماندهی بر بهزیستی فردی و جمعی. مؤلفه دوم این نظریه، نظریه اجتماعی رفاه است – نظریه‌‌ای درباره این‌که چگونه سازمان روابط اجتماعی (طردها، مرکزیت‌‌گرایی‌ها و حاشیه‌‌ای‌‌شدن‌ها، آزادسازی‌ها و سرکوب‌ها)، به صورت الگوهای خاصی ظاهر می‌‌شود، و این‌که چه نیروها و کشمکش‌های اجتماعی از این توزیع‌های خاص، شمولیت‌ها و طردها پشتیبانی می‌‌کنند.

تفاوت میان این دو نوع نظریه رفاه بیانگر تمایزی میان نظریه «هنجاری» و نظریه «اجتماعی» است. نوع اول نظریه اساساً نظریه‌ای است که برای سیاست‌گذاری اجتماعی است.  به عبارت دیگر، این نظریه‌‌ای است در باب حیات اجتماعی و اقتصادی بشر که در چارچوب‌های رفاهی و سیاست‌گذاری عمل می‌‌کند تا آن‌ها را «مؤثر»تر، «منطقی»‌تر، «عادلانه»‌تر یا «مناسب»تر سازد. از این حیث، نظریه‌ها به این موضوع می‌پردازند که افراد چگونه رفتار می‌کنند، چگونه یاد می‌‌گیرند، چگونه با هم تعامل دارند، چگونه نگرش‌هایشان شکل می‌‌گیرد و تغییر می‌کند، چگونه منابع خود را تولید و آن‌ها را به اشتراک می‌‌گذارند.