کتاب بودیسم و صوفیسم

سید عبدالحمید ضیایی( -۱۳۵۴)، پژوهشگر حوزه فلسفه است. در بخشی از کتاب می‌خوانیم: « موضوع این کتاب تحلیل و بررسی شباهت‌های آیین بودا و عرفان خراسانی و به عبارت دیگر، بررسی تواردها و تأثیرات آیین بودا بر عرفان ایرانی (تصوف خراسانی) و تبیین شباهت‌ها و پیوندهای این دو مدرسه‌ عرفانی است. دو مکتب رازگرایانه که اهتمام خود را فروکاستنِ رنج انسان‌ها و تقلیل مرارت آنان دانسته اند. آیا می‌توان از ورای فاصله‌های بعید تاریخی و اقلیمی، بین این دو دبستانِ عرفانی پُل بست و به جستجوی راهی برای رهایی از رنج مشترک آدمیان برآمد؟ آیا از "نیروانا"ی بودا و "فنا"ی صوفیان کاری بر می‌آید؟ یا این که باید مطالعه شیوه‌های زیستن انسانی و اخلاقی مشترک در دو مدرسه‌ی عرفانی را بیاغازیم؟ آیا مطالعه‌ی سَبکِ زندگی عرفانی، بدون مطالعه پیشفرض‌های متافیزیکی آن ممکن و در صورت امکان، مطلوب خواهد بود؟ بررسی تطبیقی عرفان‌های متفاوت، کاری ارزشمند و درعین حال دشوار است؛ زیرا تطبیق دو آیین عرفانی که در دو قلمرو متفاوت جغرافیایی وفرهنگ و تاریخ متمایز پدید آمده‌اند، بدون توجه به مبادی هرمنوتیکیِ تفسیر وقایع/ متون از یک‌سو و افق‌های معنایی این آیین‌ها ازسوی دیگر، کاری بی‌نتیجه و عبث خواهد بود».