کتاب آیین‌ها و نمادهای تشرف: اسرار تولد و نوزایی

آیین تشرف طریقی است که بشر جامعه سنتی با آن از تصویر خودش آگاهی می‌یابد، آن را می‌شناسد و می‌پذیرد. بدیهی است که تشرف بنابر ساختارهای اجتماعی متفاوت و گستره‌های فرهنگی، انواع بی‌شمار و اشکال فراوان دارد؛ اما موضوع مهم این است که در نگاه همه جوامع پیشامدرن (جوامعی که در اروپای غربی تا انتهای قرون وسطا و در مناطق دیگر جهان تا جنگ جهانی اول ادامه حیات دادند) ایدئولوژی و شیوه‌های تشرف در درجه اول اهمیت قرار دارد. در واژگان جدید می‌توانیم بگوییم که تشرف مرز پایان انسان طبیعی است و ورود مبتدی به فرهنگ. اما از منظر جوامع کهن و سنتی فرهنگ دستاورد بشر نسیت بلکه خاستگاهی فراطبیعی دارد. میرچا الیاده اسطوره‌شناس و دین‌پژوه معاصر، در کتاب «آیین‌ها و نمادهای تشرف» اسرار تولد و نوزایی بشر را فاش کرده است. این کتاب حاصل سخنرانی‌های الیاده در در اواخر سال ۱۹۵۶ در دانشگاه شیکاگو تحت عنوان «الگوهای تشرف» است. اصطلاح تشرف درکلی‌ترین معنایش به مجموعه‌ای از آیین‌ها و تعالیم شفاهی اشاره دارد که هدف از آن ایجاد تحول و دگرگونی بنیادین در جایگاه مذهبی و اجتماعی شخصی است که قرار است تشرف یابد. در واژگان فلسفی، تشرف معادل است با تغییری اساسی در شرایط وجودی؛ مبتدی یا نوآموزی که با پشت‌ سر گزاردن آزمون سخت آیین تشرف دوباره متولد می‌شود، از وجودی برخوردار می‌گردد که با وجود پیش از تشرف او کاملاً متفاوت است؛ او انسان دیگری می‌شود. الیاده در این کتاب شش بخشی از اسرار تشرف در ادیان ابتدایی، آزمون‌های سخت آیین تشرف،آیین‌های قبیله‌ای و کیش‌های سری، تشرف‌های فردی و انجمن‌های سری، تشرف‌های حماسی و شمنی و الگوهای تشرف در ادیان تکامل‌یافته‌تر همانند هندوئیسم و مسیحیت سخن می‌گوید. مخاطب این کتاب، هر خوانندهٔ متخصص یا غیرمتخصصی است که به تاریخ معنوی بشر علاقه‌مند است.