کتاب ویلابی ها

کتاب ویلابی ها (The Willoughbys) نوشته لوئیس لوری، داستان چهار خواهر و برادر است که زندگی خود را شبیه زندگی بچه‌های قصه‌های قدیمی می‌دانند؛ البته والدین‌شان هیچ علاقه‌ای به مراقبت از آن‌ها ندارند. بچه‌ها از داستان‌های محبوب‌شان نتیجه می‌گیرند که یتیم‌شدن شاید زندگی بهتری برایشان بسازد. داستان از برخورد همین خواسته‌های نامعمول شکل می‌گیرد و معنای مراقبت و تعلق را به پرسش می‌کشد. انوشه قناتیان این کتاب را برای نشر هیرمند ترجمه کرده است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه بخرید و دانلود کنید.

درباره کتاب ویلابی ها

کتاب ویلابی ها اثر لوئیس لوری، داستانی طنزآمیز درباره‌ی خانه‌ای است که ظاهر آشنای زندگی در قصه‌های قدیمی را دارد اما روابط ساکنانش با تصور معمول از خانواده فاصله گرفته است. چهار فرزند در خانه‌ای بلند و باریک زندگی می‌کنند؛ پدر بیشتر به کار بانکی و روزنامه‌اش علاقه دارد و مادر رسیدگی به گربه را بر نیازهای بچه‌ها مقدم می‌داند. لوئیس لوری این بی‌اعتنایی را از طریق جزئیاتی اغراق‌شده نشان داده است: دوقلوها باید نوبتی یک ژاکت بپوشند و والدین حتی نام فرزندان‌شان را به‌درستی به یاد نمی‌آورند. 

طنز کتاب اغلب از کنار هم قرارگرفتن رفتارهای بی‌رحمانه و توضیحاتی خونسردانه به وجود می‌آید. راوی نیز فقط گزارشگر اتفاق‌ها نیست؛ گاهی معنای واژه‌ها را توضیح می‌دهد، شخصیت‌ها را توصیف می‌کند و شباهت موقعیت‌ها به داستان‌های دیگر را پیش می‌کشد. اشاره به هانسل و گرتل، آنی از گرین گیبلز و جیمز و هلوی غول‌پیکر نشان می‌دهد که قصه‌ها برای بچه‌ها صرفاً سرگرمی نیستند؛ آن‌ها تصورشان از زندگی و آینده را از همین قصه‌ها می‌گیرند.

کتاب ویلابی ها میان میل به استقلال و نیاز به دوست‌داشته‌شدن حرکت می‌کند. تیم، برادر بزرگ‌تر، تصمیم‌گیری را حق خود می‌داند و حتی بازی‌ها را به‌ گونه‌ای طراحی می‌کند که همیشه برنده باشد. رفتار او نشان می‌دهد که بی‌توجهی بزرگ‌ترها چگونه می‌تواند در روابط بچه‌ها نیز تکرار شود. جین، کوچک‌ترین فرزند، در مقابل این سلطه کمتر حرف می‌زند اما در ذهنش رؤیای قوی‌ترشدن و انتخاب‌کردن را پرورش می‌دهد. دوقلوها نیز پشت نام‌های مشابه‌شان، علایق و واکنش‌های جداگانه‌ای دارند. ورود پرستار، مناسبات خانه را تغییر می‌دهد و تفاوت میان فرمان‌دادن و مراقبت‌کردن را آشکار می‌سازد. 

فضای داستان همزمان تلخ و بازیگوش است؛ اتفاق‌های نامعمول و نقشه‌های عجیب، نیاز شخصیت‌ها به امنیت، توجه و همراهی را از نظر دور نمی‌کنند.

خلاصه داستان ویلابی ها

هشدار: این پاراگراف بخش‌هایی از داستان را فاش می‌کند!

تیم، بارنابی الف، بارنابی ب و جین در خانه‌ای زندگی می‌کنند که پدر و مادرشان اغلب حضور آن‌ها را مزاحمت می‌دانند. پیداشدن نوزادی در سبد مقابل در، چهار بچه را درگیر تصمیمی می‌کند که پای عمارت همسایه‌ی منزوی‌شان را هم به ماجرا باز می‌کند. بچه‌ها که شیفته‌ی سرگذشت یتیم‌های قصه‌های قدیمی هستند، به فکر خلاص‌شدن از والدین‌شان می‌افتند. پدر و مادر نیز نقشه‌ی خودشان را دارند. سفری پرخطر و استخدام پرستار، زندگی خانه را وارد مسیر دیگری می‌کند. 

داستان ویلابی ها از دل این کشمکش، ماجرای بچه‌هایی را روایت می‌کند که باید میان تصورهای برگرفته از قصه‌ها و نیاز واقعی‌شان به مراقبت تفاوت بگذارند؛ به‌ویژه وقتی نشانه‌هایی از به‌ خطر افتادن خانه‌شان ظاهر می‌شود.

چرا باید کتاب ویلابی ها را بخوانیم؟

دلایل خواندن کتاب ویلابی ها را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• طنز تلخ داستان، فاصله‌ی ظاهر محترمانه‌ی والدین و رفتار بی‌اعتنای آن‌ها را آشکار می‌کند.
• شخصیت تیم فرصتی برای فکرکردن درباره‌ی سلطه‌گری و بازتاب رفتار بزرگ‌ترها در بچه‌ها فراهم می‌سازد.
• اشاره‌های ادبی نشان می‌دهند که قصه‌های محبوب چگونه بر انتظار شخصیت‌ها از زندگی اثر می‌گذارند.
• حضور پرستار، تفاوت مراقبت واقعی و صرفاً همخانه‌بودن را ملموس می‌کند.

خواندن کتاب ویلابی ها را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن کتاب ویلابی ها به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• نوجوانانی که به داستان‌های طنزآمیز با موقعیت‌های نامعمول علاقه دارند.
• خوانندگانی که موضوع تنهایی، تعلق و نیاز به توجه را در داستان دنبال می‌کنند.
• علاقه‌مندانی که از شوخی با الگوهای قصه‌های قدیمی و شخصیت‌های سلطه‌گر لذت می‌برند.

درباره لوئیس لوری

لوئیس لوری (Lois Lowry) (متولد ۱۹۳۷)، نویسنده‌ی آمریکایی حوزه‌ی ادبیات کودک و نوجوان است. او پس از تحصیل در دانشگاه براون و دانشگاه مین جنوبی، فعالیت حرفه‌ای خود را در نویسندگی آغاز کرد. تمرکز موضوعی آثار لوری بر مسائلی چون جنگ، نظام‌های تمامیت‌خواه، حافظه‌ی جمعی، فقدان و روابط خانوادگی قرار دارد و روایت‌های او گروه‌های سنی کودک و نوجوان را مخاطب قرار می‌دهد. لوری دو بار در سال‌های ۱۹۹۰ و ۱۹۹۴ مدال ادبی نیوبری را دریافت کرده است.

رمان تاریخی «ستاره‌ها را بشمار» روایتگر وقایع مربوط به فرار و نجات جامعه‌ی یهودیان دانمارک در دوران اشغال توسط آلمان نازی در جنگ جهانی دوم است که نخستین مدال نیوبری را برای او به همراه داشت. رمان پادآرمان‌شهری «بخشنده» دومین اثر دریافت‌کننده‌ی این نشان ادبی است که به جامعه‌ای ساختاریافته بدون درد و تعارض اما فاقد حق انتخاب، عواطف و حافظه‌ی تاریخی می‌پردازد. این رمان بعدها با کتاب‌های «در جست‌وجوی آبی»، «پیام‌رسان» و «پسر» در قالب یک مجموعه‌ی چهارگانه تکمیل شد. از دیگر نوشته‌های او می‌توان به مجموعه‌داستان واقع‌گرای «آناستازیا کرپنیک» اشاره کرد.

جوایز و افتخارات کتاب ویلابی ها

• نامزد جایزه‌ی E.B. White Read Aloud Award (سال ۲۰۰۹)
• نامزد جایزه‌ی کتاب ماساچوست (سال ۲۰۰۹)
• نامزد جایزه‌ی منتخب کودکان آیووا (سال ۲۰۱۱)
• کتاب منتخب آمازون

اقتباس‌ها از کتاب ویلابی ها

این کتاب در سال ۲۰۲۰ مورد اقتباس قرار گرفت و انیمیشنی بلند به کارگردانی کریس پرن بر اساس آن ساخته شد. در این فیلم ویل فورته، مایا رودولف و آلیسیا کارا به عنوان صداپیشه حضور داشتند.