کتاب کاپیتالیسم

کتاب کاپیتالیسم نوشتهٔ پل بولز و ترجمهٔ شیرین سادات صفوی است و نشر نی آن را منتشر کرده است.

کاپیتالیسم دیرپاترین سیستم اقتصادی عصر امروز است. درپی فروپاشی اتحاد شوروی، «سرمایه» عرصه‌ای بی‌رقیب پیش روی خود دیده و در هر گوشه‌ٔ عالم به رنگ و سیمایی خاص درآمده است. پل بولز، استاد اقتصاد و مطالعات بین‌الملل در دانشگاه نوردرن بریتیش کلمبیا، در این کتاب نخست مؤلفه‌های ثابت کاپیتالیسم را همراه با سیر تحولات آن در بستر زمان و مکان تبیین می‌کند و بعد ضمن طرح پرسشی اساسی درباره‌ٔ «طبیعی‌بودن» و «منصفانه‌بودن» این سیستم اقتصادی، پاسخی تأمل‌برانگیز ��ه مسئله‌ٔ کاپیتالیسم جهانی می‌دهد. تحلیل نویسنده درباره‌ٔ بحران‌های اقتصادی جهان امروز و ساختار پیچیده‌ٔ اقتصاد چین، حاوی نکات بسیار ارزنده‌ای است.

مجموعه‌ٔ «کارگاه تاریخ» به‌پشتوانه‌ٔ تحلیل‌های دقیق و اسناد معتبر، پرتوی تازه بر رویدادهای مهم و مناقشه‌برانگیز جهان، از اوایل عصر مدرن تا امروز، می‌اندازد. این کتاب‌ها بیش از پنج دهه منبع اساسی دانشجویان و پژوهندگان تاریخ بوده است.

درباره کتاب کاپیتالیسم

کاپیتالیسم ماندگارترین سیستم اقتصادی دوران ماست. بعد از یک قرن تلاش بیهوده برای به‌زیرکشیدن آن ـ‌از جانب اقتصادهای سوسیالیستی همچون اتحاد جماهیر شوروی سابق‌ــ حالا قسمت اعظم جمعیت جهان زیر سایهٔ اقتصادهای کاپیتالیستی زندگی می‌کنند. با این حال و با وجود چنین استیلایی، کاپ��تالیسم همچنان بحث‌برانگیز است. سازمان‌های بین‌المللی نظیر بانک جهانی و صندوق بین‌المللی پول و بسیاری از رهبران جهان وعده می‌دهند که کاپیتالیسمِ جهانی منجر به رفاه همگانی می‌شود. درمقابل، حضور اعتراض‌آمیز جنبش‌های «ضدجهانی‌سازی» در سطح شهرهای بزرگ، از سیاتل گرفته تا هنگ‌کنگ، آشکار است و آنان ادعا دارند که رهاورد کاپیتالیسمِ جهانی فقط فقر بیشتر و تخریب بیشترِ محیط زیست خواهد بود و کاپیتالیسم صرفاً قدرت بیشتری به شرکت‌های بزرگ می‌بخشد. بحران مالی جهان در ۲۰۰۸ بار دیگر یادآور بی‌ثباتی کاپیتالیسم بود و به اعتراضات افزون‌تر، به‌سبک جنبش «وال‌استریت را اشغال کنید»، دامن زد. با این‌همه، غلبهٔ همه‌جانبهٔ کاپیتالیسم بر زندگی روزانهٔ میلیاردها نفر همچنان برقرار است. کاپیتالیسم هم شور و هیجان می‌آفریند و هم مخالفت برمی‌انگیزد. اما کاپیتالیسم چطور عمل می‌کند؟

خواندن کتاب کاپیتالیسم را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم

این کتاب را به پژوهشگران رشته‌های تاریخ جهان، اقتصاد، جامعه‌شناسی، علوم سیاسی و فلسفه پیشنهاد می‌کنیم.

بخشی از کتاب کاپیتالیسم

«کاپیتالیسم بی‌تردید آشنای هرروزهٔ ماست. سالانه نزدیک به نیم میلیارد دلار خرج تبلیغاتِ فلان کالا یا بهمان کالا می‌شود تا مردم را دائماً ترغیب به خریدن آن‌ها کند. شبکه‌های تلویزیونی هر ساعت بینندگان را در جریان آخرین وقایع بازار سهام قرار می‌دهند. تأثیر کاپیتالیسم همه‌جا آشکار است، ازجمله در زبان ــ زمان را «صرف» می‌کنیم، برای دوستی «ارزش» قائلیم و برای خود آبرو «می‌خریم». حتا کاری ملال‌آور چون حسابرسی درآمدهای ملی نیز، مثلاً�� تحت تأثیر آن چیزی است که «فعالیت اقتصادی» ـ‌هر عملی که در قلمرو بازار صورت گیردــ می‌نامیم و هرچه جز آن، مثل کار خانگی، فعالیت اقتصادی به حساب نمی‌آید. با وجود چنین دامنهٔ گسترده‌ای، سازوکار کاپیتالیسم همچنان مبهم است. چرا درپی آثاری هستیم که «منطق» یا «اساس» کاپیتالیسم را شرح داده یا جوابی برای «معمای» آن به دست می‌دهند؟ چرا باید کاپیتالیسم را به این شکل شرح داد؟ چرا مشخص نیست که کاپیتالیسم چیست و چطور عمل می‌کند؟ چرا آن‌طور که هاروی می‌گوید، کاپیتالیسم یک «معما» ست؟

یکی از دلایل این امر انواع مختلف کاپیتالیسم در کشورهای مختلف است. مثلاً در روسیهٔ امروز آن را «کاپیتالیسم گانگستری» نامیده‌اند؛ در کشورهای شمال اروپا «کاپیتالیسم رفاهی»، در هنگ‌کنگ «کاپیتالیسم غیرمداخله‌گر»، در بخش‌هایی از ��سیا و امریکای لاتین «کاپیتالیسم رفاقتی»، در آنگولا «کاپیتالیسم نفت‌الماس» و در چین به آن «کاپیتالیسم سرخ» می‌گویند. با این حال، تمام این‌ها کاپیتالیسم است. کاپیتالیسم نه‌فقط در سیر مکان، بلکه در سیر زمان هم دستخوش تغییر شده است. مثلاً «کاپیتالیسم بازرگانی» در قرن هفدهم تفاوت‌های زیادی با «کاپیتالیسم دیجیتال» در قرن بیست‌ویکم دارد؛ البته، شباهت‌هایی هم میان آن‌ها به چشم می‌آید.»