کتاب وصیت پروفسور هللر

کتاب وصیت پروفسور هللر نوشته هاسمیک چارنتس و ترجمه آندرانیک خچومیان، از شبی آغاز می‌شود که ۱۱ نفر با گذشته‌هایی نامرتبط، به خانه‌ی پروفسوری مشهور دعوت می‌شوند تا وصیتی عجیب را بشنوند؛ وصیتی که خیلی زود به جست‌وجویی پرتنش درباره‌ی هویت، نبوغ، گذشته و حقیقت مرگ صاحبخانه تبدیل می‌شود. این اثر فقط بر راز یک ارثیه نمی‌ایستد و به‌تدریج پرسش‌هایی بزرگ‌تر را پیش می‌کشد. این نمایش‌نامه را نشر قطره منتشر کرده است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب وصیت پروفسور هللر

کتاب وصیت پروفسور هللر نوشته‌ی هاسمیک چارنتس در قالب یک نمایش‌نامه، جمعی از شخصیت‌های گوناگون را در فضایی بسته و پرتعلیق کنار هم قرار می‌دهد. نقطه‌ی شروع اثر ساده به‌ نظر می‌رسد: خواندن وصیت‌نامه‌ی هارولد هللر، دانشمندی نامدار، در حضور افرادی که ظاهراً هیچ پیوند روشنی با هم ندارند. اما گفت‌وگوها خیلی زود نشان می‌دهد که این دعوت فقط برای تقسیم ارث نیست. هر شخصیت گذشته‌ای مبهم، استعدادی ویژه و خاطره‌ای ناقص با خود آورده است و همین تکه‌های پراکنده، فضای اثر را از یک مجلس رسمی به صحنه‌ی کشف و رویارویی تبدیل می‌کند.

هاسمیک چارنتس بیش از آنکه بر حرکت بیرونی تکیه کند، نمایش را از دل گفت‌وگو، افشاگری و برخورد شخصیت‌ها پیش می‌برد. تاجر جواهر، دزد، وکیل، بازپرس، خبرنگار، کشیش، مدل، پیانیست و دیگر حاضران، هر یک با لحن و زاویه‌ی دید خود وارد ماجرا می‌شوند و به‌تدریج تصویری ناآرام از گذشته می‌سازند. متن، همزمان حال‌وهوای معمایی، طنز تلخ و تنش روانی دارد. خانه‌ی بزرگ و قدیمی، وصیت‌نامه‌ی دوپاره، عکس‌های قدیمی، خاطره‌های کودکی و پرسش درباره‌ی نبوغ، همه در کنار هم فضایی می‌سازند که در آن اعتماد به‌سادگی شکل نمی‌گیرد.

کتاب وصیت پروفسور هللر در لایه‌ی درونی‌تر خود به موضوعاتی مثل سوءاستفاده از استعداد، کنترل انسان‌ها، هویت پنهان و مرز میان پرورش نبوغ و سلطه‌جویی می‌پردازد. اثر فقط یک معمای خانوادگی یا جنایی نیست؛ بلکه از خلال موقعیتی نمایشی، این سؤال را پیش می‌کشد که وقتی انسان‌ها به‌ عنوان ابزار یک طرح بزرگ دیده شوند، چه چیزی از اختیار و انسانیت باقی می‌ماند. همین ترکیبِ راز، تقابل شخصیت‌ها و ایده‌های تند و بحث‌برانگیز، این کتاب را به متنی مناسب برای علاقه‌مندان ادبیات نمایشی پرکشمکش تبدیل کرده است.

خلاصه نمایشنامه وصیت پروفسور هللر

هشدار: این پاراگراف بخش‌هایی از داستان را فاش می‌کند!

کتاب وصیت پروفسور هللر با بازگشت جاناتان هللر به خانه‌ی پدری آغاز می‌شود؛ جایی که باید همراه ۱۰ مهمان دیگر بخش دوم وصیت‌نامه‌ی پدرش را بشنود. وصیت از گنجینه‌ای پنهان و پیوندی ناشناخته میان حاضران حرف می‌زند. از این‌جا، هر کدام از مهمان‌ها گذشته‌ی خود را تعریف می‌کنند و نشانه‌هایی از کودکی، استعدادهای خاص و ارتباطی مبهم با پروفسور آشکار می‌شود. جست‌وجو در خانه و کنار هم قرار گرفتن خاطره‌ها، ماجرا را از یک ارثیه‌ی عجیب به پرونده‌ای پیچیده درباره‌ی هویت، آزمایش، فریب و نقشه‌ای پنهان می‌کشاند. نمایش‌نامه در مسیر خود، رازهای شخصیت‌ها را یکی‌یکی رو می‌کند و تنش را پیوسته بالاتر می‌برد.

چرا باید کتاب وصیت پروفسور هللر را بخوانیم؟

دلایل خواندن کتاب وصیت پروفسور هللر را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• این کتاب یک موقعیت نمایشی فشرده می‌سازد که تقریباً همه‌چیز در آن از دل گفت‌وگو و برخورد شخصیت‌ها آشکار می‌شود.
• خواننده با مجموعه‌ای از شخصیت‌های متفاوت روبه‌رو می‌شود که هر یک گذشته، لحن و انگیزه‌ی جداگانه‌ای دارند.
• این اثر معمای ارثیه را به پرسش‌هایی درباره‌ی هویت، نبوغ و سوءاستفاده از انسان پیوند می‌زند.
• فضای بسته‌ی خانه و افشا شدن تدریجی رازها، کشش متن را تا پایان حفظ می‌کند.
• خواندن این اثر امکان آشنایی با نمونه‌ای از ادبیات نمایشی ارمنستان را فراهم می‌کند.

خواندن کتاب وصیت پروفسور هللر را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن کتاب وصیت پروفسور هللر به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• علاقه‌مندان به نمایش‌نامه‌هایی که بر راز، تنش و افشاگری تدریجی استوارند.
• خوانندگانی که از داستان‌های جمعی با شخصیت‌های متعدد و گذشته‌های درهم‌ تنیده لذت می‌برند.
• کسانی که به موضوع هویت، نبوغ و پیامدهای اخلاقی دستکاری انسان علاقه دارند.
• مخاطبانی که دوست دارند متن نمایشی را با حال‌وهوای معمایی و فضای بسته دنبال کنند.
• علاقه‌مندان به ادبیات نمایشی ارمنستان.

بخشی از کتاب وصیت پروفسور هللر

«جاناتان: (فریاد می‌زند.) نلسون، کجایی؟
نلسون: اینجام، آقا.
جاناتان: مهمون‌ها نیومدن؟
نلسون: هنوز فرصت هست، آقا، نگران نباشین. به‌خاطر تظاهرات، همهٔ راه‌ها بسته‌ست. مطمئنم که به‌زودی می‌آن.
جاناتان: ولی کی گفت من نگرانم؟
نلسون: بله، نگران نیستین. دیگه چی میل دارین؟
جاناتان: هیچی. (نلسون می‌خواهد برود.) نلسون، می‌دونی چند سال اینجا نبودم؟
نلسون: بیست سالی می‌شه، آقا.
جاناتان: بیست سال! اینجا هیچی عوض نشده. انگار همین دیروز بود. (مکث) نلسون، اون روزی رو یادته که پدرم من رو به مدرسهٔ شبانه‌روزی فرستاد؟ اون مدرسهٔ نابغه‌ها، یادته؟ اون روز، برای آخرین‌بار پدرم رو دیدم.
نلسون: یادمه.
جاناتان: یادته توی آخرین لحظه چی گفت؟
نلسون: آقا، پدر شما آدم پرحرفی نبود. من...
جاناتان: نه، بگو، بگو چی گفت.
نلسون: (زمان زیادی فکر می‌کند.) گفت: "پسرم، تو نابغه به دنیا اومدی، هیچ‌وقت این رو فراموش نکن." بله، فکر کنم همین رو گفت.
جاناتان: درسته، درسته، همین رو گفت. وحشتناک بود. وقتی یادم می‌آد، وحشت می‌کنم. اون موقع چند سالم بود؟
نلسون: ده سالتون بود، آقا. ولی ظاهرتون کوچیک‌تر می‌زد.»