کتاب کلاه رئیس جمهور

کتاب کلاه رئیس جمهور (Le chapeau de Mitterrand) نوشته آنتوان لورن با ترجمه ساناز فلاح فرد در سال ۱۳۹۶ توسط نشر هیرمند منتشر شده است. این رمان فرانسوی با داستانی طنزآمیز یک شیء ساده، یعنی کلاه رئیس‌جمهور فرانسه، را به سرنوشت چندین شخصیت پیوند داده است. رمان حاضر که در دسته‌ی رمان‌های معاصر و داستان‌های فرانسوی جای می‌گیرد، با نگاهی به زندگی روزمره، قدرت تصادف و تأثیر اشیا بر سرنوشت انسان‌ها را بررسی می‌کند. یک کلاه چگونه می‌تواند سرنوشت افراد را تغییر دهد؟ نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب کلاه رئیس جمهور

کتاب کلاه رئیس جمهور نوشته‌ی آنتوان لورن و رمانی است که از یک اتفاق کوچک شروع می‌شود و به‌تدریج به مجموعه‌ای از تغییرات در زندگی چند شخصیت می‌رسد. محور اصلی یک کلاه نمدی سیاه است؛ یک شیء که در ظاهر فقط وسیله‌ای شخصی است، اما در جریان این رمان به نشانه‌ای از جسارت، تغییر و جابه‌جایی موقعیت تبدیل می‌شود. فضای اثر در شهر، ایستگاه قطار، رستوران، اداره، هتل و خیابان‌های پاریس شکل می‌گیرد و همین رفت‌وآمد مداوم به آن حالتی زنده و پرتحرک داده است.

با جابه‌جاشدن کلاه در رمان کلاه رئیس جمهور، مسیر داستان هم از زندگی یک نفر به نفر بعدی می‌رسد. دنیل مرسیه، فانی مارکان و پی‌یر اصلان ازجمله چهره‌هایی هستند که هرکدام در نقطه‌ای از زندگی خود با نوعی تردید، رکود، وابستگی یا فرسودگی دست‌وپنجه نرم می‌کنند. کلاه در زندگی هر یک از آن‌ها نقش یک محرک را پیدا می‌کند؛ نه به‌عنوان شیء جادویی به‌معنای معمول، بلکه به‌عنوان چیزی که نگاه شخصیت‌ها را به خودشان عوض می‌کند و آن‌ها را به گرفتن تصمیمی تازه ترغیب می‌کند.

کلاه رئیس جمهور با اشاره به جزئیات روزمره، موضوع‌هایی مثل اعتمادبه‌نفس، میل به دیده‌شدن، تغییر جایگاه اجتماعی، رؤیاپردازی و فاصله‌ی میان زندگی عادی و تصویری را که آدم‌ها مایلند از خودشان بسازند، ارائه می‌کند. لحن اثر در بسیاری از بخش‌ها همراه با طنزی آرام است و در کنار آن نوعی ظرافت در ترسیم موقعیت‌های انسانی دیده می‌شود. این رمان بیش از آنکه بر حادثه‌های بزرگ تکیه کند، از برخوردهای کوچک و انتخاب‌های لحظه‌ای و اثر دومینویی آن‌ها نیرو می‌گیرد.

خلاصه داستان کلاه رئیس جمهور

هشدار: این پاراگراف بخش‌هایی از داستان را فاش می‌کند!
دنیل مرسیه، کارمند آرام و کم‌ادعایی است که شبی در رستوران و کنار فرانسوا میتران شام می‌خورد. دنیل پس از رفتن فرانسوا، کلاه جا‌مانده‌اش را با خود برمی‌دارد. این اتفاق ساده حال‌وهوای دنیل را عوض می‌کند و او را به‌سمت تصمیم‌هایی می‌برد که پیش‌تر جرئتشان را نداشت. بعدتر کلاه از او جدا می‌شود و به‌دست فانی مارکان می‌رسد؛ زنی که درگیر رابطه‌ای فرساینده است و با کمک کلاه، قدمی تعیین‌کننده در زندگی‌اش برمی‌دارد. مسیر کلاه به زندگی فرد دیگری باز می‌شود و هر بار اثری تازه بر ذهن و رفتار صاحب بعدی‌اش می‌گذارد.

چرا باید کتاب کلاه رئیس جمهور را بخوانیم؟

دلایل خواندن کلاه رئیس جمهور را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• این رمان نشان می‌دهد یک اتفاق ظاهراً کوچک چگونه می‌تواند مسیر چند زندگی را تغییر دهد.
• رمان با جابه‌جایی میان چند شخصیت، تصویرهای متفاوتی از تردید، میل به تغییر و جرئت تصمیم‌گیری ارائه می‌کند.
• فضای پاریس، رستوران‌ها، ایستگاه‌ها و محیط‌های کاری در شکل‌گیری حال‌وهوای رمان حاضر نقش پررنگی دارند.
• این رمان موضوع اعتمادبه‌نفس و تصویری را که آدم‌ها از خودشان می‌سازند، از خلال موقعیت‌های روزمره بررسی می‌کند.
• طنز آرام و جزئیات رفتاری شخصیت‌ها رمان را از یک ماجرای صرفاً نمادین فراتر می‌برد.

خواندن کتاب کلاه رئیس جمهور را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن کلاه رئیس جمهور به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• علاقه‌مندان به رمان‌هایی که از یک اتفاق ساده به زنجیره‌ای از تغییرات می‌رسند.
• کسانی که به رمان‌هایی درباره‌ی اعتمادبه‌نفس، تغییر و تصمیم‌های سرنوشت‌ساز علاقه دارند.
• علاقه‌مندان به رمان‌هایی که طنز ملایم را با موقعیت‌های انسانی و احساسی همراه می‌کند.

درباره آنتوان لورن

آنتوان لورن (Antoine Laurain)، نویسنده‌ی فرانسوی، در سال ۱۹۷۲ چشم به جهان گشود. او مسیر حرفه‌ای خود را در دنیای ادبیات با نگارش رمان «پرتره» (Ailleurs si j’y suis) آغاز کرد. این اثر در سال ۲۰۰۷ جایزه‌ی «دروئو» را برای نویسنده به ارمغان آورد و سپس کتاب‌های «سیگار می‌کُشد» (Fume et tue) در سال ۲۰۰۸ و «چهارراه خاطره‌ها» (Carrefour des Nostalgies) در سال ۲۰۰۹ روانه‌ی بازار نشر شدند. آنتوان لورن در سال ۲۰۱۲ با خلق رمان «کلاه رئیس جمهور» (Le Chapeau de Mitterrand) به موفقیتی کم‌نظیر در فضای ادبی فرانسه دست یافت؛ اثری که افزون‌بر تصاحب جایزه‌ی «لاندِرنو» ویژه‌ی نویسندگان نوظهور و ترجمه به زبان‌های مختلف، با انتشار نسخه‌ی انگلیسی‌اش توسط انتشارات Gallic Books در سال ۲۰۱۳، عنوان یکی از پرفروش‌ترین آثار ترجمه‌شده‌ی فرانسوی را از آن خود کرد.

استقبال از کتاب «کلاه رئیس جمهور» به‌حدی بود که شبکه‌ی France 2 در سال ۲۰۱۵ یک فیلم تلویزیونی را بر پایه‌ی داستان آن تولید و پخش کرد. آنتوان لورن در سال ۲۰۱۴ رمان «دفترچه‌ی یادداشت قرمز» (La femme au carnet rouge) را منتشر کرد که با ترجمه به بیش از ۲۰ زبان موفق شد به لیست آثار پرفروش نشریه‌ی «اشپیگل» آلمان راه یابد؛ همزمان نسخه‌ی آلمانی رمان «کلاه رئیس جمهور» نیز رتبه‌ی هشتمین کتاب پرفروش سال را در این کشور کسب کرد.

آنتوان لورن کتاب «راپسودی فرانسوی» (Rhapsodie française) را هم به چاپ رساند. شایان ذکر است که مخاطبان پارسی‌زبان در ایران به تعدادی از آثار برگردانده‌شده‌ی او ازجمله «دفترچه‌ی یادداشت قرمز»، «نوشیدنی سال ۱۹۵۴» و «راپسودی فرانسوی» دسترسی داشته‌اند.

بخشی از کتاب کلاه رئیس جمهور

«یک ساعت و ربع بعد، فانی داشت نتیجه می‌گرفت که اتفاقات جالب در پارک‌های عمومی می‌افتند. پاهایش او را به بالای محلهٔ باتینیول، بلوار کورسِل، جلوی نرده‌های پارک مونسو هدایت کرده بودند. در بدو ورود با جانداران پارک، به‌خصوص بچه‌ها و سالمندان برخورد کرد. جلوی جادهٔ مرکزی که پر از نیمکت بود تصمیم گرفت کلاه را بگذارد. چهارمین نیمکت خالی بود. کلاه را گذاشت و پنهان شد تا ببیند چه اتفاقی می‌افتد. هیچ‌کس ندیده بود او کلاه را گذاشته و فقط باید صبر می‌کرد. ولی هیچ‌کدام از رهگذران نه ایستادند و نه حتی به این کلاه تنهاوسیاه نگاهی انداختند. کم‌کم داشت به ژست شاعرانهٔ خود شک می‌کرد. هرچه باشد کلاه مال او بود، حتی حروف اسم او را داشت و آنچه مهم بود اندیشیدن به اینکه آیا پایان متن واقعی است یا نه؟ وقتی خواست برود و آن را بردارد، مردی ریشو که شلوار جین و اورکت کانادایی به تن داشت جلوی نیمکت ایستاد. اول تردید کرد و بعد نشست. عینکی گرد با قاب سیاه به چشم داشت و شصت ساله به‌نظر می‌رسید. سرش را به‌سوی کلاه برگرداند گویی موجودی ساکت بود که حضورش معنایی نداشت. دستش را به‌سوی آن برد و برش گرداند. سپس به‌طرز عجیبی به دماغش نزدیک کرد و بو کشید. لبخند زد، ساعتش را نگاه کرد، سپس بلند شد و به‌سوی کلاه برگشت، تردید کرد، دستش را به‌آرامی به‌سویش برد و برداشت.»