کتاب تقابل فکری فاطمیان با مخالفان

کتاب تقابل فکری فاطمیان با مخالفان نوشتهٔ راضیه انصاری است و انتشارات میراثبان آن را منتشر کرده است.

درباره کتاب تقابل فکری فاطمیان با مخالفان

زمانی که خلافت فاطمی در مغرب اسلامی سر برآورد، جهان اسلام تحت لوای خلافت عباسی قرار داشت. ظهور فاطمیان که تنها خود را برای ولایت امری مسلمین برحق می‌دانستند و در تلاش بودند تا به این حق جامۀ عمل پوشانده و آن را محقق سازند، خلافت عباسی را برای زمین‌گیرکردن این رقیب به تکاپو انداخت؛ به‌ویژه پس از آنکه فاطمیان با تصرف مصر در سال ۳۵۸ ق و پیشروی به سمت شرق، به مرکز خلافت عباسی نزدیک‌تر شدند و مناطق مهمی چون مکه و مدینه را نیز به تابعیت خود درآوردند.

ترس از سرایت این قدرت به دیگر قلمروهای اسلامی و موفقیت آنان در تصاحب مسند ولایت و خلافت عالم اسلام به‌ویژه ترویج عقاید و اندیشه‌های دینی آنان، موجب شد تا مخالفان فاطمیان و در رأس آنان عباسیان به طرق مختلف سیاسی، نظامی و فرهنگی به مقابله با آنان بپردازند.

عدم موفقیت عباسیان در براندازی فاطمیان از طریق جنگ سخت، موجب راه‌اندازی موج تبلیغاتی برضد جامعۀ اسماعیلیان شد که خلافت فاطمی در رأس آن قرار داشت. اندیشمندان جامعۀ اهل سنت، ازجمله علما، فقها و ملل و نحل‌نویسان تحت حمایت دولتمردان و سیاستمداران عباسی و حامیانشان به همراه برخی از بزرگان فرق شیعی تصویری منفی، مخدوش و هراس‌انگیز از این فرقه و به تبع از خلافت فاطمی در اذهان عموم جامعۀ اسلامی ایجاد کرده و بدین ترتیب کوشیدند روند گسترش و پذیرش این قدرت جدید را از جانب عامۀ مسلمین کند کنند.

اقدامات ضداسماعیلی عباسیان و حامیانشان، خطر ازدست‌دادن مشروعیت و مقبولیت فاطمیان را که در پی همه‌گیرکردن آن در جهان اسلام بودند، ایجاد می‌کرد. به ویژه اینکه برخی فرقه‌ها و انشعابات درون جامعۀ اسماعیلیه، ازجمله قرامطه و نزاریان، در مقابل آنان قد علم کرده و به مخالفت و رد و ایجاد ابهام بیشتر در حقانیت فاطمیان پرداختند و درنتیجه اخلال بیشتری در گسترش و ترویج مشروعیت فاطمیان به وجود آوردند.

ساختار این پژوهش در پنج فصل تنظیم شده است که عبارت‌اند از:

فصل اول- اختصاص دارد بر پرداختن به سیر دعوت فاطمیان در مغرب و سپس تاریخ حکومت آنان در این سرزمین و در سرزمین مصر، به راهکارها و ابزارهای فرهنگی ای پرداخته شده است.

فصل دوم- به معرفی برجسته‌ترین دشمنان خارجی خلافت فاطمی در مصر پرداخته شده است، ازجمله خلافت عباسی و هم‌پیمانان و حکومت‌های تابع آن، ازجمله آلبویه و سلجوقیان، همچنین خلافت امویان اندلس و مهاجمان صلیبی.

فصل سوم- شیوه‌ها و راهکارهای تبلیغاتی خلافت فاطمی در مواجهه با دشمنان خارجی‌اش مورد توجه است.

فصل چهارم- به روش‌ها و راهکارهای آموزشی فاطمیان در مواجهه با دشمنان خارجی پرداخته شده است.

فصل پنجم - در این پژوهش نیز شیوه‌های ادبی فاطمیان در مواجهه با دشمنان خارجی مورد توجه است. هرچند شعر و ادب خود به‌عنوان یک ابزار تبلیغاتی محسوب می‌شود.

خواندن کتاب تقابل فکری فاطمیان با مخالفان را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم

این کتاب را به پژوهشگران حوزهٔ تاریخ اسلام پیشنهاد می‌کنیم.