کتاب صوتی چه

کتاب صوتی چه سروده علیرضا بهنام، مجموعه‌ای از شعرهای آزاد درباره‌ی جنگ، شهر، دورشدن، عشق و دشواری ارتباط است. تصویرهای تن و طبیعت در کنار لوله‌های نفت، برج‌ها، سیم‌ها و نمایشگرها قرار می‌گیرند تا مرز تجربه‌ی شخصی و رخدادهای جمعی پیوسته جابه‌جا شود. شاعر گاهی جمله‌ها را ناتمام می‌گذارد و گاهی واژه‌ای را چندبار تکرار می‌کند؛ معنای شعر از برخورد همین صداها و تصویرها شکل می‌گیرد. انتشارات افراز ناشر این مجموعه است. این کتاب صوتی با گویندگی علیرضا بهنام منتشر شده و شعرها را با صدای خود شاعر به گوش مخاطب می‌رساند.

درباره کتاب صوتی چه

کتاب صوتی چه از علیرضا بهنام، تجربه‌ی زیستن در جهانی آکنده از صدا، تهدید و فاصله را به شعر تبدیل کرده است. شهر در این مجموعه صرفاً پس‌زمینه نیست؛ تهران سرفه می‌کند، خیابان‌ها امتداد پیدا می‌کنند و برج‌ها بر رابطه‌ی آدم‌ها سایه می‌اندازند. شاعر در کنار این فضای شهری، نشانه‌های جنوب را نیز وارد شعر کرده است: شرجی، کارون، شوشتر و نخل‌ها به تن، خاطره و غیاب پیوند می‌خورند. شعرهای مجموعه مسیر یک ماجرای واحد را دنبال نمی‌کنند. هریک میدان برخورد چند تجربه‌اند؛ اشتیاق دیدار ممکن است کنار تصویر مین قرار بگیرد یا خاطره‌ی یک صدا میان سیم‌های ارتباطی گم شود. عنوان‌هایی مانند بر مدار رفتن، حکایت در سه حالت پیوسته، از سیم‌ها، بدون چراغ و با نخل‌هایت، بخشی از گستره‌ی موضوعی مجموعه را نشان می‌دهند. مخاطب در این فضا با تنهایی، فشار زندگی جمعی و میل به نزدیک‌شدن روبه‌رو می‌شود.
کتاب صوتی چه بیش از شرح روشن یک موقعیت، بر حرکت واژه‌ها و تغییر ناگهانی تصویرها تکیه دارد. تکرارهایی مثل «جنگ است»، «شرجی است» یا «می‌دانیم» فقط بازگویی یک عبارت نیستند؛ هر بار در کنار تصویر تازه‌ای قرار می‌گیرند و حس اصرار، گرفتاری یا تردید می‌سازند. جمله‌های گسسته و جابه‌جایی اجزای عبارت نیز مکث و بازگشت را وارد تجربه‌ی شنیدن می‌کنند. بعضی شعرها به گفتار روزمره نزدیک می‌شوند و بعضی از نام‌های اسطوره‌ای، اشاره‌های ادبی یا نشانه‌های رسانه‌ای بهره می‌برند. لحن مجموعه میان اعتراض، شوخی تلخ، سوگ و خطاب عاشقانه تغییر می‌کند. شعرهای می‌آیم و برق می‌زنند، حضور دیگری را از دریچه‌ی خاطره، آواز و انتظار دنبال می‌کنند؛ شعرهایی مانند کرکره و نیمه باز، دیدن و محدودشدن میدان دید را برجسته کرده‌اند. شنونده برای ارتباط با این شعرها الزاماً به معنایی قطعی نمی‌رسد. پیوند صداها، تداعی مکان‌ها و بازگشت نشانه‌ها بخشی از تجربه‌ی مجموعه است؛ تجربه‌ای که در اجرای خود شاعر، امکان توجه به کشش عبارت‌ها و ضرباهنگ تکرارها را فراهم می‌کند.

چرا باید کتاب صوتی چه را بشنویم؟

دلایل خواندن کتاب صوتی چه را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• شعرها پیوند جنگ و خشونت را با تن، خاطره و زندگی شهری نشان می‌دهند.
• تکرارها و جمله‌های گسسته، زمینه‌ای برای توجه به نقش صدا در شکل‌گیری معنای شعر فراهم می‌کنند.
• هم‌نشینی عشق، اعتراض و سوگ، تجربه‌های عاطفی متفاوتی پیش روی مخاطب می‌گذارد.
• اجرای شاعر امکان شنیدن شعرها با صدای سراینده را فراهم کرده است.

شنیدن این کتاب صوتی را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

کتاب صوتی چه به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• علاقه‌مندان به شعر آزاد فارسی با تصویرهای گسسته و تداعی‌محور.
• مخاطبانی که پیوند شهر، مهاجرت و خاطره را در شعر دنبال می‌کنند.
• شنوندگان علاقه‌مند به مضمون‌های جنگ، فقدان و عشق.
• دوستداران شنیدن شعر با صدای خود شاعر.