کتاب جایی برای فراموشی (چاباموچی)

کتاب جایی برای فراموشی (چاباموچی) (Water Moon) نوشته سامانتا سوتو یامبائو، داستان امانت‌سرایی پنهان در دل یک رستوران رامن‌پزی در محله‌ی آساکوسای توکیو است؛ جایی که نه طلا و جواهر، بلکه انتخاب‌ها و اگرها به امانت گذاشته می‌شوند. خانواده‌ی ایشیکاوا نسل‌به‌نسل نگهبان امانت‌سرا بوده‌اند و حالا، هانا، دختر جوان خانواده در آستانه‌ی تحویل‌گرفتن این امانت‌سرا از پدرش است که همه‌چیز به‌هم می‌ریزد؛ صندوق انتخاب‌ها به‌هم خورده، پدر ناپدید شده و مرز میان دو جهان در خطر است. نشر پرتقال این داستان را با ترجمه مرجان حمیدی منتشر کرده است. نسخه الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب جایی برای فراموشی (چاباموچی)

کتاب جایی برای فراموشی (چاباموچی) نوشته‌ی سامانتا سوتو یامبائو، رمانی در سبک رئالیسم جادویی است که به واکاوی مرز میان واقعیت‌های روزمره و جهان انتزاعیِ انتخاب‌های بشری می‌پردازد. محوریت داستان بر دوش شخصیت هانا ایشیکاوا و پدرش توشیو استوار است که مدیریت یک امانت‌سرای مخفی را در پشت یک رستوران قدیمی در محله‌ای در توکیو بر عهده دارند؛ مکانی که در آن مشتریان به‌ جای کالاهای مادی، تصمیم‌ها، حسرت‌ها و اگرهای زندگی خود را به امانت می‌سپارند تا موقتاً سبک‌بارتر زندگی کنند. 

سامانتا سوتو یامبائو در داستان جایی برای فراموشی (چاباموچی) با خلق عناصر آیینی و جادویی همچون شیکویین‌ها (موجوداتی که در شب ماه نو برای تحویل گرفتن انتخاب‌ها می‌آیند) و صندوقی که رؤیت آن تنها با عینک مادر هانا ممکن است، ابعاد رازآلود اثر را عمق می‌بخشد. در این میان، فضای فرهنگی ژاپن از طریق اشارات متن به جزئیاتی چون چای گیوکورو، هنر کینتسوگی، بازی هانافودا و مفهوم فلسفی ایکیگای بازنمایی شده است. 

خلاصه داستان جایی برای فراموشی (چاباموچی)

هشدار: این پاراگراف بخش‌هایی از داستان را فاش می‌کند! 

در کتاب جایی برای فراموشی (چاباموچی)، هانا ایشیکاوا در اولین روزی که قرار است به‌عنوان صاحب جدید امانت‌سرا کارش را شروع کند. هانا با پایین‌رفتن از پله‌ها با صحنه‌ای به‌هم‌ریخته روبه‌رو می‌شود: قفسه‌های شکسته، دفترهای حساب‌وکتاب پخش‌شده، جعبه‌های چای واژگون و درِ اصلی باز مانده است. او به‌ سمت صندوق پنهان انتخاب‌ها می‌رود؛ جایی که پرنده‌های نورانی، شکل‌گرفته از انتخاب‌های به‌امانت‌گذاشته‌شده، در قفس‌هایشان آواز وداع می‌خوانند. در صندوق، هانا می‌فهمد یکی از انتخاب‌ها گم شده است؛ پرنده‌ای که متعلق به ایزومی تاکدا بوده و توشیو شب قبل آن را در قفس گذاشته است. 

روایت با فلش‌بک به روز قبل نشان می‌دهد که چگونه ایزومی، که برای خوردن رامن و زنده‌کردن خاطرات جوانی‌اش به رستوران آمده، به‌جای سالن غذاخوری وارد امانت‌سرا می‌شود. توشیو با چای و گفت‌وگو، او را وادار می‌کند با انتخابی روبه‌رو شود که سال‌هاست در کیف سکه‌هایش حمل می‌کند: پول کرایه‌ی اتوبوسی که سال‌ها قبل باید با آن به دیدن جونیچیرو، عشق قدیمی‌اش، می‌رفت و نرفته است. این انتخاب، به شکل چند سکه، در صندوق به پرنده‌ای درخشان تبدیل می‌شود؛ پرنده‌ای که اگر آزاد شود، می‌تواند زمان را به لحظه‌ی خلق خود برگرداند و سرنوشت‌ها را عوض کند. 

همزمان توشیو در شب جشن بازنشستگی‌اش جعبه‌ی چایی به هانا می‌دهد و از او می‌خواهد قوانین امانت‌سرا را فراموش نکند؛ به‌ویژه این‌که تنها انتخاب مجاز، انتخاب میان مرگ و سرنوشت است و هر گونه دست‌درازی به انتخاب‌های صندوق، عاقبتی شبیه سرنوشت مادر هانا دارد که به‌ خاطر دزدیدن یک انتخاب، به تبعید و مرگ محکوم شده است.

چرا باید کتاب جایی برای فراموشی (چاباموچی) را بخوانیم؟

این کتاب به‌ جای تمرکز بر حادثه‌های بیرونی، روی لحظه‌هایی مکث کرده که آدم‌ها در ذهن‌شان بارها مرور می‌کنند: تصمیمی که نگرفتند، مسیری که نرفتند، عشقی که رها کردند یا رؤیایی که نیمه‌کاره گذاشتند. خواندن این اثر فرصتی است برای فکرکردن به این سؤال که اگر امکان رهاکردن یک انتخاب یا بازگشت به لحظه‌ای خاص وجود داشت، انسان حاضر بود چه چیزی در ازایش بدهد و آیا فراموشی همیشه نجات‌بخش است یا خودش نوعی تبعید به شمار می‌آید.

خواندن کتاب جایی برای فراموشی (چاباموچی) را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن جایی برای فراموشی (چاباموچی) به کسانی پیشنهاد می‌شود که به داستان‌های احساسی همراه با عناصر خیال‌انگیز و فضاهای ژاپنی علاقه دارند. علاقه‌مندان به داستان‌هایی با حال‌وهوای جادویی، مفاهیم فلسفی درباره‌ی سرنوشت و انتخاب و نیز خوانندگان نوجوان و جوانی که به آثار احساسی و رازآلود گرایش دارند، می‌توانند از این کتاب لذت ببرند.

جوایز و افتخارات کتاب جایی برای فراموشی (چاباموچی)

• نامزد بهترین داستان فانتزی جوایز گودریدز (سال ۲۰۲۵)
• نامزد جایزه‌ی She Reads (سال ۲۰۲۵)
• بهترین کتاب سال به انتخاب Library Journal

بخشی از کتاب جایی برای فراموشی (چاباموچی)

«زمان مرزی ندارد جز همانی که مردم تعیین می‌کنند. در این روزِ بخصوصِ سرد پاییزی، هانا ایشیکاوا آن مرز را از نازک‌ترین لایهٔ پوست ساخت. پلک به همین درد می‌خورد. چون مادامی‌که پلک‌هایش را باز نمی‌کرد، می‌توانست دو نیمهٔ زندگی‌اش را از هم تفکیک کند: بیست‌ویک سالی که قبل‌از باز کردن چشم‌هایش زندگی کرده بود و باقی اتفاق‌هایی که قرار بود بعد از آن رخ دهند.

پتو را روی سرش کشید و وانمود کرد هنوز تا شروع اولین روز کاری‌اش به‌عنوان مالک جدید امانت‌سرا، آن‌هم با منگی به‌جامانده از شب قبل، کلی وقت دارد. برایش مهم نبود که کاملاً بیدار است، مهم نبود آخرین رشتهٔ پیچ‌خوردهٔ خواب‌هایی که چیزی ازشان به خاطر نمی‌آورد بیش از یک ساعت قبل‌از هم باز شده بود. سرش از همیشه سنگین‌تر و دهانش از همیشه خشک‌تر بود، اما می‌دانست علتش بیشتر چیزی بود که انتظارش را می‌کشید و نه زیاده‌روی شب قبل.

چند لحظهٔ بعد توشیو، پدرش، در می‌زد تا روزشان را شروع کنند.

کورسوی امید هانا این بود که پدرش به‌خاطر زیاده‌روی شب قبل در جشن بازنشستگی‌اش، امروز کمی بیشتر در تخت بماند. این امید، که به‌خاطر احتمال کمش به‌زحمت می‌شد اسمش را امید گذاشت، از سنگ‌ریزهٔ خزه‌پوش رودخانه هم کوچک‌تر و به همان اندازه غیرقابل‌اعتماد بود.

در تمام سال‌هایی که توشیو ادارهٔ امانت‌سرا را به عهده داشت، فقط دو بار مغازه را به‌موقع باز نکردند. در هر دو مورد، کل روز مغازه را باز نکرده بودند. اما هانا و پدرش دربارهٔ آن دو روز صحبت نمی‌کردند. هیچ‌وقت.»