کتاب زمان و حکایت (کتاب سوم)

کتاب زمان و حکایت (کتاب سوم) نوشته پل ریکور و ترجمه مهشید نونهالی است. این کتاب را نشر نی منتشر کرده است. این جلد با عنوان فرعی زمان نقل‌شده، بحث سه‌گانه‌ی زمان، تاریخ و داستان را به مرحله‌ای می‌رساند که در آن مسئله فقط تعریف زمان نیست، بلکه نسبت تجربه‌ی انسانی با روایت و امکان بازتصویرسازی آن مطرح می‌شود. ریکور در این بخش از آوگوستینوس، ارسطو، هوسرل، کانت و هایدگر کمک می‌گیرد تا نشان دهد زمان هم در اندیشه و هم در حکایت به مسئله‌ای پرتنش تبدیل می‌شود. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب زمان و حکایت (کتاب سوم)

کتاب زمان و حکایت (کتاب سوم) نوشته پل ریکور ادامه‌ی پروژه‌ای فلسفی است که نسبت میان زمان‌مندی و روایت را از زاویه‌ای گسترده بررسی می‌کند. این جلد با عنوان زمان نقل‌شده بیش از هر چیز بر این پرسش متمرکز است که روایت چگونه تجربه‌ی زمان را بازتصویرسازی می‌کند و آیا می‌تواند به مسئله‌هایی پاسخ دهد که در فهم زمان پدید می‌آیند. ریکور بحث را از سطح تعریف‌های ساده فراتر می‌برد و نشان می‌دهد که زمان نه فقط موضوعی برای سنجش و ترتیب‌دادن رویدادها، بلکه مسئله‌ای برای آگاهی، تاریخ، حافظه، گذشته و خوانش است.
کتاب زمان و حکایت (کتاب سوم) از دو بخش اصلی تشکیل شده است. در بخش نخست، ریکور به معضل‌مندی زمان‌مندی می‌پردازد و گفت‌وگویی فشرده میان آوگوستینوس و ارسطو، سپس هوسرل، کانت و هایدگر شکل می‌دهد. فصل‌هایی مانند زمان روح و زمان جهان، زمان شهودی یا زمان نامرئی و زمان‌بودگی، تاریخ‌بودگی، درون‌زمان‌بودگی نشان می‌دهند که زمان از یک سو در تجربه‌ی درونی حس می‌شود و از سوی دیگر به جهان، حرکت، اندازه‌گیری و تاریخ گره خورده است. در این بخش، کتاب فقط شرح دیدگاه‌ها نیست؛ ریکور پیوسته می‌کوشد شکاف‌ها، ناسازگاری‌ها و بن‌بست‌های هر نظریه را آشکار کند.
کتاب زمان و حکایت (کتاب سوم) در بخش دوم به بوطیقای حکایت می‌رسد و نسبت تاریخ، داستان تخیلی و زمان را بررسی می‌کند. عنوان‌هایی مانند زمان تقویمی، بایگانی‌ها، سند، ردپا، واقعیت گذشته‌ی تاریخی، دنیای متن و دنیای خواننده و به‌سوی تأویل آگاهی تاریخی نشان می‌دهند که بحث از سطح فلسفه‌ی زمان به مسئله‌ی روایت، خواندن و بازسازی گذشته کشیده می‌شود. ریکور در این مسیر می‌پرسد تاریخ چگونه به گذشته‌ی واقعی ارجاع می‌دهد، داستان تخیلی چه نسبتی با تجربه‌ی زمان دارد و خواندن چگونه میان دنیای متن و دنیای خواننده واسطه می‌شود. حال‌وهوای این جلد تحلیلی و فشرده است و بیشتر از آن‌که پاسخ نهایی بدهد، شبکه‌ای از پرسش‌های بنیادی را پیش می‌کشد.

خلاصه کتاب زمان و حکایت (کتاب سوم)

کتاب زمان و حکایت (کتاب سوم) بر این ایده استوار است که فهم زمان بدون توجه به روایت ناقص می‌ماند. ریکور نخست نشان می‌دهد که نظریه‌های بزرگ فلسفی درباره‌ی زمان، از آوگوستینوس تا هایدگر، هرکدام بخشی از مسئله را روشن می‌کنند اما هیچ‌کدام به‌تنهایی از تناقض‌ها و دشواری‌ها رها نیستند. سپس بحث را به تاریخ و داستان می‌کشاند تا نشان دهد حکایت فقط وسیله‌ی نقل رویدادها نیست، بلکه راهی برای صورت‌بندی تجربه‌ی زمان، فهم گذشته، پیوند میان حافظه و انتظار و تفسیر نسبت متن و خواننده است. در این مسیر، گذشته، سند، ردپا، تخیل و آگاهی تاریخی به محورهای اصلی بحث تبدیل می‌شوند.

چرا باید کتاب زمان و حکایت (کتاب سوم) را بخوانیم؟

دلایل خواندن زمان و حکایت (کتاب سوم) را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• این کتاب نسبت میان زمان، روایت، تاریخ و خوانش را در یک چارچوب فلسفی به هم پیوند می‌دهد.
• خواننده با مسئله‌ی زمان فقط به‌عنوان یک مفهوم انتزاعی روبه‌رو نمی‌شود، بلکه آن را در پیوند با حافظه، گذشته و تجربه‌ی زیسته دنبال می‌کند.
• کتاب نشان می‌دهد تاریخ و داستان هرکدام چگونه زمان را صورت‌بندی می‌کنند و چه تفاوتی در ارجاع به واقعیت دارند.
• بحث از سند، بایگانی و ردپا برای کسانی که به فهم گذشته و آگاهی تاریخی علاقه دارند نکته‌های مهمی دربر دارد.
• این اثر برای دنبال‌کردن گفت‌وگوی ریکور با آوگوستینوس، ارسطو، هوسرل، کانت و هایدگر منبعی متمرکز و پیوسته است.
• خواندن این کتاب کمک می‌کند نقش روایت در بازتصویرسازی تجربه‌ی زمان دقیق‌تر فهمیده شود.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن زمان و حکایت (کتاب سوم) به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• دانشجویان و پژوهشگران فلسفه که به مسئله‌ی زمان، پدیدارشناسی و هرمنوتیک علاقه دارند.
• خوانندگانی که می‌خواهند نسبت تاریخ، روایت و گذشته را دقیق‌تر بررسی کنند.
• علاقه‌مندان به آثار پل ریکور که می‌خواهند مسیر فکری او را در بحث زمان و حکایت کامل‌تر دنبال کنند.
• مخاطبانی که به پیوند میان متن، خواننده و فرایند تأویل توجه دارند.
• کسانی که از کتاب‌های فشرده و استدلالی در حوزه‌ی فلسفه و نظریه‌ی روایت استقبال می‌کنند.