کتاب نویز

کتاب نویز نوشتۀ ژاک آتالی با ترجمۀ  امیرحسین خلیلی در انتشارات ناهید به چاپ رسیده است. در این کتاب، ژاک آتالی، اقتصاددان و محقق فرانسوی نقش موسیقی در اقتصاد سیاسی را بررسی کرده است.

درباره کتاب نویز

در کتاب نویز، موسیقی همچون منشأ کشتاری آیینی نمایش داده شده است. آتالی می‌گوید موسیقی شکل کوچکی است از قربانی کردن که خبر از تغییر می‌دهد. استدلال اساسی او این است که اقتصاد سیاسی موسیقی این است که موسیقی، به‌عنوان یک فرم فرهنگی، به شیوۀ تولید در هر جامعه‌ای به‌شدت گره خورده است. اگرچه این ایده در رشته‌های مارکسیسم آشناست، اما تازگی کار آتالی این است که درک سنتی در مورد چگونگی وقوع انقلاب‌ها در شیوۀ تولید را معکوس می‌کند.

کتاب نویز تلاش در راستای تحقیقی چندرشته‌ای نیست، بلکه در عوض فراخوانی برای بی‌انضباطی نظری است، با گوشی برای (شنیدن) رخداد صوتی به‌مثابه منادی جامعه. با این همه موسیقی استعاره‌ای شگفت‌انگیز از امر واقع است.

نویز مدلی از تاریخ‌نگاری فرهنگی است. آتالی در بحث نظری کلی خود در مورد روابط فرهنگ با اقتصاد و همچنین در تمرکز تخصصی آن، چیزهای زیادی دارد که امروزه برای نظریۀ انتقادی اهمیت دارد. برای آتالی، موسیقی صرفاً بازتابی از فرهنگ نیست، بلکه منادی تغییر است، انتزاعی پیش‌بینی‌کننده از شکل امور آینده. عنوان کتاب به‌طور خاص به استقبال از موسیقی‌هایی اشاره می‌کند که به‌طور صوتی با نظم‌های اجتماعی هنجاری رقابت می‌کنند. نویز استعارۀ آتالی از یک پیشتاز تاریخی گسترده، برای مناظر صوتی رادیکال پیوستار غرب است که به لحاظ ساختاری سیر توسعۀ اجتماعی را بیان می‌کند. آتالی نویسندۀ کتاب‌های متعددی است؛ ازجمله هزاره: برندگان و بازندگان در نظم جهانی آینده و هزارتو در فرهنگ و جامعه.

کتاب نویز در ۵ فصل تدوین شده است و عنوان آن‌ها عبارت است از:

فصل اول: گوش سپردن

فصل دوم: قربانی کردن

فصل سوم: بازنمایی کردن

فصل چهارم: تکرار کردن

فصل پنجم: تصنیف کردن

خواندن کتاب نویز را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم

به دوستداران و پژوهشگران تاریخ هنر به‌ویژه موسیقی پیشنهاد می‌کنیم.

بخشی از کتاب نویز

«موسیقی شکل کوچکی است از قربانی‌کردن که خبر از تغییر می‌دهد. خواهیم دید که در این نقش موسیقی صفت قدرت سیاسی و مذهبی بود، به نظم دلالت می‌کرد، اما پیش‌آگهی براندازی نیز بود. بعد از ورود به مبادلۀ کالایی، موسیقی در رشد و خلق سرمایه و نمایش شریک بود. بت‌واره‌گون چون کالا، موسیقی مبین تحول کل جامعۀ ماست: آیین‌زدایی از شکل اجتماعی، سرکوب فعالیت بدن، تعیین عمل آن، فروش این عمل به‌مثابه نمایش، عمومیت ‌بخشیدن به استفاده‌ از این نمایش، آنگاه نگریستن به ذخیره‌شدن این استفاده تا زمان ازکف‌دادن معنایش. امروزه موسیقی ـ فارغ از اینکه شیوۀ‌ مالکیت سرمایه چه خواهد بود ـ از استقرار جامعۀ تکرار خبر می‌دهد که در آن دیگر چیزی اتفاق نمی‌افتد. اما همزمان، از بروز براندازی عظیمی خبر می‌دهد، براندازی‌ای که به سازماندهی یکسر نوینی می‌انجامد که هرگز نظریه‌پردازی نشده است، مدیریت فردی در آن تنها پژواکی آنی است.»