کتاب زن نانوا

کتاب زن نانوا (La femme du boulanger) نوشته مارسل پانیول و ترجمه محمد قاضی است. این نمایشنامه از فرانسه را انتشارات امیرکبیر منتشر کرده است. نمایشنامه‌ی حاضر با اقتباس از داستانی کوتاه به قلم ژان ژیونو نوشته شده و ماجرای نانوایی ساده‌دل در روستایی دورافتاده در فرانسه را روایت کرده است که با ناپدیدشدن ناگهانی همسر جوان و زیبایش، تمام زندگی و کارش متوقف می‌شود. در نتیجه نیاز حیاتی اهالی روستا به نان نیز به خطر می‌افتد. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب زن نانوا اثر مارسل پانیول

کتاب زن نانوا (اقتباس از داستانی به قلم ژان ژیونو) نمایشنامه‌ای به قلم نویسنده و فیلم‌ساز فرانسوی، مارسل پانیول، است. این نمایشنامه در فضای روستایی منطقه‌ی پرووانس می‌گذرد و با الهام از داستانی کوتاه از ژان ژیونو نوشته شده است. اثر حاضر به کالبدشکافی روابط اجتماعی، تعصب‌ها و تضادهای درونی جامعه‌ای کوچک و سنتی پرداخته است. نویسنده مناسبات میان اهالی روستا، اختلاف‌های فکری میان آموزگار و کشیش و شیوه‌ی مواجهه‌ی جمعی با بحران‌ها را به تصویر کشیده است.

نمایشنامه‌ی زن نانوا که سبکی واقع‌گرایانه آمیخته به کمدی سیاه دارد، نشان می‌دهد که چگونه وابستگی اهالی به یک نیاز زیستی و ابتدایی، یعنی نان، بر اختلاف‌ها و کینه‌های دیرینه سایه می‌اندازد و افراد را ناگزیر از هم‌صدایی و اقدام مشترک می‌کند. مارسل پانیول در این نمایشنامه با نگاهی نقادانه، اخلاقیات سطحی، مصلحت‌اندیشی‌های جمعی، ریاکاری‌های روزمره و قضاوت‌های عمومی را بررسی می‌کند و جامعه‌ای بسته را در مواجهه با اتفاقی غیرمنتظره به نمایش می‌گذارد.

ترجمه‌ی فارسی این اثر به قلم محمد قاضی انجام گرفته و تصویر دقیقی از لحن و ویژگی‌های دراماتیک متن اصلی را به پارسی منتقل کرده است. عنوان انگلیسی این اثر عبارت از The Baker’s Wife است. این نمایشنامه بیش از ۱‍۹ شخصیت دارد.

خلاصه داستان زن نانوا

هشدار: این پاراگراف بخش‌هایی از داستان را فاش می‌کند!

نانوا همراه با همسر جوان و زیبایش، اورلی، به دهکده‌ای کوچک می‌آید تا نانواییِ تعطیل‌شده را راه بیندازد. نان او بسیار عالی از کار در می‌آید و رضایت روستاییان را جلب می‌کند، اما اورلی همان شب نخست با چوپان دهکده رابطه می‌گیرد و صبح زود با اسب می‌گریزد. نانوا ابتدا این اتفاق را انکار می‌کند و مدعی می‌شود همسرش به خانه‌ی مادرش رفته است، اما هنگامی که حقیقت برای تمام ده آشکار می‌شود، کار پختن نان را متوقف می‌کند و به میخوارگی روی می‌آورد. اهالی روستا که بدون نان مانده‌اند، کینه‌های قدیمی را کنار می‌گذارند تا زن را بیابند و به خانه بازگردانند.

چرا باید کتاب زن نانوا را بخوانیم؟

دلایل خواندن کتاب زن نانوا را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• این نمایشنامه بازنمایی دقیقی از روحیات و خرده‌فرهنگ‌های حاکم بر روستاهای سنتی فرانسه و رفتارهای متناقض جمعی را ارائه می‌دهد.
• این کتاب نشان می‌دهد که منافع مادی و نیازهای حیاتی، مانند تأمین نان، چگونه می‌تواند کینه‌های قدیم و مرزبندی‌های اعتقادی را به حاشیه براند.
• نمایشنامه آمیخته به طنز اجتماعی و تلخ‌کامی انسانی، پیامدهای تعصب، ریاکاری و فرار از حقیقت را پیش روی مخاطب می‌گذارد.
• شخصیت‌پردازی نانوای دل‌شکسته و ساده‌دل، نمونه‌ای اثرگذار از مواجهه‌ی روان‌شناختی انسان با حقیقت‌های دردناک و انکار واقعیت است.

خواندن کتاب زن نانوا را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن کتاب زن نانوا به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• خواندن این کتاب به دوستداران ادبیات نمایشی فرانسه و قالب نمایشنامه‌های واقع‌گرایانه (آمیخته به طنز سیاه) پیشنهاد می‌شود.
• این نمایشنامه برای کسانی مناسب است که از داستان‌های طنزآمیز با درون‌مایه‌های انتقادی و نقد اخلاقیات اجتماعی لذت می‌برند.
• این نمایشنامه برای علاقه‌مندان به آثار مارسل پانیول و فضاسازی‌های بومی منطقه‌ی پرووانس فرانسه انتخابی مناسب است.
• کتاب حاضر به کسانی پیشنهاد می‌شود که به مطالعه‌ی تعاملات انسانی و سازوکارهای اجتماعی در جوامع کوچک و بسته علاقه دارند.

درباره مارسل پانیول

مارسل پانیول (Marcel Pagnol) ۲۸ فوریه‌ی ۱۸۹۵ به دنیا آمد و ۱۸ آوریل ۱۹۷۴ درگذشت. او نویسنده، نمایشنامه‌نویس و فیلم‌ساز برجسته‌ی فرانسوی و اهل اوبانی بود. این هنرمند فعالیت خود را با تدریس زبان انگلیسی و نگارش نمایشنامه‌هایی چون «جاز»، «توپاز» و «ماریوس» آغاز کرد و در سال ۱۹۴۶ به‌عنوان نخستین فیلم‌ساز به عضویت آکادمی فرانسه درآمد. او پس از دیدن فیلم‌های ناطق در لندن، استودیوهای مستقل فیلم‌سازی خود را در مارسی پایه‌گذاری کرد و از پیشگامان ضبط مستقیم صدا در صحنه و فیلم‌برداری در فضای آزاد شد.

مارسل پانیول در جریان جنگ جهانی دوم و برای جلوگیری از سوءاستفاده‌ی نازی‌ها از تجهیزاتش، ناچار به فروش استودیوهایش گردید. او که با ساختن فیلم‌هایی همچون «دختر چاه‌کن» و «مانون چشمه» و بهره‌گیری از فرهنگ و لهجه‌ی مردم جنوب فرانسه شناخته می‌شود، پس از درگذشت دخترش (استل) در سال ۱۹۵۴، فیلم‌سازی را کنار گذاشت و به نگارش رمان‌های زندگی‌نامه‌ای ازجمله «افتخار پدرم» و مجموعه‌ی «آب تپه‌ها» روی آورد.

نمایشنامه‌ی زن نانوا (La femme du boulanger، اقتباس از داستانی به قلم ژان ژیونو) نوشته‌ی مارسل پانیول است. همچنین زن نانوا یک فیلم کمدی‌ـ‌درام فرانسوی محصول سال ۱۹۳۸ به‌کارگردانی مارسل پانیول است. این فیلم توسط پانیول از اپیزودی از رمان «پسر آبی‌‌پوش» نوشته‌ی ژان ژیونو (نویسنده‌ی فرانسوی در سال ۱۹۳۲) اقتباس شده است.

جوایز و افتخارات نویسنده

۱۹۳۹: بهترین فیلم خارجی برای درود/ درو (Harvest)، جوایز حلقه‌ی منتقدان فیلم نیویورک

۱۹۴۰: بهترین فیلم خارجی برای زن نانوا (The Baker's Wife)، جوایز حلقه‌ی منتقدان فیلم نیویورک

۱۹۵۰: بهترین فیلم خارجی برای ژوفروآ (Jofroi)، جوایز حلقه‌ی منتقدان فیلم نیویورک

اقتباس از کتاب زن نانوا

استفن شوارتز موزیکال «زن نانوا» را در سال ۱۹۷۶ از روی نمایشنامه‌ی حاضر اقتباس کرد.

درباره محمد قاضی

محمد قاضی ۱۲ مرداد ۱۲۹۲ در مهاباد، واقع در استان آذربایجان غربی، دیده به جهان گشود. او فرزند میرزا عبدالخالق قاضی، امام جمعه‌ی مهاباد، بود و در خانوده‌ای از قاضیان سرشناس شهر رشد یافت. زندگی او با فقدان‌های زودرس عجین شد. او فراگیری زبان فرانسه را نزد ادیب کرد، گیو مکریانی، آغاز کرد و به‌علت فقدان مقطع دبیرستان در زادگاهش همراه با عمویش راهی پایتخت شد. مدرک دیپلم ادبی را از دارالفنون دریافت کرد و در سال ۱۳۱۸ در رشته‌ی حقوق از دانشگاه تهران دانش‌آموخته گردید. او در طول دوره‌ی تحصیل همواره در درس فرانسه ممتاز بود، خدمت نظام را از ۱۳۱۸ تا ۱۳۲۰ با درجه‌ی ستوان دومی در دادرسی ارتش گذراند و سپس در مهر ۱۳۲۰ به استخدام وزارت دارایی درآمد و اشتغالش در این مجموعه تا سال ۱۳۵۵ تداوم یافت. محمد قاضی تا انتهای عمر به عضویت و آرمان‌های حزب توده‌ی ایران وفادار ماند.

ورود او به دنیای ترجمه در دهه‌ی ۱۳۲۰ با برگردان اثر کوتاهی از ویکتور هوگو به نام «کلود ولگرد» رقم خورد، اما پس از آن نزدیک به یک دهه از این عرصه فاصله گرفت. در سال ۱۳۲۹ برگردان «جزیره‌ی پنگوئن‌ها» اثر آناتول فرانس را پس از یک سال و نیم تلاش ارائه داد؛ اثری که ابتدا با امتناع ناشران روبه‌رو شد، اما پس از انتشار به‌دلیل شیوایی و روانی قلم محمد قاضی محبوبیت فراوانی یافت. نجف دریابندری این برگردان را نقطه‌ی عطفی در ترجمه‌ی ایران برشمرد. محمد قاضی در سال ۱۳۳۳ «شازده کوچولو» نوشته‌ی آنتوان دو سنت اگزوپری را به پارسی برگرداند. همچنین ترجمه‌ی کامل «دن کیشوت» اثر میگل د سروانتس طی سال‌های ۱۳۳۶ تا ۱۳۳۷، جایزه‌ی بهترین ترجمه‌ی سال از سوی دانشگاه تهران را برای او به ارمغان آورد.

محمد قاضی پس از بازنشستگی همکاری خود را با کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان آغاز کرد و آثاری مانند «باخانمان»، «ماجراجوی جوان» و «زوربای یونانی» نوشته‌ی نیکوس کازانتزاکیس را برگرداند. ابتلا به سرطان حنجره در سال ۱۳۵۴ و از دست دادن تارهای صوتی نتوانست مانع فعالیت‌های ادبی او شود. محمد قاضی کار خود را تا واپسین روزهای حیات ادامه داد. حاصل ۵۰ سال کوشش ادبی و ترجمه‌ی او، برجای‌ماندن ۶۸ اثر در قالب تألیف و برگردان است.

کارنامه‌ی ترجمه‌ی محمد قاضی که عمدتاً از زبان فرانسه و در مواردی از زبان کردی انجام شده، شاهکارهایی همچون «دن کیشوت»، «شازده کوچولو»، «زوربای یونانی»، «نان و شراب»، «باخانمان»، «ماجراجوی جوان» و «جزیره‌ی پنگوئن‌ها» را در بر گرفته است. او در مقدمه‌ی کتب خویش به بیان تحلیل‌های ادبی و دیدگاه‌های فلسفی می‌پرداخت و در دیباچه‌ی «زوربای یونانی»، خود را «زوربای ایرانی» لقب داد. شیوه‌ی نگارش او روان، پیراسته و متعهد به متن اصلی بود و انتقال دقیق ظرایف ادبی را هدف قرار می‌داد. محمد قاضی علاوه‌بر سرودن شعر، تجربیات کاری خود را در کتاب «سرگذشت ترجمه‌های من» به نگارش درآورد.

این مترجم ایرانی سحرگاه چهارشنبه ۲۴ دی ۱۳۷۶ در تهران درگذشت. پیکر او در مهاباد به خاک سپرده شد. در فروردین ۱۳۸۶ از تندیس چهارمتری محمد قاضی ساخته‌ی هادی ضیاءالدینی در کوی دانشگاه مهاباد رونمایی شد. همچنین به پاس خدمات ارزنده‌ی او در معرفی شاهکارهای ادبیات جهان، نام «بوستان سهیل» در تهران، طی سال ۱۳۹۴، به «بوستان محمد قاضی» تغییر یافت.