کتاب مسجد آبی

کتاب مسجد آبی نوشتهٔ محسن ذوالفقاری است و نشر معارف آن را منتشر کرده است. این کتاب مجموعه خاطرات و اقدامات شهید آیت‌الله دکتر بهشتی از مسجد امام علی (ع) است.

درباره کتاب مسجد آبی

دین اسلام از همان زمانی که پیامبر (ص) شروع به تبلیغ آن کردند، یک دین اجتماعی بوده است. تمام آموزه‌های قرآن براساس رعایت حقوق دیگر انسان‌ها است و یک زندگی صرفاً زاهدانه و در انزوا، نزدیک‌ترین حالت به اسلام واقعی نخواهد بود. به همین دلیل یکی از اهداف جمهوری اسلامی ایران نیز گسترش دین اسلام در کشورهای همسایه بوده و با موفقیت در این امر، پا را به دوردست‌ها گذاشته است. کتاب «مسجد آبی» درمورد یکی از همین موفقیت‌ها است؛ مسجدی که در قلب آلمان قرار گرفته است و به نام مبارک امام علی(ع) مزیّن شده است. این مسجد که از سال ۱۳۳۲ شمسی (۱۹۵۳ میلادی) در شهر هامبورگ بنا شده، حاصل تلاش یک ایرانی ساکن آلمان است و در دهۀ بعد از جنگ جهانی ساخته شده است. موضوع این کتاب حول محور فعالیت‌های شهید آیت‌الله دکتر بهشتی (ره) در این مسجد می‌گذرد. ایشان به عنوان مبلغ اسلامی در سال ۱۳۴۴ به آلمان رفته و در شهر هامبورگ مستقر می‌شوند؛ در همین دوره است که مرکز اسلامی هامبورگ با تلاش شیعیان و مسلمانان ساکن در این شهر بنا می‌شود و شهید بهشتی، در راه تبدیل کردن این مکان به مقرّ تجمع و اتحاد مسلمانان، مهم‌ترین نقش را داشته‌اند. 

«محسن ذوالفقاری» محقق و گردآورندۀ محتوای این کتاب است که تماماً از سخنرانی‌ها، کلاس‌های درس، بیانات و خاطرات دکتر برای نگارش این کتاب استفاده کرده است. ما در سه فصلِ «مقدمات و انگیزه‌ها، اقدامات و خاطره‌ها، پرسش‌ها و پاسخ‌ها» تمام اطلاعات مربوط به مسجد آبی و وقایع حاشیه‌ای آن را از زبان شهید بهشتی می‌خوانیم؛ و در این راه تلاش نویسنده برای دسته‌بندی سخنان این متفکر اسلامی و ایجاد امکان آشنایی بهتر با اندیشه ایشان، ارزشمند و ستودنی است. در این کتاب به جزئیاتی مانند چگونگی برخورد با دین در کشورهای اروپایی، نیاز عمومی مردم برای برگزاری جلسات مستمر، نقش حکومت اسلامی در گسترش جهانی مذهب شیعه و نوع واکنش و برخورد این فعّال ایرانی در برخورد با پدیدۀ جهانی دین، پرداخته شده است. در پایان فصل سوم نیز عکس‌های متعددی از حضور شهید بهشتی و برگزاری نماز جماعت و جلسات سخنرانی ایشان در مسجد امام علی هامبورگ می‌بینیم.

خواندن کتاب مسجد آبی را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم

این کتاب را به دوستداران و پژوهشگران آرا و اعتقادات آیت‌الله دکتر بهشتی پیشنهاد می‌کنیم.

بخشی از کتاب مسجد آبی

«جمعیت اسلامی ایرانیان در اواخر سال‌های اقامت مرحوم آقای محققی به‌ثبت رسیده بود و محل آن، در منزل مسکونی وی در خیابان ایزه‌اشتراسه شمارهٔ ۱۳، به‌صورت یک دفتر کار و محل اجتماعات کوچک بود. فاصلهٔ این محل تا مسجد در حدود سه کیلومتر است. به این ترتیب، مسجد به‌صورت یک ساختمان معطل و بیکاره در وسط زمینی نسبتاً بزرگ به مساحت تقریبی ۳۸۰۰ متر مربع، بدون استفاده، بیکار و نیمه‌خراب بود. جمعیت اسلامی ایرانیان تا موقعی که مرحوم آقای محققی آنجا تشریف داشتند، از نظر جمعیتی در درجهٔ اول اهمیت بود و شاید تا ۹۵ درصد ایرانی‌ها و مسلمان‌های ایرانیِ مشغول کار و خدمت در آنجا را دربر می‌گرفت. برنامه‌های اساسی آن‌ها در شب‌های جمعه جلسهٔ قرآن و تفسیر بود. در اعیاد و وفیات هم دعوت عمومی‌تری می‌شد و در همان‌جا، جلسات نسبتاً بزرگ‌تری در حدودی که ظرفیت منزل اجازه می‌داد برگزار می‌گردید. علاوه‌بر این، به کارهایی، ازقبیل ازدواج، اموات، ذبح شرعی، پاسخ به نامه‌هایی که از اطراف می‌رسید و برخوردها و ملاقات‌هایی که گاه و بی‌گاه پیش می‌آمد می‌پرداخت. در یک سال و چهار ماه عدم حضور یک شخصیت روحانی در هامبورگ، جمعیت اسلامی ایرانیان دیگر آن کارها و فعالیت‌های زمان آقای محققی را هم نداشت و صرفاً به‌صورت دفتری درآمده بود که به‌وسیلهٔ برادر ایشان، که او فوت شد ـ خدایش رحمت کند ـ و منشی انجمن، به کارهای ازدواج رسیدگی می‌کرد و دیگر کار خاصی نداشت و حتی جلسات شب‌های جمعه هم تقریباً به‌صورت تعطیل درآمده بود. نامه‌های زیادی نیز بلاجواب مانده بود، تو گویی جمعیت اسلامی ایرانیان در هامبورگ متروک شده بود.»