کتاب در لباس مرجعیت (مجموعه آنچه گذشت جلد دوم)

«در لباس مرجعیت» جلد دوم از مجموعه «آنچه گذشت» انتشارات سوره مهر است که به قلم سید محمدحسین آل صاحب فصول، وحید خضاب و محمداسماعیل پسندیده نگاشته شده است. ارتباط «مؤمنین» و «مرجعیت شیعه» رشته‌ای مستحکم است که سرآغاز آن در دل تاریخ تشیع قابل ردیابی است. ایرانیان شیعه مذهب خصوصاً از دورهٔ صفویه به بعد و نظر به تحولات تودرتوی اجتماعی ـ‌مذهبی پدید آمده در کشور، به مرور ارتباطی درهم‌تنیده با مرجعیت شیعه یافتند، به نحوی که مفهوم «نایب امام زمان» نه یک پدیدهٔ علمی محض و محبوس در دل کتاب‌ها، بلکه پدیده‌ای مشهود در دل و زندگی روزمرهٔ مردم شد و روحانیون و در رأس آنان مراجع را تبدیل به یاری‌کنندگان مردم در امر آخرتشان و ملاذ آنان در زندگی دنیایی‌شان کرد. این ارتباط طرفینی تا دورهٔ ما نیز ادامه داشت و همین استحکام ارتباط بین مردم و مرجعیت بود که به صورت پدیده‌های عظیم تاریخی چون قیام تنباکو و نهضت مشروطیت و بعدها انقلاب اسلامی رخ نمود. آنچه پیش روی شماست، تلاشی است برای واکاوی برخی ابعاد زندگی دو روحانی نامدار که دست تقدیر، لباس مرجعیت را بر قامت شروحانیت و مرجعیت در تاریخ تشیع (انقلاب اسلامی) دل بریده و مسیری دیگر گزیدند. مقالهٔ اول این کتاب، مروری دارد بر زندگانی آیت‌الله سید کاظم شریعتمداری از ولادت تا وفات. در این مقاله، به اجمال برخی گلوگاه‌های سیاسی حساس در زندگانی ایشان بررسی شده است. مقالهٔ دوم به یکی از نکات پیچیدهٔ تاریخ معاصر نظر کرده است. مواضع علنی آیت‌الله شریعتمداری که در بیانیه‌ها و مصاحبه‌های ایشان به چشم می‌خورد، از ایشان تصویری انقلابی ساخته بود که کمتر کسی در آن تردید روا می‌داشت. اما با نگاه به اسناد ساواک که حاصل جلسات مخفیانه با آیت‌الله شریعتمداری یا شنود منزل ایشان است نکات دیگری بر پژوهنده هویدا می‌شود که این مقاله، سعی دارد به همان دانستنی‌ها بپردازد. مقالهٔ سوم، نگاهی انداخته است بر روابط آیت‌الله منتظری با قوهٔ قضائیهٔ جمهوری اسلامی. مقالهٔ چهارم کتاب نیز دست گذاشته است بر کلیدی‌ترین ایراد آیت‌الله منتظری به جمهوری اسلامی که نقش مهمی هم در جدایی ایشان از نظام ایفا نمود.