کتاب از جبهه روسیه در جنگ با اوکراین

کتاب از جبهه روسیه در جنگ با اوکراین (Il fronte russo) نوشته لوکا اشتاین مان و ترجمه زویا سیدحسنی روایتی میدانی از جنگ اوکراین از دل مواضع روسیه است. نویسنده که خبرنگار جنگی است، هفت ماه در جبهه‌ی روس‌ها و در میان سربازان طرفدار مسکو زندگی و مشاهداتش را در قالب یادداشت‌های روزانه و گزارش‌های پی‌درپی ثبت کرده است. خواننده‌ی این کتاب با مسیر سفر نویسنده از میلان تا دونباس، روند گرفتن مجوز، ورود به مناطق تحت‌کنترل جمهوری‌های خودخوانده و مواجهه با سربازان، غیرنظامیان و فرماندهان آشنا می‌شود. نشر لگا این کتاب را در سال ۱۴۰۳ منتشر کرده است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب از جبهه روسیه در جنگ با اوکراین اثر لوکا اشتاین مان

کتاب از جبهه روسیه در جنگ با اوکراین (به روایت فرستاده‌ای در دل سربازان پوتین) تجربه‌ی لوکا اشتاین مان به‌عنوان خبرنگار جنگی را از دل جبهه‌ی روسیه و مناطق تحت‌کنترل نیروهای طرفدار روسیه در دونباس روایت کرده است. نویسنده در مقدمه توضیح می‌دهد که چگونه پس از بازگشت به میلان و دورشدن از میدان نبرد، فشارها و ترس‌هایی را که در لحظه حس نمی‌کرد، یک‌باره تجربه کرده و حالا با مرور دفترچه‌ی یادداشتش به صحنه‌هایی نگاه می‌کند که زمانی در آن‌ها حضور داشته است.

در کتاب از جبهه روسیه در جنگ با اوکراین با فصل‌هایی روبه‌رو می‌شوید مانند «خودت را آماده کن، اتفاقاتی در دنباس دارد رخ می‌دهد»، «هشت سال جنگ» و «امشب جنگ آغاز می‌شود». کتاب به مسیر شخصی نویسنده، روند آماده‌سازی سفر، عبور از مرز روسیه و ورود به جمهوری خلق دونتسک پرداخته و پیش‌زمینه‌ی تاریخی و سیاسی درگیری را بازگو کرده است. لوکا اشتاین مان در کنار توصیف‌های میدانی از ایست‌های بازرسی، شهر دونتسک، پناهگاه‌ها و گفت‌وگو با سربازان و غیرنظامیان به ریشه‌های مناقشه از فروپاشی شوروی تا بحران میدان، شکل‌گیری جمهوری‌های خودخوانده، توافق‌های مینسک و نقش گروه‌های ملی‌گرا و داوطلبان روس می‌پردازد.

از جبهه روسیه در جنگ با اوکراین همچنین موقعیت دوگانه‌ی نویسنده را نشان می‌دهد؛ فرستاده‌ای غربی که در خطوط دشمن برای رسانه‌های غربی گزارش می‌فرستد و همزمان زیر نگاه مشکوک مقامات و نظامیان طرفدار روسیه کار می‌کند. او فشارهای سیاسی، محدودیت‌ها، حساسیت روی واژه‌ها (مثل استفاده‌نکردن از اصطلاح جدایی‌طلب) و رقابت روایت‌ها در رسانه‌های روسی و غربی را در دل روایت روزمره‌ی جنگ ثبت کرده است.

عنوان کامل این کتاب در زبان مبدأ برابر است با Il fronte russo: la guerra in Ucraina raccontata dall'inviato tra i soldati di Putin.

خلاصه کتاب از جبهه روسیه در جنگ با اوکراین

کتاب مسیر لوکا اشتاین مان را از لحظه‌ی تصمیم برای رفتن به دونباس تا استقرار در خط مقدم و زندگی روزمره در شهرهایی مانند دونتسک دنبال کرده است. اثر حاضر با تماس ساشا، خبرنگار روس، آغاز می‌شود که از اخبار دنباس می‌گوید و به‌تدریج خواننده را وارد فرایند پیچیده‌ی گرفتن مجوز، عبور از روسیه، ورود به جمهوری خلق دونتسک و مواجهه با دستگاه امنیتی و نظامی آنجا می‌کند.

نویسنده در ادامه ضمن روایت روزبه‌روز تشدید تنش‌ها، انفجارها، تخلیه‌ی غیرنظامیان و فراخوان عمومی مردان، تاریخ هشت‌ساله‌ی جنگ در دنباس، شکل‌گیری جمهوری‌های دونتسک و لوهانسک، نقش فرماندهان محلی، داوطلبان روس، گروه‌های ملی‌گرای اوکراینی و توافق‌های ناتمام مینسک را مرور کرده است. کتاب همزمان تصویر زندگی مردم عادی زیر سایه‌ی بمباران، ترس دائمی، مهاجرت، دوپارگی هویتی و جنگ روایت‌ها بین مسکو، کی‌یف و غرب را پیش چشم می‌آورد.

چرا باید کتاب از جبهه روسیه در جنگ با اوکراین را بخوانیم؟

مطالعه‌ی کتاب از جبهه روسیه در جنگ با اوکراین فرصتی برای دیدن جنگ اوکراین از زاویه‌ای کمتردیده‌شده است؛ زاویه‌ی خبرنگاری غربی که در میان نیروهای طرفدار روسیه زندگی کرده است. این کتاب امکان مقایسه‌ی روایت‌های رسمی با تجربه‌ی میدانی، درک پیچیدگی‌های هویتی و سیاسی دنباس و لمس زندگی روزمره در شهری مانند دونتسک زیر سایه‌ی جنگ را فراهم می‌کند.

خواندن کتاب از جبهه روسیه در جنگ با اوکراین را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

این کتاب به دوستداران مطالعات جنگ، روابط بین‌الملل، تاریخ معاصر اروپای شرقی و کسانی پیشنهاد می‌شود که می‌خواهند فراتر از تیترهای خبری، تجربه‌ی عینی یک خبرنگار را از دل جبهه و میان سربازان و غیرنظامیان دنبال کنند.

درباره لوکا اشتاین مان

لوکا اشتاین مان (Luca Steinmann) روزنامه‌نگار، گزارشگر، استاد دانشگاه و فردی ایتالیایی‌ـ‌سوئیسی است که فعالیت حرفه‌ای خود را پس از تحصیل در رشته‌های مطالعات بین‌الملل و نهادهای اروپایی و همچنین روزنامه‌نگاری آغاز کرد. او پیش از ورود کامل به عرصه‌ی رسانه، در وزارت امور خارجه‌ی سوئیس فعالیت داشت و سپس همکاری خود را با نشریات و رسانه‌های مختلف ایتالیایی و بین‌المللی به‌عنوان خبرنگار و گزارشگر آغاز کرد.

یکی از برجسته‌ترین ویژگی‌های کارنامه‌ی حرفه‌ای او، حضور مستقیم و طولانی‌مدت در مناطق بحرانی و جنگی است. به‌گفته‌ی لوکا اشتاین مان او تنها روزنامه‌نگار سوئیسی و غربی بوده که توانسته است از آغاز جنگ اوکراین، تمام این جنگ را از مناطق تحت‌کنترل روسیه پوشش دهد. او در ۱۸ فوریه‌ی ۲۰۲۲ وارد منطقه‌ی دونباس، تحت‌کنترل نیروهای طرفدار روسیه، شد؛ یعنی درست پیش از آنکه روس‌ها یک روز بعد مرزهای منطقه را ببندند. این نویسنده تا پایان نوامبر همان سال آنجا ماند و از مهم‌ترین و درگیرترین جبهه‌های جنگ گزارش تهیه کرد.

او تأکید می‌کند که با وجود فشارهای مقام‌های روسی توانسته است به عمیق‌ترین لایه‌های رویدادهای میدانی دسترسی پیدا کند و گزارش‌های خود را به‌صورت مستقل و آزادانه منتشر کند. فعالیت‌های او تنها به جنگ اوکراین محدود نبوده و در سال‌های پیش از آن نیز از مناطق بحران‌زده و مناقشه‌خیز متعددی گزارش تهیه کرده است. ازجمله کشورها و مناطقی که او در آن‌ها حضور داشته می‌توان به سوریه، افغانستان، قره‌باغ، لبنان، اردن، ترکیه، روسیه و چین اشاره کرد. این گستره‌ی جغرافیایی نشان‌دهنده‌ی تمرکز حرفه‌ای او بر مسائل بین‌المللی، درگیری‌های نظامی و تحولات سیاسی در مناطق حساس جهان است.

گزارش‌ها و آثار لوکا اشتاین مان در رسانه‌های متعددی منتشر شده‌اند که از میان آن‌ها می‌توان به RSI، ولتوخه سوئیس، ARD، دویچه وله، آرته، لیمس، رادیو ۲۴ و رادیو پوپولاره اشاره کرد. حضور آثار او در این مجموعه‌ی متنوع از رسانه‌های سوئیسی، آلمانی و ایتالیایی نشان می‌دهد که گزارش‌هایش مخاطبانی فراتر از یک کشور یا یک زبان داشته است. لوکا اشتاین مان به دو زبان آلمانی و ایتالیایی می‌نویسد و همین توانایی به او امکان داده است تا یافته‌ها و مشاهدات خود را در طیف گسترده‌ای از رسانه‌های اروپایی منتشر کند.

آنچه لوکا اشتاین مان را به شخصیتی قابل‌توجه در عرصه‌ی روزنامه‌نگاری تبدیل کرده، نه‌تنها سابقه‌ی حضور در مناطق پرخطر و جنگی، بلکه امکان دسترسی مستقیم به صحنه‌ی رویدادها و روایت آن‌ها از نزدیک است؛ تجربه‌ای که در گزارش‌های مربوط به جنگ اوکراین و روسیه به‌شکلی ویژه و کم‌سابقه نمود پیدا کرده است. کتاب از جبهه روسیه در جنگ با اوکراین نوشته‌ی اوست.

بخشی از کتاب از جبهه روسیه در جنگ با اوکراین

«امروز دریای آزوف یک سطح گستردهٔ سفید و بی‌حرکت است. یخ‌زده به نظر می‌رسد. دماسنج شش درجه زیر صفر را نشان می‌دهد. من و گابریل ساعت‌هاست که در آفتاب یخ‌زدهٔ زمستانی اوایل مارس در انتظاریم. در میدانی وسیع در کنار دریا منتظر رسیدن مردم فراری از ماریوپل هستیم. در سمت چپمان دریا قرار دارد و در سمت راستمان چند اتوبوس پارک شده و دو چادر بزرگ آبی که نظامیان مسلح محاصره‌اش کرده‌اند. روبه‌روی‌مان در انتهای جاده و بعد از آخرین ایست بازرسی، شیروکینو واقع شده و بعد از آن ماریوپل. تصاویر وحشتناکی از آنجا می‌رسد؛ کودکان کشته‌شده و ساختمان‌های موشک‌باران شده.

شهر کاملاً در محاصرهٔ روس‌هاست که از بیرون، مرکز شهر را هدف قرار می‌دهند. کی‌یف از بمباران یک بیمارستان خبر می‌دهد، مسکو در جواب می‌گوید که بیمارستان تخلیه شده بوده و گردان آزوف به‌عنوان پایگاه نظامی از آن استفاده می‌کرده. در این زمان نیروهای ویژه به محله‌های حومهٔ شهر وارد شده و درحال مبارزه با سربازان اوکراینی بودند. پوتین برای این عملیات، هزاران جنگندهٔ حرفه‌ای چچن را از کوهستان‌های قفقاز فراخوانده بود. گفته می‌شود که آن‌ها بسیار توانا و حرفه‌ای و بی‌رحم‌اند و برای همین پوتین می‌خواهد در ماریوپل از آن‌ها استفاده کند.»