کتاب فلسفه شرق و غرب برای کودکان و نوجوانان

کتاب فلسفه شرق و غرب برای کودکان و نوجوانان (Big Thinkers and Big Ideas) نوشته شارون کی، فلسفه را از قالب تعریف‌های خشک بیرون می‌آورد و با پرسش‌هایی روشن و گاهی غافلگیرکننده به سراغ موضوع‌هایی مثل واقعیت، دانش، اخلاق و منطق می‌رود. در کنار این پرسش‌ها، دیدگاه فیلسوفانی از سنت‌های فکری گوناگون هم مطرح می‌شود تا مسیر فکرکردن کودکان محدود به یک جغرافیا نماند. این راهنما را مرتضی براتی برای نشر لگا ترجمه کرده است. نسخه‌ی الکترونیکی این کتاب را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب فلسفه شرق و غرب برای کودکان و نوجوانان

کتاب فلسفه شرق و غرب برای کودکان و نوجوانان نوشته‌ی شارون کی تلاشی است برای آشناکردن مخاطب کم‌سن‌وسال با پرسش‌هایی که معمولاً در کلاس‌های رسمی کمتر مجال طرح پیدا می‌کنند. متن با نمونه‌هایی ساده اما چالش‌برانگیز پیش می‌رود؛ مثل تفاوت در دیدن رنگ‌ها، امکان خیالی‌بودن جهان یا این پرسش که از کجا می‌توان فهمید چیزی واقعاً درست است. نویسنده به‌ جای آنکه فلسفه را مجموعه‌ای از پاسخ‌های قطعی نشان دهد، آن را میدان پرسیدن، سنجیدن و دوباره فکرکردن معرفی می‌کند. همین نگاه باعث شده موضوع کتاب فقط معرفی چند فیلسوف نباشد، بلکه تمرینی برای دقیق‌تر دیدن جهان و باورهای روزمره هم باشد.

این کتاب در چند بخش اصلی سامان یافته و از مقدمه‌ای درباره‌ی چیستی فلسفه به چهار شاخه‌ی مهم آن می‌رسد: متافیزیک، معرفت‌شناسی، اخلاق و منطق. در هر بخش، پرسش‌های مشخصی طرح می‌شود؛ از جمله اینکه جهان از چه ساخته شده است، آیا می‌توان به دانسته‌های خود اعتماد کرد، چه چیزی یک عمل را درست یا نادرست می‌کند و استدلال خوب چه ویژگی‌ای دارد. شارون کی در کنار توضیح مفاهیم، سراغ نام‌های آشنایی مثل سقراط، افلاطون، دکارت و جان لاک می‌رود و همزمان فیلسوفانی مانند ابن‌سینا، ابن رشد، غزالی، ناگار جونا و دیگر متفکران شرقی را هم وارد بحث می‌کند. این کنار هم‌ گذاشتن دیدگاه‌ها، فضای کتاب را به گفت‌وگویی گسترده تبدیل کرده است.

کتاب فلسفه شرق و غرب برای کودکان و نوجوانان فقط به طرح نظریه‌ها بسنده نمی‌کند و در بخش‌های مختلف از مثال، آزمایش فکری و فعالیت استفاده می‌کند تا مفاهیم از حالت انتزاعی فاصله بگیرند. پرسش‌هایی مثل اینکه آیا رایانه می‌تواند فکر کند، آیا زمان درون ذهن است یا بیرون از آن و آیا ممکن است چیزی برای یک نفر درست باشد و برای دیگری نه، نشان می‌دهد که دامنه‌ی بحث‌ها از زندگی روزمره تا مسائل بنیادین گسترده است.

خلاصه کتاب فلسفه شرق و غرب برای کودکان و نوجوانان

کتاب فلسفه شرق و غرب برای کودکان و نوجوانان با این ایده پیش می‌رود که فلسفه از دل پرسش‌های ساده اما عمیق آغاز می‌شود. شارون کی ابتدا توضیح می‌دهد فلسفه چیست و چرا پرسیدن، بحث و مناظره در آن اهمیت دارد. سپس کتاب را به چهار حوزه‌ی اصلی تقسیم می‌کند: واقعیت، دانش، اخلاق و منطق. 

در هر بخش، پرسش‌هایی مانند واقعی چیست، از کجا می‌توان دانست چیزی درست است، انسان خوب چگونه عمل می‌کند و استدلال معتبر چه شکلی دارد مطرح می‌شود. نویسنده برای هر موضوع، دیدگاه فیلسوفان گوناگون از شرق و غرب را کنار هم می‌گذارد و با مثال‌ها و آزمایش‌های فکری، مسیر اندیشیدن را باز می‌کند.

چرا باید کتاب فلسفه شرق و غرب برای کودکان و نوجوانان را بخوانیم؟

دلایل خواندن این کتاب را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• این کتاب مفاهیم پایه‌ی فلسفه را از راه پرسش‌های ملموس و قابل‌تصور معرفی می‌کند.
• خواننده با چهار شاخه‌ی اصلی فلسفه یعنی متافیزیک، معرفت‌شناسی، اخلاق و منطق آشنا می‌شود.
• این اثر دیدگاه متفکران شرقی و غربی را در کنار هم می‌آورد و دامنه‌ی بحث را گسترده‌تر می‌کند.
• مثال‌ها و آزمایش‌های فکری کتاب کمک می‌کنند پرسش‌های انتزاعی به موقعیت‌های قابل‌فهم نزدیک شوند.
• خواندن این کتاب می‌تواند عادت پرسیدن، سنجیدن دلیل‌ها و دقت در باورهای روزمره را تقویت کند.
• این اثر برای گفت‌وگو در خانه و کلاس هم مواد فکری زیادی در اختیار می‌گذارد.

خواندن کتاب فلسفه شرق و غرب برای کودکان و نوجوانان را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن کتاب فلسفه شرق و غرب برای کودکان و نوجوانان به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• کودکان و نوجوانانی که درباره‌ی واقعیت، حقیقت، ذهن و اخلاق سؤال‌های پی‌درپی دارند.
• والدین و مربیانی که می‌خواهند گفت‌وگوهای فکری را با مثال‌ها و پرسش‌های روشن پیش ببرند.
• علاقه‌مندان به آشنایی مقدماتی با فیلسوفان شرق و غرب در کنار هم.
• خوانندگانی که دوست دارند استدلال‌کردن و بررسی باورها را از سنین پایین جدی بگیرند.
• کسانی که به کتاب‌های پرسش‌محور درباره‌ی مفاهیم بنیادین زندگی علاقه دارند.