کتاب سرخوش و بی خیال

کتاب سرخوش و بی‌ خیال (Happy-go-lucky)، نوشته دیوید سداریس، مجموعه‌ای از جستارهای طنزآمیز و شخصی درباره‌ی خانواده، سال‌خوردگی، روابط اجتماعی و تناقض‌های زندگی روزمره است. نویسنده از تجربه‌هایی مانند شرکت در کلاس تیراندازی و دیدار پدرش در مرکز نگهداری سالمندان شروع می‌کند و به موضوع‌هایی چون ترس، مسئولیت خانوادگی و گذر عمر می‌رسد. طنز سداریس فقط متوجه رفتار دیگران نیست؛ او میل خودش به جلب‌توجه و فاصله‌اش از نزدیکان را نیز دستمایه‌ی شوخی و تأمل قرار می‌دهد. سهیل شاداب این کتاب را ترجمه کرده و نشر لگا در سال ۱۴۰۴ آن را منتشر کرده است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب سرخوش و بی‌ خیال اثر دیوید سداریس

کتاب سرخوش و بی‌ خیال مجموعه‌ای از جستارهای شخصی است که دیوید سداریس در آن با نگاهی طنزآمیز به زندگی خانوادگی، روابط اجتماعی و تجربه‌های روزمره می‌پردازد. او در روایت‌هایش رفتار اطرافیان و واکنش‌های خود را بررسی می‌کند؛ گاه نگران وضعیت پدر سال‌خورده‌اش است و گاه از اینکه دیگران نامش را به یاد نمی‌آورند، دلخور می‌شود. خواهرش لیزا و همراه زندگی‌اش هیو نیز در بسیاری از این نوشته‌ها حضور دارند و با واکنش‌هایشان موقعیت‌هایی طنزآمیز می‌سازند. ترکیب نگرانی‌های جدی و اتفاق‌های کوچک روزمره این مجموعه جستار را شکل می‌دهد.

جستارهای کتاب سرخوش و بی‌ خیال با عنوان‌هایی مانند مهاجم مسلح، پدر زمان، کبودی، سخنرانی برای فارغ‌التحصیلان و فصل طوفان، موضوع‌هایی چون سال‌خوردگی، فرهنگ اسلحه، دشواری ارتباط‌گرفتن و نیاز به تأییدشدن را دنبال می‌کنند. دیوید سداریس در تجربه‌ی زندگی در فرانسه، به تأثیر ناآشنایی با زبان بر روابط اجتماعی و احساس هویت می‌پردازد و در نوشته‌های مربوط به پدرش، مسئولیت مراقبت از والدین و نگرانی‌های ناشی از گذر عمر را مطرح می‌کند. او با ترکیب طنز، اعتراف‌های شخصی و نگاه انتقادی، تناقض‌های رفتاری و احساساتی مانند شرمندگی، دلتنگی و نگرانی را به تصویر می‌کشد.

خلاصه کتاب سرخوش و بی‌ خیال

کتاب سرخوش و بی‌ خیال تجربه‌های شخصی نویسنده را به پرسش‌هایی درباره‌ی زندگی و روابط انسانی پیوند می‌زند. شرکت در کلاس تیراندازی او را به یاد تبلیغات اسلحه و معنای آزادی می‌اندازد. دیدار با پدر در مرکز نگهداری سالمندان، احساس گناه ناشی از دوری از خانواده را مطرح می‌کند. زندگی در روستایی در فرانسه نیز تجربه‌ای است که نویسنده از خلال آن دشواری‌های ندانستن زبان و تأثیرش بر ارتباط با دیگران را شرح می‌دهد.

در جستار مربوط به سخنرانی برای فارغ‌التحصیلان، توصیه‌های جدی با شوخی‌های شخصی در هم می‌آمیزند و موضوع‌هایی مانند شکست، حمایت خانواده و قدردانی مطرح می‌شوند. این تجربه‌ها در کنار یکدیگر، تصویری از فاصله‌ی میان تصور آدم‌ها از خودشان و رفتار واقعی آن‌ها ترسیم می‌کنند.

چرا باید کتاب سرخوش و بی‌ خیال را بخوانیم؟

دلایل خواندن کتاب سرخوش و بی‌ خیال را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• راوی در این کتاب با طنزی صریح، تناقض‌های رفتاری خود را به چالش می‌کشد.
• این اثر دشواری مراقبت از والدین سال‌خورده و احساس مسئولیت فرزندان را به تصویر می‌کشد.
• این مجموعه جستار تأثیر زبان بر شکل‌گیری هویت و برقراری ارتباط با دیگران را بررسی می‌کند.

خواندن کتاب سرخوش و بی‌ خیال را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن کتاب سرخوش و بی‌ خیال به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• علاقه‌مندان به طنز انتقادی و خاطره‌نویسی شخصی.
• خوانندگانی که به موضوع مسئولیت‌های خانوادگی علاقه دارند.
• دوستداران جستارهای کوتاه درباره‌ی روابط انسانی و تناقض‌های اجتماعی.
• علاقه‌مندان به تجربه‌های یادگیری زبان جدید و زندگی در محیطی ناآشنا.

درباره دیوید سداریس

دیوید سداریس، نویسنده، طنزنویس و کمدین آمریکایی، در ۲۶ دسامبر ۱۹۵۶ در جانسون‌ سیتی ایالت نیویورک به دنیا آمد. او دومین فرزند از شش فرزند خانواده بود و دوران کودکی و نوجوانی خود را در حومه‌ی شهر رالی در کارولینای شمالی گذراند. پدرش مهندس شرکت آی‌بی‌ام بود و از خانواده‌ای یونانی‌تبار می‌آمد. سداریس در جوانی به هنرهای تجسمی و پرفورمنس آرت علاقه‌مند شد و مدتی در این زمینه فعالیت کرد. او بعدها بخشی از تجربه‌های این دوران و ناکامی‌هایش را در جستارهای طنزآمیز خود بازتاب داد. پس از تحصیل در چند دانشگاه، در سال ۱۹۸۳ به شیکاگو رفت و در سال ۱۹۸۷ از مدرسه‌ی هنر شیکاگو فارغ‌التحصیل شد.

نقطه‌ی عطف زندگی حرفه‌ای سداریس در سال ۱۹۹۲ رقم خورد؛ زمانی که آیرا گلس، مجری رادیو، پس از شنیدن بخشی از خاطرات او در یک برنامه‌ی ادبی در شیکاگو، استعدادش را شناخت. گلس زمینه‌ی حضور او را در برنامه‌ی مورنینگ ادیشن رادیوی ملی آمریکا فراهم کرد. سداریس در این برنامه جستار «خاطرات سرزمین بابانوئل» را خواند؛ اثری طنزآمیز درباره‌ی تجربه‌ی کارکردن با لباس اِلف در فروشگاه میسیز نیویورک، در روزهای کریسمس. این اجرا با استقبال شنوندگان روبه‌رو شد و برایش شهرت آورد.

بخش عمده‌ای از آثار سداریس از تجربه‌های شخصی او سرچشمه می‌گیرد. زندگی خانوادگی، خاطرات کودکی، پیشینه‌ی یونانی، تجربه‌های کاری و تحصیلی، گرایش جنسی و زندگی در کشورهای مختلف از موضوعاتی هستند که در جستارهایش به آن‌ها می‌پردازد. او با نگاهی دقیق به رفتارهای روزمره و تناقض‌های زندگی انسان، موقعیت‌هایی طنزآمیز خلق می‌کند و گاه با اغراق و بازآفرینی خاطرات، سویه‌های تازه‌ای از تجربه‌های آشنا را نشان می‌دهد. سداریس از سال ۱۹۹۵ با مجله‌ی نیویورکر همکاری داشته و نوشته‌هایش در نشریاتی مانند اسکوایر منتشر شده‌اند.

از میان آثار منتشرشده‌ی او به فارسی می‌توان به کالیپسو، تب بشکه، بیا با جغدها درباره‌ی دیابت تحقیق کنیم، بالاخره یه روزی قشنگ حرف می‌زنم، تعطیلات بی‌دغدغه و مادربزرگت رو از این‌جا ببر! اشاره کرد.

این کتاب یا نویسنده چه جوایز و افتخاراتی کسب کرده است؟

نسخه‌ی صوتی کتاب سرخوش و بی‌ خیال در سال ۲۰۲۳، برنده‌ی جایزه‌ی اودی در بخش طنز شد. دیوید سداریس جوایزی همچون جایزه‌ی توربر برای طنز آمریکایی، جایزه‌ی تری ساترن برای طنز و جایزه‌ی بین‌المللی ادبیات جاناتان سویفت را دریافت کرده است. او در سال ۲۰۱۹ به عضویت آکادمی هنرها و ادبیات آمریکا درآمد و در سال ۲۰۲۵ دکترای افتخاری ادبیات دانشگاه چیچستر را دریافت کرد. سداریس همچنین چندین بار نامزد دریافت جایزه‌ی گرمی در بخش آثار صوتی و کمدی شده است.

نظر افراد یا مجله‌های مشهور درباره این کتاب چیست؟

کتاب سرخوش و بی‌ خیال با واکنش مثبت شماری از منتقدان ادبی روبه‌رو شد. مجله‌ی تایم جستارهای این مجموعه را از تاریک‌ترین و درعین‌حال دقیق‌ترین آثار دیوید سداریس دانسته است. گاردین نیز در نقد خود به توانایی نویسنده در آمیختن طنز گزنده با موضوعاتی مانند مرگ، فقدان و روابط خانوادگی اشاره کرده است. کرکس ریویوز این کتاب را مجموعه‌ای از جستارها درباره‌ی تلخی‌های زندگی و موقعیت‌های نامتعارف توصیف کرده و پابلیشرز ویکلی نیز از طنز تأثیرگذار سداریس در پرداختن به موضوعات دشوار سخن گفته است.

بخشی از کتاب سرخوش و بی‌ خیال

«شبی که پدرم زمین خورد، من در پرینستونِ نیوجرسی بودم، چهارمین شهر از هشتاد شهری که قرار بود به آن‌ها سفر کنم. صبح روزی که او را از بیمارستان به مرکز توان‌بخشی منتقل کردند، من در راه اَن‌آربر بودم. هفتهٔ بعدش، چند سکتهٔ خفیف کرد؛ از آن سکته‌هایی که کسی متوجه‌شان نمی‌شود. یکی روی بینایی‌اش تأثیر گذاشت و دیگری روی حافظهٔ کوتاه‌مدتش. پدرم می‌خواست پس‌از ترک مرکز توان‌بخشی به خانه‌اش برگردد، اما با این وضع دیگر هیچ‌جوری نمی‌توانست تنها زندگی کند.

وقتی به مرکز نگهداری منتقل شد، دقیقاً یادم نیست کجا بودم. نام آنجا اسپرینگمور بود. بالاخره چهار ماه بعداز آن قضایا، اوایل ماه آگوست، به‌همراه هم‌خانهٔ خودم، هیو، به کارولینای شمالی پرواز کردیم و تازه آنجا را دیدم. وقتی رسیدیم، دیدیم که روی صندلی راحتی نشسته و از گوشش خون می‌آید؛ شدتش طوری بود که نگران شدم. خونش شبیه آبِ لبو بود و به نظر واقعی نمی‌آمد. یک بهیار هم با ملایمت خون را پاک می‌کرد. پدرم با صدایی آرام و بی‌رمق گفت: «ئه، سلام.»»