کتاب تماشای پرندگان (جلد سوم)

کتاب الکترونیکی تماشای پرندگان (جلد سوم) نوشتهٔ پرویز بختیاری از انتشارات کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان است. این کتاب برای گروه سنی نونگاه (۱۲+) تدوین شده است.

درباره تماشای پرندگان

کتاب تماشای پرندگان به معرفی و طبقه‌بندی گروه‌های مختلف پرندگان می‌پردازد تا کودکان و نوجوانان با گونه‌های مختلف پرندگان و نوع زیست آن‌ها آشنا شوند. یکی از اهداف مهم این کتاب، ترویج «پرنده‌نگری» و کمک به شناسایی ارزش‌های پرنده‌ها، تنوع زیستی و حفظ آن‌ها برای نسل آینده و ایجاد اشتغال برای جوانان است؛ اقدامی که بهتر است در محیط‌های آموزشی و فرهنگی و اردوهای دسته‌جمعی و سفرهای خانوادگی مورد توجه مربیان و والدین قرار گیرد. در ایران، نوجوانان را می‌توان از راه پرنده‌نگری با بسیاری از علوم مانند طبیعت‌گردی، شناسایی اکوسیستم‌ها، شناسایی گیاهان، شناسایی سایر موجودات، مهاجرت پرندگان و مکان‌های طبیعی و زیبای ایران آشنا کرد. در حال حاضر پرنده‌نگری یکی از پرطرفدارترین، پردرآمدترین و پرمخاطب‌ترین شاخه‌ٔ اکوتوریسم در دنیا تلقی می‌شود. پرنده‌نگری با پرنده‌شناسی متفاوت است. پرنده‌نگرها کسانی هستند که علاقهٔ زیادی به تماشای پرندگان دارند؛ ممکن است شغل یا تخصص دیگری داشته باشند و‌ پرنده‌نگری برای آن‌ها فعالیتی جانبی باشد. پرنده‌شناس‌ها با هدف‌های مطالعاتی و پژوهشی به‌طور جزیی‌تر به پرنده‌ها نگاه می‌کنند. پرنده‌نگری راهی برای افزایش ارتباط کودکان با طبیعت است.

پرندگانی که در قسمت های بیشتری از ایران یا در زیستگاه‌ها دیده می‌شود، شامل گروه‌های مختلف حیوانات مانند «بادخورک‌سانان»، «سبزه‌قبایان»، «منقارشاخیان»، «دارکوب‌سانان» و... هستند. کتاب ابتدا یک پرنده را معرفی می‌کند و سپس نحوهٔ شناسایی و نکات جالب درمورد آن پرنده را توضیح می‌دهد. برای معرفی هر پرنده، ابتدا تصویری تمام‌صفحه از آن پرنده آمده، پس از آن در شناسنامهٔ پرنده، اندازه، رژیم غذایی، پراکنش و یک ویژگی جالب پرنده همراه با نام انگلیسی و نام علمی آن آمده است؛ همچنین پس از معرفی هر پرنده، یک کادر حاوی یک پیشنهاد پژوهشی برای نوجوانان آمده است تا با تجربه‌های جدید و جذاب آشنا شوند. 

کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان تلاش می‌کند با تدوین و انتشار این‌گونه کتاب‌ها، کودکان و نوجوانان را با پرندگان و با تفریح علمی هیجان‌انگیز و جذاب پرنده‌نگری آشنا سازد. کتاب تماشای پرندگان برای گروه سنی بالای ۱۵ سال در دسته‌بندی کتاب‌های عکاسی، آثار هنری و محیط‌زیست قرار دارد و نوشتهٔ پرویز بختیاری از پرنده‌نگرهای با‌سابقهٔ ایرانی است. ویراستاری کتاب را «مرضیه طلوع اصل» و صفحه‌آرایی آن را «محمدعلی عدیلی» انجام داده‌اند. عکس‌هایی که از پرندگان در کتاب «تماشای پرندگان» آمده، حاصل کار پرنده‌نگرها و تعداد زیادی از عکاسان حرفه‌ای است.

خواندن کتاب تماشای پرندگان را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم 

این کتاب را به گروه سنی نونگاه (۱۲+) برای آشناشدن با گونه‌های مختلف پرندگان پیشنهاد می‌کنیم.

بخشی از کتاب تماشای پرندگان

«راسته: سبزه‌قباسانان، خانواده: سبزه‌قباییان، ، Family: coraciidae ،Order: coraciiformes، سبزه‌قباها (مشخصات کلی) پرندگان آبی‌رنگ هستند که با آب و هوای گرم سازش خوبی یافته‌اند. منقار قوی دارند. از انواع حشرات و خزندگان کوچک ( گاهی پستانداران کوچک) تغذیه می‌کنند. خانه‌ی خود را درون حفره‌ی دیوارهای خاکی می‌سازند. معمولاً تک‌زی هستند و گروه تشکیل نمی‌دهند. در دنیا ۱۱ و در ایران ۲ گونه از این خانواده شناسایی شده است. (کجا ببینیم) سبزه قبای هندی در جنوب ایران بومی بوده و در تمام مناطق کشتزاری و مرتعی قابل مشاهده است. اما سبزه‌قبای معمولی در نیمه‌ی شمالی و غربی ایران در حوالی مراتع و کشتزارها آشیانه‌سازی می‌کند. و نیمه‌ی دوم سال به آفریقا مهاجرت می‌کند. راسته: سبزه‌قباسانان، خانواده: ماهی‌خورک‌ها، Family: Alcedinidae Order: coraciiformes، ماهی‌خورک‌ها (مشخصات کلی) این پرندگان دارای منقار قوی و نسبتاً بلندی هستند. مهارت خاصی در شیرجه‌زدن در آب و گرفتن ماهی دارند. قبل از شیرجه‌زدن، در هوا درجا بال‌زنی می‌کنند. خانه‌ی خود را درون حفره‌ای در بُرش تپه‌ها می‌سازند. بیش از ۹۰ گونه ماهی‌خورک‌ در دنیا شناسایی شده است که ۳ گونه‌ی آن در ایران پراکنش دارند. (کجا ببینیم) زیستگاه آن‌ها در کنار رودخانه و دریاچه‌هاست. ماهی‌خورک کوچک بیشترین پراکنش را در ایران دارد و زمستان‌ها مهمان استخرها و دریاچه‌های داخل شهر تهران هم هست. ماهی‌خورک سینه‌سفید و ماهی‌خورک ابلق در مناطق گرمسیری جنوب ایران زیست می‌کنند. نواحی اطراف رودخانه‌های دز، کرخه، کارون، تالاب‌های استان خوزستان، بوشهر و هرمزگان مکان‌های خوبی برای تماشای این پرندگان زیبا هستند.»