کتاب درمان شناختی رفتاری اختلال وسواسی جبری دوران کودکی (راهنمای درمانگر)

کتاب درمان شناختی رفتاری اختلال وسواسی جبری دوران کودکی (راهنمای درمانگر) با عنوان فرعی این فقط یک هشدار اشتباه است نوشتهٔ جان پیاسنتینی و اودرا لانگلی و تامی روبلک با ترجمهٔ دکتر نسترن حبیبی (فوق تخصص روان‌پزشکی کودک و نوجوان) و زهرا شهریور (فوق تخصص روان‌پزشکی کودک و نوجوان) در انتشارات ارجمند چاپ شده است. پروفسور جان پیاسنتینی؛ روان‌شناس بالینی کودک و نوجوان که در دانشگاه کالیفرنیا مشغول به کار است و تألیفات متعددی برای کودک، نوجوان، خانواده و درمانگر در حوزه اختلال وسواسی– جبری و تورت دارد. او یکی از نویسندگان مجموعه کتاب‌های «درمان‌های مؤثر» است.

درباره کتاب درمان شناختی رفتاری اختلال وسواسی جبری دوران کودکی (راهنمای درمانگر)

اختلال وسواسی جبری یکی از اختلالات مهم در روان‌پزشکی کودک و نوجوان است زیرا با اینکه شایع است معمولاً از نظر پنهان می‌ماند و زمانی فرد به سیستم تشخیص و درمان مراجعه می‌کند که سال‌ها است از بروز اختلال می‌گذرد. کودکان و نوجوانان مبتلا به وسواس معمولاً آگاهی چندانی به ماهیت اختلال خود ندارند و نگران‌اند که اگر علائم‌شان آشکار شود، بیمار، بد و یا ضعیف قلمداد شوند. بسیاری از این کودکان هم‌زمان به سایر اختلالات از جمله تیک و بیش‌فعالی/ کم‌توجهی مبتلا هستند و این موضوع باعث می‌شود که وسواس کمتر مورد توجه قرار گیرد.

اختلال وسواسی جبری به درمان‌های شناختی رفتاری پاسخ مناسبی می‌دهد اگر درمان به‌موقع آغاز شود و طبق اصول صحیح علمی انجام گیرد. این راهنما مجموعه‌ای از روش‌های ارزیابی، تشخیص و درمان اختلال وسواسی جبری را در کودکان و نوجوانان فراهم آورده است و با استفاده از همکاری والدین به درمانگر کمک می‌کند درمان را به صورت مؤثرتر پیش ببرد.

کتاب درمان شناختی رفتاری اختلال وسواسی جبری دوران کودکی (راهنمای درمانگر) را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم

این کتاب به روانشناسان، روانپزشکان و روانکاوان پیشنهاد می‌شود.

بخشی از کتاب درمان شناختی رفتاری اختلال وسواسی جبری دوران کودکی (راهنمای درمانگر)

منطق درمان مواجه‌سازی همراه با پیشگیری از پاسخ را توضیح دهید، مفهوم «خوگیری» را نیز معرفی کنید.

ما می‌خواهیم به تو کمک کنیم که وسواس را کنترل کنی و به این اندازه مضطرب نشوی و حالت نفرت پیدا نکنی، چون نیازی نیست که تو این حالت‌های ناراحت‌کننده را داشته باشی. یادت باشد که وسواس مثل یک آژیر خطر اشتباهی است که با اینکه جایی آتش نگرفته تو را نگران می‌کند؛ اما برای اینکه بتوانی دیگر نگران نشوی باید این زنگ خطر را آن قدر بشنوی تا به تو ثابت شود که این یک آژیر اشتباه است. این توضیح تا حدی شبیه کاری است که با درمان شناختی ـ رفتاری یاد می‌گیری. ما به تو کمک می‌کنیم که ابتدا کارهایی را انجام دهی که کمتر ناراحتت می‌کنند، این کار مواجه‌سازی نام دارد. تو به‌سرعت به آن عادت می‌کنی و می‌فهمی که دیگر لازم نیست مضطرب شوی یا بترسی، به این ترتیب احساس ناراحتی و نفرتی که در ذهن و بدنت داری تمام می‌شود.

مثال استخر شنا

این کار مانند زمانی است که می‌خواهی در استخر شنا کنی. اول پنجهٔ پاها را وارد آب می‌کنی و احساس می‌کنی که آب خیلی سرد است؛ اما بعد از چند دقیقه چه اتفاقی می‌افتد؟ (کودک را تشویق کنید که پاسخ دهد). درسته، بدن ما به آب عادت می‌کند و کم‌کم احساس راحتی می‌کنیم. در درمان شناختی ـ رفتاری، من و تو یک فهرست از کارهایی تهیه می‌کنیم که تو را مضطرب می‌کنند و باعث می‌شوند که احساس کنی مجبوری آنها را انجام دهی. ما از کارهایی شروع می‌کنیم که فقط کمی اضطراب ایجاد می‌کنند و برای تو راحت‌تر است که در برابر آنها مقاومت کنی. وقتی برای مدتی کارهای آسان را تمرین کردی، کم‌کم سراغ کارهای مشکل‌تر می‌رویم. اجازه بده به تو نشان دهم که این شکل چطور کار می‌کند و ما باید چه‌کار کنیم.

حالا نمودارهای خوگیری اضطراب را نشان دهید (شکل‌های ۱-۱، ۲- ۱ و ۳- ۱). توجه داشته باشید که گرچه اکثر کودکان و نوجوانان، وسواس را به‌صورت اضطراب تجربه می‌کنند، برای برخی از آنان وسواس به‌صورت احساس نفرت یا انزجار، چیزی یا کاری که «درست از آب در نمی‌آید» یا «جوری که باید باشد نیست»، یا شاید به‌شکل‌های دیگر توصیف می‌شود.

نوبت چاپ 1

سال انتشار 1397