کتاب پژوهش‌های معماری و هنر

مهرداد قیومی بید��ندی( -۱۳۳۸) استادیار دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه شهید بهشتی است و در این کتاب، مجموعه‌ای از نوشتارها را با قلم پژوهشگران حوزه تاریخ، هنر ومعماری ایرانی گردآورده است. در یکی از مقالات این کتاب نوشته «آرتور پوپ» می‌خوانیم: «در ایران، سلسله‌های مقتدر سلاطین و پادشاهان پا به عرصۀ وجود گذارده و به واسطۀ رشادت و هوش و اقدامات قائدین بزرگ، تسلط ایران در ازمنۀ مختلفه از هندوستان تا مصر و از سواحل دریای روم تا آسیای مرکزی استقرار حاصل کرده است. ایران در مقابل روم، یعنی قوی‌ترین مملکت نظامی قدیم، استقامت ورزیده و آن را شکست داده. کورش و اردشیر و شاه‌عباس همه جا جزو اشخاص بزرگ به شمار می‌روند. چیزی که مهم‌تر از سلحشوران نیرومند بوده شرکتی است که ایران در حیات ادبی و روحی داشته. صدای اسلحۀ سربازانش ال��ته در چندصد فرسخ در آسیای غربی منعکس شد؛ ولی امروز هیاهوی جنگ دیگر شنیده نمی‌شود، در صورتی که صدای شعرایش در همه جا دل‌ها را به هیجان می‌آورد. فردوسی و سعدی و حافظ حتی در ترجمه‌هایی که از اشعار آنها شده زنده باقی مانده‌اند و شعرای درجه دوم، از قبیل عمرخیام و شبستری، همه‌جا مریدان صمیمی دارند. قریحۀ قائدین بزرگ مذهبی‌اش جریان تمدن را تغییر داده، موجب اعتلای افکار بشر گردیده، و آنها را به اعمال نیکو هدایت کرده است. کمتر مللی می‌توانند دو نفر قائد بزرگ و پیشوای مذهبی مانند زردشت و مانی به عالم نشان دهند. به واسطۀ هوش فوق‌العادۀ اشخاص بزرگ، از قبیل ابن‌سینا، افکار گران‌بهایی که از تمدن یونان باقی مانده بود محفوظ مانده، به اروپا انتقال داده شده، و در آنجا عصر جدیدی را ایجاد کرده است. اختراعات و اکتشا��اتی که در چین شده بود، علوم و ریاضیاتی که در هندوستان پیدا کرده بودند، ایرانیان گرفته و پس از بسط و تکمیل به تمام دنیا انتقال داده‌اند.» از جمله مقالات آمده در این کتاب: هادی ندیمی: چیستی علم نگار صبوری: لاژوردنامه: از زمین و آسمان لاجورد گل‌رو نجیب‌اوغلو: تفسیری دیگر از مجموعۀ سلیمانیۀ استانبول: ترجمۀ افرا بانک سامان ابوعلی و جواد خسروی: وجوه تاریخ‌نامه از نظر شرف‌الدین علی یزدی مهدی گلچین عارفی: نقد روش تاریخ‌نویسی: معماری از پیشاتاریخ تا پسامدرنیسم آرتور پوپ: صنایع ایران در گذشته و در آینده: ترجمۀ عیسی صدیق مهدی صحراگرد: چهل اصطلاح در داوری خط محمدصادق میرزاابوالقاسمی: محمدطاهر: حکاک‌باشی آستان قدس