کتاب تراژدی جهان اسلام (جلد اول)

 مجموعه سه جلدی تراژدی جهان اسلام اثر محسن حسام‌مظاهری، نویسنده و پژوهشگر مطالعات اجتماعی دینی و جنگ است. حسام‌مظاهری در این مجموعه ارزشمند، مذهب تشیع و آیین‌های عزاداری آن را به مثابه یک دین زیسته، از منظرهای مختلف انسان‌شناختی، جامعه‌شناختی، و تاریخی بررسی کرده است. کتاب حاضر جلد اول این مجموعه است.

درباره مجموعه تراژدی جهان اسلام

کتاب سه جلدی تراژدی جهان اسلام که ۱۷۵۰ صفحه و ۷۳۱ منبع فارسی، عربی و زبان‌های اروپایی دارد، ۲۹۰ گزارش و سند را در باره آیین عزاداری شیعیان در هشت برش زمانی از صفویه تا جمهوری اسلامی به صورت روشمند و همراه با ارائه نمودارهای مختلف بررسی کرده است. نام کتاب برگرفته از جمله یک نویسنده انگلیسی زبان در نیمه دوم قرن نوزدهم است که معتقد است هیچ تراژدی در جهان اسلام بر تراژدی (امام) حسن و (امام) حسین (علیهما السلام) پیشی نگرفته است.

محسن حسام‌مظاهری در این کتاب کوشیده است هر منبعی را که نویسندگان و محققان خارجی در موضوع تاریخ و فرهنگ اسلام و تشیع و ایران نوشته‌اند، به‌کار گیرد تا داده‌هایش را در این اثر بزرگ پژوهشی کامل کند. هدف او در این پژوهش، بررسی و تدوین داده‌های تاریخی و تحلیلی درباره آیین‌ عزاداری شیعه در ایران از دوران صفویه تا امروز از خلال آثار سفرنامه‌نویسان، مستشرقان و ایران‌شناسان و رسیدن به شناخت و دریافتی جامع از روند پیدایش و تحول آیین‌های مذکور است. 

کتاب تراژدی جهان اسلام نسبت به آثار منتشر شده پیش خود در حوزه شناخت آیین‌های عزاداری ایرانی امتیازاتی دارد که از جمله آنها می‌توان به تنوع داده‌ها، تنوع منابع، گستردگی منابع، بهره‌گیری از منابع جدید و نسخه‌های زبان اصلی و همچنین رعایت سیر تاریخ پیوسته تا امروز اشاره کرد.

گستره منابع مورد استفاده در کتاب شامل مجموعه‌ سفرنامه‌ها، خاطرات، گزارش‌ها، نامه‌ها و دیگر آثاری است که نویسندگان غیرمسلمان درباره اسلام و تشیع پدیدآورده‌اند.

تراژدی جهان اسلام به گفته استاد دانشگاه باقرالعلوم حجت‌الاسلام والمسلمین، محسن الویری از دو نظر شایسته است:

نخست، تقویت مطالعات برون‌دینی جامعه‌شناختی و فرهنگ‌شناختی زیست اجتماعی و تاریخی شیعیان که از بایسته‌های گریزناپذیر کنونی ماست و دوم، به رخ کشاندن آورده‌های اراده‌های بزرگ پژوهشگران ایرانی که چگونه با امکانات اندک و دور از هیاهو می‌توانند کارهای بزرگ و ماندگار انجام دهند.

 خواندن کتاب تراژدی جهان اسلام را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم

 مخاطب این کتاب، پژوهشگران تاریخ، جامعه‌شناسی، انسان‌شناسی و ایران‌شناسی‌ و همه علاقه‌مندان به تاریخ تشیع و ایران اسلامی‌اند.

 درباره محسن حسام‌مظاهری

 محسن حسام‌مظاهری نویسنده و پژوهشگر مطالعات اجتماعی با تمرکز بر مطالعات اجتماعی دینی و جنگ است. او در سال ۱۳۶۱ در اصفهان متولد شده و فارغ‌التحصیل رشته جامعه‌شناسی دانشگاه تهران است. حسام‌مظاهری علاوه بر پژوهش و نگارش، سردبیر نشریه‌های هابیل و فتیان نیز هست.

عمده فعالیت‌ها و پژوهش‌های علمی حسام‌مظاهری درباره مناسک و آیین‌های شیعی و تحلیل جنگ ایران و عراق است. او پروژه اصلی خود را بررسی سیر تغییر و تحول آیین‌های شیعی و فهم منطق این تحولات معرفی کرده است.