کتاب کسب و کار الکترونیکی و تجارت الکترونیکی

«کسب و کار الکترونیکی و تجارت الکترونیکی» نوشته افرم توربان (-۱۹۳۰) و لیندا ولونینو است. در بخشی از این کتاب به نام «درس‌هایی از شرکت دل» می‌خوانیم: «دل» نمونه‌ای از مدل‌های کسب‌وکار الکترونیکی عمده است. نخست، پیشاهنگ بازاریابی مستقیم رایانه‌های شخصی، و سپس حرکت به سوی تجارت برخط است. علاوه بر این، شرکت دل به بازاریابی مستقیم خود، ساخت – به – سفارش یا الگوی مشتری- خرید در مقیاس بزرگ (مورد پسندکردن مشتری انبوه) را افزود. با این کار، دل از حذف واسطه‌گری با فروش مستقیم سود برد: از انبارهای خیلی کوچک، و نقدینگی عالی با پیش‌فروش. دل برای پاسخگویی به تقاضاهای زیاد برای محصولات با کیفیتش، از سایر مدل‌های تجارت الکترونیک نیز استفاده کرد، که موارد قابل ذکر عبارتند از: تدارکات الکترونیکی برای بهبود خرید اجزا، تجارت الکترونیکی با شرکا، و تجارت الکترونیکی میان کسب‌وکارها برای بهبود عملیات داخلی آن. در نهایت، دل از مدیریت روابط مشتری الکترونیکی (مدیریت روابط مشتری که به‌صورت برخط انجام می‌شود) با مشتریان استفاده کرد. دل بر این باور است که موثرترین راه به مشتریان از طریق ارتباط مستقیم است که سردرگمی و هزینه‌ها را به حداقل می‌رساند. با استفاده موفقیت‌آمیز از مدل‌های تجارت الکترونیکی، دل تبدیل به یک شرکت رده یک شد، و بر همه رقبا برتری یافت. مدل‌های تجارت الکترونیکی دل تبدیل به مثال‌های کلاسیک بهترین تمرین‌ها شد، و امروزه توسط بسیاری از سازندگان، به‌خصوص سازندگان اتومبیل دنبال می‌شود.