کتاب علم منطق (جلد سوم، آموزه مفهوم)

کتاب علم منطق (جلد سوم، آموزه‌ مفهوم) نوشته‌ گئورگ‌ ویلهلم‌ فریدریش هگل با ترجمه‌ سید مسعود حسینی ادامه‌ی پروژه‌ی بزرگ هگل در صورت‌بندی منطق به‌عنوان علم مفهوم است. این جلد سوم پس از آموزه‌ی هستی و آموزه‌ی ذات می‌آید و به تحلیل مفهوم، حکم، قیاس، ابژکتیویته و ایده می‌پردازد. نشر نی این کتاب را منتشر کرده است و مترجم در یادداشت‌های مفصل آغاز کتاب، مبنای متن آلمانی، شیوه‌ی رسم‌الخط، علائم و ساختار واژه‌نامه‌ها را توضیح داده است. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب علم منطق (جلد سوم، آموزه مفهوم)

کتاب علم منطق: جلد سوم، آموزه‌ مفهوم سومین بخش از منطق هگل است که پس از آموزه‌ی هستی و آموزه‌ی ذات، اکنون به آموزه‌ی مفهوم می‌رسد. هگل در پیشگفتار این جلد توضیح داده است که این بخش را می‌توان نظام منطق سوبژکتیو هم نامید؛ چون در آن، منطق به‌مثابه منطق مفهوم، آزادی و خودآگاهی بررسی می‌شود. مترجم در یادداشت آغازین، منابع آلمانی اصلی، چاپ تاریخی انتقادی مجموعه‌ آثار هگل، چاپ کتابخانه‌ی فلسفی و چاپ زورکامپ را معرفی کرده و نشان داده است که متن فارسی بر چه نسخه‌هایی استوار شده است. در کتاب علم منطق (جلد سوم، آموزه‌ی مفهوم) ساختار کلی با عبارت در باب مفهوم به‌طورکلی آغاز می‌شود و سپس به سه بخش اصلی تقسیم می‌شود: سوبژکتیویته، ابژکتیویته و ایده.

در بخش سوبژکتیویته، فصل‌هایی مانند مفهوم، حکم و قیاس آمده است؛ در ابژکتیویته، هگل از مکانیسم، شیمیسم و غایت‌شناسی بحث کرده است؛ در بخش ایده، فصل‌هایی چون زندگی، ایده‌ی شناختن و ایده‌ی مطلق قرار گرفته است. کتاب علم منطق: جلد سوم آموزه‌ مفهوم علاوه‌ بر متن اصلی هگل، حاشیه‌ها، افزوده‌ها، یادداشت‌های ویراستاران آلمانی، یادداشت‌های مترجم، واژه‌نامه‌ی آلمانی فارسی و فارسی آلمانی و نمایه را نیز دربرمی‌گیرد و از این نظر تصویری نسبتاً کامل از این بخش منطق هگل به‌ دست می‌دهد. کتاب علم منطق (جلد سوم، آموزه‌ی مفهوم) در عین وفاداری به ساختار کلاسیک منطق، از دل بحث‌هایی مانند نسبت جوهر و مفهوم، نقد اسپینوزاگرایی، تفسیر کانت از فاهمه و عقل و ایده‌ی فاهمه‌ی شهودکننده عبور می‌کند و جایگاه مفهوم را به‌عنوان صورت مطلق حقیقت و نقطه‌ی گذار به ایده و عقل نشان می‌دهد.

خلاصه کتاب علم منطق (جلد سوم، آموزه مفهوم)

کتاب علم منطق (جلد سوم، آموزه‌ی مفهوم) به این پرسش می‌پردازد که مفهوم چیست و چگونه می‌توان آن را به‌عنوان حقیقت نهایی هستی و ذات فهمید. هگل ابتدا نشان می‌دهد که مفهوم، وحدت هستی و ذات و نفیِ نفی است و از دل نسبت جوهری و علیت و اثرگذاری متقابل سر برمی‌آورد. سپس در بخش سوبژکتیویته، مفهوم را در صورت‌های مفهوم کلی، جزئی و تکین، و بعد در حکم و قیاس دنبال می‌کند تا نشان دهد چگونه اندیشه از صورت‌های معمول منطق فراتر می‌رود. در ادامه‌، مفهوم وارد ابژکتیویته می‌شود و در قالب مکانیسم، شیمیسم و غایت‌شناسی، به‌صورت واقعیت عینی ظاهر می‌شود. در بخش پایانی، یعنی ایده، هگل از زندگی، ایده‌ی شناختن و ایده‌ی مطلق سخن گفته است تا نشان دهد چگونه مفهوم، واقعیت و شناخت در ایده‌ی مطلق به وحدت می‌رسند و منطق به آستانه‌ی طبیعت و روح گذار می‌کند.

چرا باید کتاب علم منطق (جلد سوم، آموزه مفهوم) را بخوانیم؟

کتاب علم منطق (جلد سوم، آموزه‌ی مفهوم) امکان پیگیری دقیق‌ترین لایه‌های اندیشه‌ی هگل درباره‌ی مفهوم، حکم، قیاس، ابژکتیویته و ایده را فراهم کرده است. خواننده با دنبال‌کردن حرکت درونی متن، می‌تواند نسبت میان جوهر و مفهوم، ضرورت و آزادی و نیز جایگاه نقد کانت و اسپینوزا در شکل‌گیری منطق هگل را از دل خود نوشته‌ها پی بگیرد.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

کتاب علم منطق (جلد سوم، آموزه‌ی مفهوم) به کسانی پیشنهاد می‌شود که در فلسفه‌ی آلمانی، به‌ویژه هگل، منطق، متافیزیک و نیز نسبت میان کانت، اسپینوزا و هگل مطالعه‌ی جدی دارند، یا در حال نگارش پژوهش دانشگاهی در این حوزه‌ها هستند.