کتاب هنر رزم

کتاب هنر رزم نوشتهٔ سون تزوو و ترجمهٔ فاطمه مشایخی است و نشر کتاب کوچه آن را منتشر کرده است. موضوع این کتاب انواع استراتژی‌های جنگی و بخش‌های مختلف نبرد است. با وجود اینکه هنر رزم کتابی باستانی است، در قرن اخیر نیز از استراتژی‌های آن استفاده شده است.

درباره کتاب هنر رزم

کتاب هنر رزم نوشته‌ٔ سون تزو، فیلسوف، نویسنده، ژنرال و استراتژیست نظامی چین باستان است. نخستین زمان انتشار این کتاب به قرن ششم پیش از میلاد در چین بازمی‌گردد.

سون تزو معتقد است هنر رزم اهمیتی حیاتی دارد. مسئلهٔ مرگ و زندگی است. راهی است که یا به امنیت می‌رسد یا به نابودی. پُرسه‌ای است که به هیچ روی نمی‌توان آن را نادیده انگاشت. از این رو است که هنر رزم، در مهار پنج سنجهٔ ثابت قرار می‌گیرد؛ معیارهایی که باید هنگام تعیین شرایط حاکم در میدان نبرد در نظر گرفته شوند. این معیارها عبارت اند از: اصل هماهنگی، آسمان، زمین، فرمانده، روش و قانون.

کتاب هنر رزم تقریبا ۱۵۰۰ سال به عنوان مرجع اصلی در فنون نبرد به کار گرفته شده و در تدابیر جنگی آسیای شرقی بسیار موثر بوده است. علاوه بر آن، این کتاب تاثیر به‌سزایی بر روی طرز تفکر نظامی، تاکتیک‌های اقتصادی و استراتژی‌های قانونی جوامع شرقی و غربی داشته است.

این کتاب برای دومین بار در سال ۱۷۸۲ میلادی به زبان فرانسه منتشر شده و سپس برای اولین بار در سال ۱۹۱۰ میلادی به طور کامل به زبان انگلیسی بازگردانی شد. تعداد زیادی از ارتشی‌ها و رهبران سیاسی مانند کمونیست انقلابی چینی، مائو تسه‌تونگ و ژنرال نورمن شووارتزکف آمریکایی، از این کتاب الگو گرفته‌اند.

کتاب هنر رزم در زمینه‌های غیرنظامی نیز مفید است؛ کتاب‌های زیادی در زمینه‌ی کسب‌ و کار نیز از آن استخراج شده است. بیشتر کتاب هنر رزم درباره‌ٔ این است که چگونه در جنگ برنده شویم؛ درحالی‌که درواقع پیکار نکرده‌ایم. بسیاری از کمپانی‌های ژاپنی مطالعه‌ٔ این کتاب را برای مدیران خود الزامی دانسته و جمع کثیری از کارآفرینان و مدیران شرکت‌ها برای ایده و راهنمایی گرفتن به آن رجوع می‌کنند.

استراتژی‌های کتاب هنر رزم در کتاب‌های حقوقی نیز به کار گرفته شده و بر اساس آنها مقالات حقوقی نوشته شده است.

این کتاب در زمینه‌ٔ ورزش نیز به‌کار برده شده است؛ بیل بلیچیک، مربی لیگ فوتبال بین‌المللی، و دو عضو اتحادیه‌ٔ فوتبال در برزیل، لوییز اسکولاری و کارلوس پرییرا، کتاب هنر رزم را مطالعه کرده و از دیدگاه‌های آن در آمادگی برای مسابقات بهره گرفته‌اند. اسکولاری که این کتاب را در اردوی ورزشی در سال ۲۰۰۲ مطالعه کرده بود، موفق به کسب جام جهانی شد.

خواندن کتاب هنر رزم را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم

این کتاب را به دوستداران هنرهای رزمی و حکمت و فلسفهٔ آن پیشنهاد می‌کنیم.

بخشی از کتاب هنر رزم

«سون تزو گفت: در هنر رزم راستین، بهترین کار در میان تمام کارها آن است که سرزمین دشمن به طور کامل و دست نخورده تسخیر شود. در هم کوبیدن و نابود کردن سرزمین دشمن آن‌قدرها هم خوب نیست. بنابراین، تسخیر دوبارهٔ یک سپاه به طور کامل بسیار بهتر از نابود کردن آن است. اسیر کردن یک هنگ، گروهان یا گردانی به طور کامل، بسیار بهتر از نابود کردن آن‌ها است.

از این رو، جنگیدن و پیروز شدن در تمام نبردها اوج برتری نیست. اوج برتری شکستن مقاومت دشمن بدون جنگیدن است.

بنابراین بهترین شیوهٔ سرلشگری نقش بر آب کردن نقشه‌های دشمن است. بهترین شیوهٔ بعدی، پیش‌گیری از یکی شدن نیروهای دشمن است. سومین شیوه، حمله به سپاه دشمن در میدان نبرد است و بدترین سیاست از این همه، محاصرهٔ شهرهای برج و بارودار است.

قانون این است: تا جایی که امکان دارد از محاصرهٔ شهرهای برج و بارودار پرهیز شود. آماده کردن جان‌پناه قابل حمل، پناه‌گاه‌های ترابرپذیر و جنگ‌افزارهای گوناگون، سه ماه تمام طول خواهد کشید و انباشتن کپه‌های خاک پشت دیوارها سه ماه دیگر به طول می‌انجامد.

سرلشگری که در مهار خشم خویش ناتوان باشد، سربازان‌اش را وادار می‌کند مانند حرکت انبوهی از مورچه‌ها، حمله‌ای شدید و ناگهانی داشته باشند. در پی این کار و در حالی که شهر هم‌چنان فتح نشده است، یک سوم از مردان او به هلاکت خواهند رسید. این‌ها از پیامدهای ویرانگر یک محاصره هستند.

بنابراین، رهبر کارآزموده، افراد دشمن را بدون هرگونه جنگیدن از پای درمی‌آورد؛ شهرهای‌شان را بدون محاصره تصرف می‌کند؛ او پادشاهی آن‌ها را بدون عملیات درازمدت در میدان نبرد سرنگون می‌سازد.

او با نیروهای‌اش که سالم و سلامت هستند، در برابر قدرت پادشاهی ایستادگی خواهد کرد، و بدین گونه، بی آن‌که سربازی را از دست بدهد، پیروزی‌اش کامل خواهد شد. این شیوهٔ یک حملهٔ مدبرانه است.»