کتاب پنجاه سپیدسرا

کتاب پنجاه سپیدسرا مجموعه اشعاری سپید از احمد شاملو تا دهه ۱۳۷۰ را دربرمی‌گیرد که کامیار عابدی گردآوری و انتشارات مروارید منتشر کرده است.

درباره کتاب پنجاه سپیدسرا

شعر منثور، به زبان ساده، شعری است که در آن، وزن‌های عروضی کهن یا آزاد/ نیمایی حضور نداشته باشد یا در شکل/ فرم آن حضوری تعیین‌کننده نداشته باشد. البته، شعر منثور (Prose Poem) در ادبیات اروپا، به‌ویژه فرانسه، از نیمهٔ دوم سدهٔ نوزدهم میلادی با سروده‌های شارل بودلر، آرتور رمبو و استفن مالارمه آغاز، و با سروده‌های سن ژون پِرس، پیر رِوِردی، هانری میشو، رُنه شار، پل اِلوار و دیگران در سدهٔ بعد متداوم شد. 

این نوع شعر در ایران و زبان فارسی نیز با توجه به نمونه‌های فرانسوی (و گاه نمونه‌های انگلیسی، آلمانی، روسی و ایتالیایی) از اواخر سدهٔ نوزدهم میلادی به بعد، به‌تدریج، توجه شماری از شاعران را به خود جلب کرد. این تجربه‌ها در آغاز، در سروده‌های گویندگانی مانند میرزا حبیب اصفهانی، یحیی دولت‌آبادی و ابوالقاسم لاهوتی، براساس موسیقی هجایی شکل گرفت. اما بیرون از تجربهٔ شعر هجایی، نخستین نمونه‌ها از شعر منثور در دهه‌های ۱۳۳۰-۱۳۱۰ در بخش‌هایی از تجربهٔ شعریِ محمد مقدم، تندرکیا، شین پرتو، محمدعلی جواهری (رواهیچ)، هوشنگ ایرانی، غلامحسین غریب، پرویز داریوش و چند تن دیگر دیده شد. 

در کتاب پنجاه سپیدسرا، از میان حدود ۵۰۰ سپیدسرا در این دوره، طی سه مرحله، پنجاه تن برگزیده شده‌اند. از هر شاعر نیز به تساوی، سه شعر انتخاب شده است. دربارهٔ هریک از این شاعران نیز، با توجه به فضا و سیر شعرشان، تحلیلی بسیار مختصر آمده است. در این تحلیل‌ها، هدف اصلی بیانِ ویژگی‌های متمایز و تا حدی مثبتِ هر شاعر بوده است. 

انتخاب‌ها فقط از میان شاعرانی انجام گرفته که تولدشان در دهه‌های ۱۳۴۰-۱۳۰۰ و آغاز انتشار شعرهایشان، در نشریه‌ها یا به صورت کتاب، مربوط به دهه‌های ۱۳۷۰-۱۳۴۰ بوده است. البته، در این میان، شاملو استثناست.

خواندن کتاب پنجاه سپیدسرا را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم

این کتاب را به دوستداران شعر معاصر فارسی پیشنهاد می‌کنیم.

بخشی از کتاب پنجاه سپیدسرا

«افق روشن

برای کامیار شاپور

روزی ما دوباره کبوترهایمان را پیدا خواهیم کرد

و مهربانی دست زیبایی را خواهد گرفت

روزی که کم‌ترین سرود

بوسه است

و هر انسان

برای هر انسان

برادری‌ست

روزی که دیگر درهای خانه‌شان را نمی‌بندند

قفل

افسانه‌ای‌ست

و قلب

برای زندگی بس است

روزی که معنای هر حرف

زندگی‌ست

تا من به خاطر آخرین شعر رنج جست‌وجوی قافیه نبرم

روزی که هر لب، ترانه‌ای‌ست

تا کم‌ترین سرود، بوسه باشد

روزی که تو بیایی، برای همیشه بیایی

و مهربانی با زیبایی یکسان شود

روزی که ما دوباره برای کبوترهایمان دانه بریزیم...

و من آن روز را انتظار می‌کشم

حتی روزی

که دیگر

نباشم»