کتاب اختلال فشار روانی پس از سانحه (PTSD)

کتاب اختلال فشار روانی پس از سانحه (PTSD) نوشتهٔ فاطمه زرگر است و انتشارات ارجمند آن را منتشر کرده است. موضوع این کتاب تشخیص و ارزیابی براساس DSM-5 درمان شناختی رفتاری در ۱۲ جلسه‌ است.

درباره کتاب اختلال فشار روانی پس از سانحه (PTSD)

اختلال فشار روانی پس از حادثه یکی از آسیب‌زاترین اختلال‌های روانی است که می‌تواند هم‌زمان سایر اختلال‌های روانی را دامن بزند. در کنار درمان دارویی این اختلال، لزوم درمان‌های روان‌شناختی به نحو چشمگیری مدنظر است.

تغییرات ویرایش پنجم DSM در راستای ارتقای به‌کارگیری درمان‌های روان‌شناختی پیش رفته است و به نقش هیجان‌ها و افکار ناکارآمد همراه با این اختلال تأکید کرده است. کتاب اختلال فشار روانی پس از سانحه (PTSD) به انواع درمان‌های شناختی- رفتاری این اختلال اشاره کرده و با استفاده از درمان شناختی کلاسیک در قالب یک گزارش موردی به شرح جلسه‌به‌جلسهٔ درمان این اختلال پرداخته است.

این کتاب تألیف دکتر فاطمه زرگر، عضو هیئت ‌علمی دانشگاه علوم‌پزشکی اصفهان است.

خواندن کتاب اختلال فشار روانی پس از سانحه (PTSD) را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم

این کتاب را به تمام روان‌درمانگران، مشاوران و روان‌شناسان پیشنهاد می‌کنیم.

بخشی از کتاب اختلال فشار روانی پس از سانحه (PTSD)

«یکی از اولین تبیین‌ها در مورد شکل‌گیری علایم نشانگان فشار روانی پس از حادثه براساس نظریه دو عاملی ماورر (۱۹۷۴) صورت گرفته است. این نظریه، شرطی‌سازی کلاسیک و شرطی‌سازی عامل را در کنار هم قرار می‌دهد. شرطی‌سازی کلاسیک برای توضیح سطوح بالای ناراحتی و ترسی به‌کار می‌رود که در واکنش به محرک‌های مرتبط با آسیب در قربانیان دیده می‌شود. شرطی‌سازی عامل، ایجاد علایم اجتناب PTSD و تداوم ترس را در طول زمان توضیح می‌دهد که چگونه علی‌رغم عدم وجود محرک‌های غیرشرطی، آسیب بهبود نمی‌یابد. از آنجا که خاطره آسیب و سایر سرنخ‌ها (محرک شرطی)، ترس و اضطراب را برمی‌انگیزد (پاسخ‌های هیجانی شرطی شده)، فرد از این سرنخ‌ها اجتناب (یا فرار) می‌کند و در نتیجه ترس و اضطراب کاهش می‌یابد. در این روش که اجتناب از محرک شرطی تقویت منفی دریافت می‌کند، از خاموشی سرنخ‌های مرتبط با آسیب و اضطراب جلوگیری می‌شود که انتظار می‌رود بدون تکرار آسیب به خودی خود اتفاق بیفتد. اگرچه نظریه یادگیری، ایجاد و تداوم ترس و اجتناب در PTSD را توضیح می‌دهد، اما نمی‌تواند به طور کامل علایم عذاب‌آور (مانند یادآوری‌های آگاهانه و ناآگاهانه مکرر آسیب را در افکار و به شکل کابوس) را در قربانی تبیین کند.

نظریه پردازش اطلاعات

فوآ، استکتی و راثبام (۱۹۸۹) براساس نظریه پردازش اطلاعات لانگ (۱۹۷۷) در مورد رشد اضطراب، پیشنهاد کردند که PTSD در اثر رشد یک شبکه ترس در حافظه ایجاد می‌شود که رفتار اجتنابی و فرار را برمی‌انگیزد. شبکه‌های ذهنی ترس عبارت‌اند از مؤلفه‌های محرک (بینایی، شنوایی و دیگر احساسات مرتبط با واقعه)، پاسخ (واکنش‌های هیجانی و فیزیولوژیکی به واقعه) و معنا (معانی مرتبط با محرک‌ها و پاسخ‌ها). این شبکه ترس، برنامه‌ای برای فرار از خطر شکل می‌دهد. هر چیزی همراه با حادثه آسیب‌زا می‌تواند ساختار ترس یا طرح‌واره ترس و رفتار اجتنابی متعاقب را برانگیزد. تصور می‌شود شبکه ترس در مبتلایان به PTSD ثابت و تعمیم‌یافته شده است؛ به گونه‌ای که به راحتی قابل دستیابی است.

این ساختارها در افراد PTSD حداقل هفته‌ای یک‌بار فعال‌شده و تفسیر حوادث را به شکل بالقوه خطرناک هدایت می‌کند. وقتی شبکه ترس توسط یادآورهای حادثه آسیب‌زا فعال می‌شود اطلاعات در شبکه وارد خودآگاه می‌شود (علایم عذاب‌آور). تلاش‌های فرد برای اجتناب از این فعال‌سازی، علایم اجتنابی PTSD را منجر می‌شود. بر طبق نظریه پردازش اطلاعات، مواجهه مکرر با خاطرات آسیب‌زا در یک محیط امن منجر به خوگیری نسبت به ترس و تغییر متعاقب در ساختار ترس می‌شود. وقتی هیجان کاهش پیدا می‌کند، مراجعین مبتلا به PTSD خودبه‌خود شروع به تعدیل مؤلفه‌های معنایی‌شان می‌کنند و خودگویی‌هایشان را تغییر داده و تعمیم‌پذیری‌شان را کاهش می‌دهند (بارلو، ۲۰۰۸).»