کتاب صوتی یادداشت‌ هایی در باب مرگ فرهنگ

کتاب صوتی یادداشت‌ هایی در باب مرگ فرهنگ، نوشته ماریو وارگاس یوسا (برنده‌ی جایزه‌ی نوبل ادبیات ۲۰۱۰) و ترجمه لیدا طرزی، دگرگونی معنای فرهنگ در جهان امروز را از خلال مقاله‌ها و تأملات نویسنده بررسی می‌کند. این اثر صوتی از افول یک مفهوم سخن می‌گوید و نشان می‌دهد که سرگرمی، رسانه، سیاست، آموزش و هنر چگونه جایگاه فرهنگ را تغییر داده‌اند. کتاب صوتی حاضر را نشر نوین کتاب گویا با گویندگی تایماز رضوانی منتشر کرده است.

درباره کتاب صوتی یادداشت‌ هایی در باب مرگ فرهنگ اثر ماریو وارگاس یوسا

کتاب صوتی یادداشت‌ هایی در باب مرگ فرهنگ (مقالاتی در باب فرهنگ و جامعه) نوشته‌ی ماریو وارگاس یوسا و مجموعه‌ای از مقاله‌ها و جستارهاست که حول یک پرسش مرکزی شکل گرفته‌اند: وقتی معنای فرهنگ دگرگون می‌شود، چه چیزهایی در زندگی جمعی، هنر، آموزش، رسانه و سیاست تغییر می‌کند؟ نویسنده معتقد است که فرهنگ در معنای سنتی آن دیگر جایگاه پیشین را ندارد و به‌جای آن نوعی فرهنگِ مبتنی‌بر نمایش، مصرف و سرگرمی نشسته است. او برای توضیح این دگرگونی به دیدگاه‌های چهره‌هایی همچون تی. اس. الیوت، جورج اشتاینر، گی دوبور، ژیل لیپووتسکی، فردریک مارتل، ژان بودریار و میشل فوکو سر زده و از خلال گفت‌وگو با آن‌ها تصویری گسترده از بحران فرهنگ را ترسیم کرده است.

کتاب صوتی یادداشت‌ هایی در باب مرگ فرهنگ که تعریف نظری فرهنگ را ارائه کرده، به پیامدهای تغییر آن در عرصه‌های مختلف نیز پرداخته است. ماریو وارگاس یوسا از کمرنگ‌شدن نقش نقد و روشنفکران، تبدیل سیاست به نمایش، جابه‌جایی جایگاه هنر، تغییر کارکرد آموزش، گسترش رسانه‌های مبتنی‌بر تصویر و دگرگونی رابطه‌ی انسان با خبر، شهرت و مصرف سخن می‌گوید. او در فصل‌ها و مقاله‌های مختلف نشان می‌دهد که مرز میان امر جدی و امر سرگرم‌کننده چگونه به‌تدریج جابه‌جا شده است.

حال‌وهوای کتاب صوتی یادداشت‌ هایی در باب مرگ فرهنگ تحلیلی، جدلی و پرسش‌برانگیز است. این کتاب بیش از آنکه پاسخ نهایی بدهد، شنونده را وادار می‌کند از نو به معنای فرهنگ، جایگاه هنر و نسبت انسان امروز با دانایی و لذت فکر کند. کتاب صوتی حاضر از متن انگلیسی آن با عنوان Notes on the death of culture : essays on spectacle and society به پارسی برگردان شده است. این کتاب نخستین‌بار در سال ۲۰۱۵ میلادی منتشر شد.

خلاصه کتاب صوتی یادداشت‌ هایی در باب مرگ فرهنگ

فرهنگ از مفهومی پیوندخورده با آموزش، هنر، اندیشه و حساسیت انسانی به مفهومی گسترده‌تر اما کم‌مایه‌تر تبدیل شده است؛ مفهومی که در آن سرگرمی، مصرف، تصویر و شهرت نقش پررنگی پیدا کرده‌اند. ماریو وارگاس یوسا با مرور دیدگاه چند متفکر (همچون تی. اس. الیوت، جورج اشتاینر، گی دوبور، ژیل لیپووتسکی، فردریک مارتل، ژان بودریار و میشل فوکو) و بررسی نمونه‌هایی از هنر، رسانه، آموزش و سیاست نشان می‌دهد که این جابه‌جایی فقط یک تغییر واژگانی نیست؛ بلکه بر شیوه‌ی زیستن، قضاوت‌کردن و فهمیدن جهان اثر گذاشته است. اگر فرهنگ از معنا تهی شود، چه چیزی جای آن را می‌گیرد؟

چرا باید کتاب صوتی یادداشت‌ هایی در باب مرگ فرهنگ را بشنویم؟

دلایل شنیدن کتاب صوتی یادداشت‌ هایی در باب مرگ فرهنگ را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• این کتاب صوتی تصویری را از ارتباط میان فرهنگ، رسانه، هنر و جامعه ارائه می‌دهد.
• شنونده با دیدگاه ماریو وارگاس یوسا درباره‌ی تبدیل فرهنگ به سرگرمی آشنا می‌شود.
• این کتاب صوتی نام‌های مانند الیوت، اشتاینر، فوکو، دوبور و بودریار و آرای آن‌ها را در بر گرفته است.
• کتاب صوتی حاضر به فهم نسبت میان آموزش، سیاست، رسانه و افول مرجعیت فرهنگی کمک می‌کند.

شنیدن کتاب صوتی یادداشت‌ هایی در باب مرگ فرهنگ را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

شنیدن کتاب صوتی یادداشت‌ هایی در باب مرگ فرهنگ به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• دوستداران موضوعاتی مانند فرهنگ، جامعه و رسانه و افرادی که می‌خواهند با یک نگاه انتقادی به این حوزه‌ها روبه‌رو شوند.
• مخاطبانی که درباره‌ی نسبت هنر، سرگرمی و بازار در جهان امروز پرسش دارند.
• دانشجویان و پژوهشگرانی که موضوعاتی مثل نقد فرهنگی، آموزش، روشنفکری و سیاست را دنبال می‌کنند.
• کسانی که از شنیدن مقاله‌ها و جستارهایی با محوریت ایده و استدلال لذت می‌برند.
• شنوندگانی که می‌خواهند با یکی از آثار تأمل‌برانگیز ماریو وارگاس یوسا همراه شوند.

درباره ماریو وارگاس یوسا

ماریو وارگاس یوسا (Mario Vargas Llosa) ۲۸ مارس ۱۹۳۶ به دنیا آمد و ۱۳ آوریل ۲۰۲۵ درگذشت. او نویسنده، روزنامه‌نگار، مقاله‌نویس و سیاستمداری اهل پرو و یکی از برجسته‌ترین رمان‌نویسان و متفکران آمریکای لاتین و نسل خود بود. آثار این نویسنده تأثیری شگرف در سطح جهانی بر جای گذاشت. او در نوجوانی مدتی در دبیرستان نظام تحصیل کرد؛ تجربه‌ای که پایه‌گذار نگاه داروین‌گرایانه‌ی او به زندگی و ایده‌ی رمان‌هایش شد؛ سپس تحصیلات عالی خود را در دانشگاه ملی سان مارکوس در لیما و دانشگاه مادرید به پایان رساند و در سال ۲۰۱۰ به‌دلیل نقشه‌برداری از ساختارهای قدرت و تصویرسازی‌های برنده‌اش از مقاومت، شورش و شکست فرد، موفق به دریافت جایزه‌ی نوبل ادبیات شد.

این نویسنده‌ی برنده‌ی جایزه‌ی نوبل ادبیات با رمان‌هایی همچون «شهر و سگ‌ها»، «خانه‌ی سبز» و «مکالمه در کاتدرال» در دهه‌ی ۱۹۶۰ به شهرت جهانی رسید و به‌عنوان یکی از ارکان اصلی شکوفایی ادبی آمریکای لاتین شناخته شد. ماریو وارگاس یوسا در آغاز از حامیان انقلاب کوبا بود، اما پس از ماجرای پادیلا از سیاست‌های کاسترو روی گرداند و به دیدگاه‌های لیبرال کلاسیک گروید. کاندیداتوری در انتخابات ریاست‌جمهوری پرو در سال ۱۹۹۰ و فعالیت‌های ادبی و سیاسی گسترده از دیگر ابعاد زندگی اوست.

ماریو وارگاس یوسا در سال ۲۰۱۱ از سوی پادشاه اسپانیا به‌عنوان مارکی وارگاس یوسا منصوب شد. او در سال ۲۰۲۱ به عضویت فرهنگستان فرانسه درآمد.

جوایز و افتخارات نویسنده

ماریو وارگاس یوسا به‌دلیل طرح‌ریزی ساختارهای قدرت و خلق تصاویری نافذ از مقاومت‌ها، سرکشی‌ها و شکست‌های بشر در سال ۲۰۱۰ میلادی برنده‌ی جایزه‌ی نوبل ادبیات شد. از دیگر جوایز شاخص ادبی او می‌توان اشاره کرد به دریافت جایزه‌ی میگل د سروانتس (۱۹۹۴) به‌عنوان مهم‌ترین جایزه‌ی ادبیات زبان اسپانیایی، جایزه‌ی رومولو گالگوس (۱۹۶۷)، جایزه‌ی پرنس آستوریاس (۱۹۸۶)، جایزه‌ی اورشلیم (۱۹۹۵) و جایزه‌ی بین‌المللی کارلوس فوئنتس (۲۰۱۲).

رمان «جنگ آخرالزمان» به قلم ماریو وارگاس یوسا توسط هارولد بلوم در فهرست آثار ضروری کانونی غرب قرار گرفت. این نویسنده به‌عنوان عضو فرهنگستان فرانسه (۲۰۲۱) و آکادمی سلطنتی اسپانیا انتخاب شد. او لقب موروثی «مارکی وارگاس یوسا» را از پادشاه خوان کارلوس اول اسپانیا (۲۰۱۱) دریافت کرد. دریافت دکترای افتخاری و افتخارات دانشگاهی از مراکزی چون دانشگاه سیتی کالج نیویورک، دانشگاه سان مارکوس و دانشگاه بابش‌ـ‌بویای رومانی در کارنامه‌ی افتخارات این نویسنده قرار دارد.

ماریو وارگاس یوسا والاترین نشان‌های افتخار را دریافت کرده است؛ ازجمله نشان لژیون دونور (فرانسه)، نشان خورشید پرو (با الماس)، نشان عقاب آزتک (مکزیک)، نشان گابریلا میسترال و پابلو نرودا (شیلی) و نشان‌های رسمی کشورهای دیگری همچون جمهوری دومینیکن، نیکاراگوئه، پاناما و اسپانیا.

نظر افراد یا مجله‌های مشهور درباره کتاب صوتی یادداشت‌ هایی در باب مرگ فرهنگ

ابزرور (The Observer): کتاب یادداشت‌ هایی در باب مرگ فرهنگ مجموعه‌ای همواره برانگیزاننده است.

لیزا آپینیانی در بررسی کتاب حاضر در روزنامه‌ی گاردین اشاره می‌کند که ماریو وارگاس یوسا در این مجموعه مقالات تحریک‌آمیز استدلال می‌کند که شیفتگی دنیای غرب به سرگرمی و تفریح، ذهن‌ها را کند کرده و سیاستمداران را به افرادی دلقک‌مسلک تبدیل ساخته است. یوسا با انتقاد از حاکمیت سبک‌سری سطحی، نسبی‌گرایی آسان‌گیرانه و تسلیم در برابر بمباران تصاویر و احساسات گذرای رسانه‌ای هشدار می‌دهد که این «تمدن نمایش» به‌دلیل زوال حس تشخیص ارزش‌ها در هنر، اندیشه و ادبیاتْ خطراتی جدی را متوجه دموکراسی می‌کند و افول حوزه‌ی سیاست را به دنبال دارد.