کتاب چگونه به درد بخورتر فکر کنیم

کتاب چگونه به درد بخورتر فکر کنیم نوشته آلن دو باتن و ترجمه راضیه جلالی، از مجموعه‌ی مدرسه زندگی است که نشر لگا آن را منتشر کرده است. این کتاب به‌جای ستایش مبهمِ فکرکردن، سراغ این پرسش می‌رود که چرا ذهن گاهی دقیق و زایاست و گاهی پراکنده، مضطرب و تکراری عمل می‌کند. نویسنده با طرح ایده‌هایی مثل تفکر راهبردی، تفکر مستقل و مراقبه‌ی فلسفی، نشان می‌دهد بهتر اندیشیدن فقط به استعداد وابسته نیست و به عادت‌ها، توجه و شیوه‌ی مواجهه با ذهن هم ربط دارد. نسخه‌ی الکترونیکی این اثر را می‌توانید از طاقچه خرید و دانلود کنید.

درباره کتاب چگونه به درد بخورتر فکر کنیم

کتاب چگونه به درد بخورتر فکر کنیم نوشته آلن دو باتن، به مسئله‌ای می‌پردازد که در زندگی روزمره بسیار آشناست: چرا با وجود انبوه اطلاعات، همیشه نمی‌توانیم درست، عمیق و به‌موقع فکر کنیم. نویسنده از همان ابتدا ذهن را نیرویی متغیر معرفی می‌کند؛ ذهنی که گاهی خلاق و روشن است و گاهی زیر فشار عادت، شتاب و حواس‌پرتی، به نتیجه‌هایی سطحی می‌رسد. محور اصلی اثر این است که کیفیت فکرکردن امری تصادفی و رازآلود نیست و می‌توان با شناخت سازوکار ذهن، آن را پرورش داد.
این کتاب در چند فصل پیش می‌رود و هر فصل یکی از موانع یا امکان‌های اندیشیدن را بررسی می‌کند. عنوان‌هایی مانند تفکر راهبردی، تفکر تجمعی، تفکر پروانه‌ای، تفکر مستقل، تفکر متمرکز، مراقبه‌ی فلسفی و تفکر دیوانه‌وار نشان می‌دهند که نویسنده فقط در پی تعریف کلیِ تفکر نیست، بلکه می‌خواهد شکل‌های مختلف آن را از هم جدا کند. در این مسیر، از مثال‌های تاریخی و فرهنگی هم استفاده شده است؛ از سقراط و مونتنی تا مارسل پروست، ریلکه و قدیس بندیکت. این ارجاع‌ها برای نمایش دانسته‌ها نیستند، بلکه هرکدام به روشن‌شدن یک وضعیت ذهنی کمک می‌کنند؛ مثلاً اینکه ایده‌های مهم ناگهانی و کامل ظاهر نمی‌شوند یا اینکه احترام بیش از حد به صاحب‌نظران می‌تواند اعتماد به ذهن خود را کم‌رنگ کند.
این کتاب حال‌وهوایی تأملی دارد، اما در سطح کلی‌گویی نمی‌ماند. در پایان بسیاری از فصل‌ها، تمرین‌ها و مشق‌های ذهنی آمده‌اند تا فاصله‌ی میان فهم یک ایده و به‌کارگرفتن آن کمتر شود. یکی از نکات مهم این کتاب این است که مشکل اصلی انسان فقط کمبود اطلاعات نیست، بلکه ناتوانی در تشخیص پرسش درست، تحمل ابهام، ثبت ایده‌های گذرا و روبه‌روشدن با اضطراب‌های پنهان است. به همین دلیل، اثر بیشتر از آنکه ذهن را به شتاب وادار کند، آن را به مکث، دقت و بازبینی دعوت می‌کند.

خلاصه کتاب چگونه به درد بخورتر فکر کنیم

کتاب چگونه به درد بخورتر فکر کنیم توضیح می‌دهد که بهتر اندیشیدن فقط به هوش وابسته نیست، بلکه به نوع رابطه‌ی ما با ذهن خودمان بستگی دارد. آلن دو باتن نشان می‌دهد انسان‌ها اغلب به‌جای پرسیدن سؤال‌های اساسی، درگیر اجرا، شتاب و مشغله می‌شوند و به همین دلیل از هدف‌های واقعی خود دور می‌مانند.
نویسنده در فصل‌های مختلف از ضرورت تفکر راهبردی، ثبت ایده‌های پراکنده، جدی‌گرفتن افکار ناپایدار، اعتماد به تجربه‌ی شخصی، عبور از کلی‌گویی و توجه به اضطراب‌ها و هیجان‌های پنهان حرف می‌زند. نتیجه‌ی کلی این کتاب این است که اندیشیدنِ مفید، مهارتی پرورش‌دادنی است؛ مهارتی که با تمرین، مکث، مشاهده و شجاعتِ روبه‌روشدن با افکار نامعمول شکل می‌گیرد.

چرا باید کتاب چگونه به درد بخورتر فکر کنیم را بخوانیم؟

دلایل خواندن کتاب چگونه به درد بخورتر فکر کنیم را می‌توان این‌طور خلاصه کرد:

• این کتاب میان فکرکردنِ شتاب‌زده و فکرکردنِ راهبردی تفاوت می‌گذارد و نشان می‌دهد چرا بسیاری از تصمیم‌ها از همان نقطه‌ی شروع دچار خطا می‌شوند.
• خواننده با مطالعه‌ی این کتاب می‌تواند نقش اضطراب، حواس‌پرتی و عادت‌های روزمره را در افت کیفیت اندیشه بهتر تشخیص دهد.
• بخش‌های مربوط به دفتر یادداشت، ایده‌های گذرا و بازگشت تدریجی به فکرها، فرایند شکل‌گیری اندیشه را ملموس‌تر می‌کنند.
• این کتاب کمک می‌کند کلی‌گویی‌های ذهنی به پرسش‌های دقیق‌تر و شخصی‌تر تبدیل شوند.
• بحث تفکر مستقل، توجه را از اتکای افراطی به نظر دیگران به‌سمت اعتماد بیشتر به تجربه و مشاهده‌ی شخصی می‌برد.
• تمرین‌های پایانی فصل‌ها باعث می‌شوند مفاهیم فقط در حد ایده نمانند و به بازبینی عادت‌های ذهنی منجر شوند.

خواندن این کتاب را به چه کسانی پیشنهاد می‌کنیم؟

خواندن کتاب چگونه به درد بخورتر فکر کنیم به این گروه‌ها پیشنهاد می‌شود:

• کسانی که احساس می‌کنند ذهنشان میان مشغله‌های روزانه پراکنده می‌شود و برای تمرکز بر پرسش‌های اصلی به چارچوبی روشن نیاز دارند.
• خوانندگانی که می‌خواهند رابطه‌ی میان اضطراب، تصمیم‌گیری و کیفیت فکرکردن را دقیق‌تر بفهمند.
• مخاطبانی که به موضوع خودشناسی، عادت‌های ذهنی و پرورش دقت در اندیشیدن علاقه دارند.
• کسانی که ایده‌های زیادی به ذهنشان می‌رسد اما در نگه‌داشتن، پروراندن و روشن‌کردن آن‌ها مشکل دارند.
• علاقه‌مندان به آثاری که از مثال‌های فلسفی، ادبی و روزمره برای توضیح مسائل ذهنی استفاده می‌کنند.

بخشی از کتاب چگونه به درد بخورتر فکر کنیم

«یکی از ویژگی‌های به‌مراتب عجیب ذهن ما این است که می‌تواند خروجی‌های بسیار متغیری داشته باشد. در بعضی شرایط، بینش و خلاقیت بسیاری از خود نشان می‌دهیم و گاهی تمام خروجی‌های ذهن ما به نظر خسته‌کننده، محدود و تکراری می‌آیند. اگرچه برای رسیدن به پیشرفت‌های بزرگ در زندگی باید سطح تفکر ما در بالاترین حد خود باشد، اما معمولاً بر این باور هستیم که کنترل و تأثیر چندانی بر کیفیت افکار خود نداریم. در روزهای بی‌ثمرمان، امیدواریم گذر زمان اوضاع را بهتر کند. تفکرِ درست، در چشم ما رمزآلود است: انگار موهبتی باشد از سوی نیروهای بیرونی که ما هیچ تسلط یا کنترلی بر آن نداریم.
اما نیازی نیست تا این حد بدبینی افراطی داشته باشیم. اگر به عملکرد ذهنمان بیشتر توجه کنیم و مهارت‌های ذهنی‌ای که برای بهره‌وری بهترِ ذهن طراحی شده‌اند را تمرین کنیم، یاد می‌گیریم که چگونه شانس خود را برای بهتر اندیشیدن بالا ببریم. زمانی که در مسیری رضایت‌بخش قرار داریم، می‌توانیم نگاه حساب‌شده و منظم‌تری به اتفاقات داشته باشیم و با تمرینات استادانه برای تقویت اراده و تخیل، خود را در این مسیر هدایت کنیم.
نباید از ناآزمودگی خود در این زمینه تعجب کنیم. جامعهٔ ما توجه چشم‌گیری به نتایج تفکر مؤثر نشان می‌دهد، اما توجه چندانی به خاستگاه چنین تفکری ندارد.»